Rusya AB'yi enerji ile vuruyor

Diğer bir nokta ise, Rus gazına bağımlılık konusunda tek bir AB'den söz edilemeyeceği. Bulgaristan, Polonya, Finlandiya yüzde yüz oranında Rus gazına bağımlıyken, İspanya Rusya'dan gaz ithal etmiyor. Almanya, İngiltere, Fransa gibi ülkelerin bağımlılık oranı, Doğu Avrupa ve Baltık ülkeleriyle kıyaslandığında üç de iki oranında daha az. Bu bakımdan AB, Rusya'ya karşı tek bir enerji politikası uygulayamıyor ve bu durum Rusya'nın enerji kartıyla bir bakıma AB'yi "bölmesini" sağlıyor.

AB'nin Rus gazına alternatif oluşturmak için uygulamaya çalıştığı her projeye, Rusya karşı bir hamleyle cevap veriyor. Bu durumun en son örneği Nabucco-Güney Akım rekabetinde yaşandı. Uzun süredir masa üstünde duran, Orta Asya, Hazar ve Orta Doğu gazını Türkiye üzerinden geçecek boru hattı ile Avrupa'ya taşıması planlanan Nabucco projesinde ilerleme kaydedilemiyor.

Nabucco projesinde ilerleme olmamasının iki temel nedeni var: Birincisi bu boru hattına gaz verecek olan Azerbaycan ve Türkmenistan gibi ülkelerin ihtiyacı karşılayıp karşılayamayacağının hala belirsizliğini koruması. Gazın alıcısının da tam olarak belli olmaması ise bu alandaki ikinci temel sorunu oluşturuyor.

AB ülkeleri içinde Rus gazına olan bağımlılık oranları büyük farklılıklar gösterdiği için, Almanya gibi projenin en büyük finansörü olması beklenen ülke, farklı açıklamalarda bulunuyor. Nedeni ise, Rus doğalgazını Baltık Denizi altından geçen hatla Almanya'ya taşıyan Kuzey Akım projesinin hayata geçmiş olması. Almanya dışındaki AB ülkeleri Rusya'dan alınan gazın yüzde 70'inin Ukrayna üzerinden geçen boru hattı aracılığıyla alırken, Almanya Kuzey Akım projesi ile Ukrayna-Rusya arasında yaşanacak herhangi bir sorundan dolayı gazın kesilme riskini ortadan kaldırdı. Bu gelişmelerin yanı sıra Rusya, hem Türkmen hem de Azeri gazını uzun süreli ve çok alımlı kontratlarla kendisine bağlayarak, Nabucco'ya gaz vermelerinin önünü kesmeye çalışıyor. Gelinen noktada Rusya'nın şimdilik başarılı olduğu söylenebilir.

Nabucco projesinde böyle bir süreç yaşanırken Rusya, neredeyse her yıl Ukrayna ile yaşadığı sorunlar nedeniyle Avrupa'ya sattığı gazın kesintiye uğrama riskini ortadan kaldırmaya çalışıyor. Bu konuda attığı en büyük adım ise Güney Akım Projesi oldu. Karadeniz altından geçecek boru hattı projesi ile Rus gazını Bulgaristan'a oradan da Orta Avrupa ve İtalya'ya ulaştıracak olan proje, Ukrayna'nın transit ülke olma konumunu elinden alıyor. Rusya'nın bu hamlesi, AB karşısındaki pozisyonunu kuvvetlendirirken, AB'nin Rusya'ya olan bağımlılığını da kaçınılmaz olarak artıracak.

Tüm bu gelişmeler, kısa ve orta vadede AB'nin Rus gazına olan bağımlılığını ortadan kaldıramayacağını ve Rusya'nın enerji kartını daha uzun süre elinde bulundurabileceğini gösteriyor.