CERN'de 'Tanrı parçacığı'na bir adım daha yaklaşıldı

  • 22.11.2009

Yüzyılın en büyük deneyi olarak kabul edilen ve 'Büyük Patlama' ortamının yaratılacağı Büyük Hadron Çarpıştırıcısı'nı yeniden çalıştıran bilim adamları 14 ay sonra yapılan denemenin ilk aşamasının başarılı olduğunu açıkladı

İsviçre'deki Avrupa Nükleer Araştırmalar Merkezi'nde (CERN) devam eden ve yüzyılın en büyük deneyi olarak gösterilen 'Büyük Patlama' için Büyük Hadron Çarpıştırıcısı'nı 14 ay aradan sonra yeniden çalıştıran bilim adamları, denemenin ilk aşamasının başarılı olduğunu açıkladı. Deneye evsahipliği yapan tünelde, bir proton parçacık demetinin birkaç dakika döndürüldüğünü kaydeden bilim adamları, ilk proton ışın hüzmesinin sorunsuz ve öngörülenden daha önce dünyanın en büyük atom çarpıştırıcısında yol aldığını söyledi. Saat yönünde yol alan bir proton demetinin Türkiye saati ile geçtiğimiz gece 23.00'te gönderildiğini açıklayan bilim adamları bunun 2010'da ilk sonuçları beklenen deneyin önemli bir aşaması olduğu bildirdi.

'DAHA ÇOK YOLUMUZ VAR'
CERN yetkilileri, dün yapmayı planladıkları denemeyi öne alarak, ilk parçacık yüklemelerinin tatmin edici olmasının ardından, ışın demetlerinin birkaç dakika dolaşmasına karar verdi. CERN Genel Müdürü Rolf Heuer, ışın demetlerinin Büyük Hadron Çarpıştırıcısı'nda dolaştığını görmenin harika bir duygu olduğunu ifade ederek, "Fizik yapmaya başlayabilmek için daha çok yolumuz var ama bunu çalıştırmamız çok büyük bir adım" dedi.Bir hafta içinde yapılması beklenen bir sonraki aşamanın düşük enerjili çarpıştırma olacağını ifade eden Heuer, daha sonra ışın demetlerinin, gelecek yıl 7 teraelektronvolt (TeV-her bir ışın demeti 3.5 TeV, Büyük Hadron Çarpıştırıcısı'nın en büyük rakibi ABD'nin Şikago kentindeki Fermilab'daki sistemin 3.5 katı) şiddetinde çarpışmalarına hazırlık için enerjilerinin arttırılacağını bildirdi. Bilim adamları çarpışma sırasında özellikle teorik fizikteki kütle mantığının temelini oluşturan ve kara maddenin neden yapıldığını anlamaya yarayacak Higgs parçacığı (Tanrı parçacığı) diye adlandırılan parçacıkların varlığının kanıtlarını görmeyi umuyor.

27 km'lik tünelde döndürüldü
Deneyle ilgili açıklama yapan Avrupa Nükleer Araştırma Merkezi Sözcüsü James Gillies, bir proton parçacık demetinin çarpıştırıcıya ev sahipliği yapan 27 kilometre uzunluğundaki tünelde birkaç dakika döndürüldüğünü ve denemenin ilk aşamasının başarıyla sonuçlandığını söyledi.

Ekmek erteletmişti
14 MİLYAR yıl önce evrenin doğumuna yol açtığına inanılan 'Büyük Patlama' ortamını yaratmayı amaçlayan 10 milyar dolar değerindeki Hadron Çarpıştırıcısı, ilk kez geçtiğimiz yıl çalıştırılmış fakat yaklaşık bir ton helyumun tünele sızmasına yol açan elektrik bağlantısı arızası yüzünden sistem kapatılmıştı. Bu ay başında da bir kuşun düşürdüğü ekmek parçası kırıntılarının Büyük Hadron Çarpıştırıcısı'nda küçük bir ısınmaya yol açmasıyla kısa devreye neden olduğu belirtilerek bunun üzerine sistemin kendini kapattığı açıklanmıştı.

Hafta içinde bir deneme daha gerçekleştirilecek
YENİ deney sırasında tünel boyunca ayrı yönlerde iki proton hüzmesi verilecek. Deneyde ışın demetleri ayrı istikametlerde, ışık hızına yakın bir süratle halka şeklindeki tünelde yol alacak. Proton ışınlarının birbiriyle büyük bir enerjiyle çarpışmasının ardından kozmosun doğasını kavramaya yarayacak yeni parçacıkların görülmesi hedefleniyor. Bir mikrosaniye sürecek çarpışmada, temel element parçacıkları, atom çekirdeklerini oluşturmak için birleşmeye başlamadan önceki 'Büyük Patlama' anındaki koşulların oluşturulması öngörülüyor.

kalan karakter 460

ÖNEMLİ NOT: Bu sayfalarda yayınlanan okur yorumları okuyucuların kendilerine ait görüşlerdir. Yazılan yorumlardan SABAH veya sabah.com.tr hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Diğer Ekonomi Haberleri
Diğer Ekonomi Haberleri
Yönetmelik yenilendi GDO'da kafalar karıştı!
Jel üretimi merdiven altına indi!
Çeyrek altın 90 lirayı buldu, kadınlar altın günlerine mola verdi
Haydarpaşa'nın fermanı hazır!
'Küre sinemalar gelecek, stadyum gibi herkes etrafından seyredecek'
Kriz haberleşmesi telsize dönüyor
Microsoft Windows donanım yutmaya devam ediyor
Elektrik obezi TV'ler 3'üncü dünya ülkelerine gidecek
Kredi derecelendirme kuruluşları mahkemelik
İşsiz kalan gazeteciler 'Kara hafta' ilan etti
İhracatçılara devlet desteği yerinde saydı
'Açlık, yoksulluk, işsizlik ve zamlara hayır' mitingi
2010 bütçe tasarısı beklentiyi karşılamıyor
Fahiş kâr kovalayan şirketlere ihtiyacımız yok
Yunan işadamına Türkiye açık, Türk işadamlarına İngiltere kapısı kapalı
Krizde % 30 büyüdük 43 yeni mağaza açtık
Körfeze açılıyorlar
Warren Buffett, Fed'in bağımsızlığını savundu
Bilişim adası olmak için eylem planı hazırlanıyor
Yeni bir varlık balonu riski var
Teşvikleri çekmek için henüz erken
'Eli boş döndü' diye yüklendiler
KKTC bilişim devlerine üs yaşlılara sığınak olacak
Bulgaristan, ABD ile Nabucco pazarlığında
Kazakistan yabancı işçi kotasını yarıya indirdi
Ruslar zengin olacaklarına inanıyor
Yok aslında birbirimizden farkımız biz 'komşu' doktorlarız!
'Gelecek akıl terinde evdeki büyüklere de PC meredini öğretin'
Hillary Clinton ürünümüzden aldı
W Hotels'e toplam 5 bin ürün sattık
www..com.tr
Facebook’un en iyi gazetesi
SABAH’ı beğen,
son dakika haberlerini kaçırma
facebook.com/Sabah
Son dakika haberlerini
Twitter’ın en iyi gazetesi
Sabah’da takip et
twitter.com/sabah
İMKB 100 (2012/05/25)
İMKB 100 54809,94
Değişim oranı % -0,19
Hacim-milyon TL 2361037723
Yükselen hisse 174
Düşen hisse 228
Değişmeyen hisse 205
İMKB 100 DEĞİŞİM GRAFİĞİ
2012/05/25
1000 TL'NİZ GEÇEN HAFTA NE OLDU
USD % 0,74 1013,5 TL
EURO % -0,84 980,5 TL
IMKB % -4,4 956,02 TL
DÖVİZ
Döviz Alış Satış
ABD Doları 1,8425 1,8435
EURO 2,3065 2,3075
İngiliz Sterlini 2,879 2,893
İsviçe Frangı 1,913 1,924
Japon Yeni 2,296 2,317
PARİTELER
Döviz Parite
Euro / USD 1,2517
Sterlin / USD 1,5693
USD / Japon Yeni 0,7956
USD / İsviçre Frangı 0,9582
DÜNYA BORSALARI
Borsa Son Değer %Değişim
Bovespa, Sao Paulo 54463,16 0,74
Hang Seng HK 20501,67 0,31
Argentina MERVAL 2340,26 2,26
Nikkei 225 8580,39 0,2
T300 Comp. Toronto 11576,47 0,09
Taiwan Weighted 7147,75 -1,75
DJ Industrial 12454,83 -0,6
Straits Times 2780,42 -1,53
DJ Transport 5079,84 -0,56
All Ordinaries, Sydney 4081,20 -0,61
HİSSELER
Sembol (ör: "ISCTR")
ARA
YÜKSELEN HİSSELER
Hisse Değer Değişim
IZMDC 5,78 9,47
INDES 3,09 8,80
CBSBO 0,32 6,67
NIBAS 2,31 6,45
DÜŞEN HİSSELER
Hisse Değer Değişim
DENIZ 14,20 -20,00
ENKAI 4,02 -12,42
CEYLN 2,08 -12,24
DOGUB 1,75 -12,06
EN YÜKSEK İŞLEM HACMİ
Hisse Hacim
GARAN 5,86
AKBNK 5,44
ISCTR 3,75
VAKBN 2,99
Sosyal Medya' nın En Çok Paylaşılanları
ÜCRETSİZ SABAH BÜLTEN ÜYELİĞİ

Üye olun, son dakika haberleri e-postanıza gelsin.

Adı Soyadı :
E-posta :
Üye Ol