Karanlıkta yemek desteği

GÖZÜM KULAĞIMDAN YARDIM İSTEDİ
Karanlıkta yemek yemek ama zifiri karanlıkta... Pek çok kişinin tercih etmeyeceği bir durum ama pek çok kişinin de başka seçeneği yok! Henüz bir yıl önce Nuri Kaya tarafından kurulan ve annesi de kör olan Ceyda Düvenci'nin gönüllü olarak desteklediği Galata Diyalog Derneği 'Kör Fotoğrafçılar Projesi'ne gerekli mali desteği sağlayabilmek için geçen ay 'Karanlıkta Yemek' projesini başlattı. Derneğin içindeki büyük salonda ayda üç kez düzenlenen yemeklerde, kör garsonlar servis yapıp, kör müzisyenlerin şarkılarını canlı canlı dinlerken siz de onlar gibi kör oluyorsunuz... Deneyim olarak söylüyorum: Gerçekten kısa bir süre içinde öncelikli algılarınız yer değiştiriyor...

Burası ne zaman kuruldu?
Nuri Kaya: 2003 yılından beri körlerle çalışıyorum. 1.5 yıl önce de burası kuruldu. Bir yıl önce de Galata Diyalog Derneği'ni kurduk.

Derneğin amacı ne?
N.K.: Kültür sanat yoluyla, katmanlar arasında diyalog kurabilmek. Kör Fotoğrafçılar Sergisi açmak istiyoruz mesela.

KÖR VE FOTOĞRAF YAN YANA
Kör ve fotoğraf... Yan yana nasıl olacak?
N.K.: En olmaz iki şey, kör ve fotoğrafı biraraya getirmekti. Bu, benim tasarladığım ve geliştirdiğim bir proje. Biz, görme engellilerin İstanbul algısının peşindeydik. Doğuştan görme engelliler, kendilerine hiçbir şekilde yönlendirme yapılmaksızın polaroid makinelerle İstanbul'un fotoğrafını çekiyor. Bir görme engellinin fotoğraf çekmesinde sorun yok; sorun sonrasında başlıyor. Diyelim ki bir çöp kutusu çekecek, bu onun zihninde var. Çekiyor ama ne çektiğini bilmek istiyor. Hiç kimse ona objektif bir şey anlatamayacağına göre yazarlar devreye giriyor. 200 yazarla gönüllü olarak çalışıyoruz. Her yazar bir fotoğrafı seçiyor ve onunla ilgili fotoğrafı çekenin, fotoğrafını anlattığı ses kaydını dinliyor ve üzerine bir metin yazıyor. Siz, fotoğrafı görüyorsunuz. Onun hemen altında da, yazarın metnini Braille alfabesi (görme engellilerin okuyup yazmasını sağlayan alfabe) ile yerleştiriyoruz. Eğer bir görme engelli değilseniz, bu metni okuyamıyorsunuz. Bunun amacı, bu kez sizin görme engelliden yardım istemeniz ve "Afedersiniz, yüksek sesle okur musunuz?" demek durumunda kalmanız...
Ceyda Düvenci: Bu bir dengeleme aslında. Gören, fotoğrafı görecek, konuyu bilmeyecek. Görmeyen, fotoğrafı göremeyecek ama konuyu bilecek.

BÜTÇE BULABİLMEK İÇİN
Bu sergi ne zaman açılacak?
N.K.: İstanbul 2010 Kültür Ajansı'na bunu önerdik. Ajansın artistik komitesi projemizi çok özel buldu. Bize 166 bin TL ödenek çıktı ancak bütçe komisyonu, onay alınmasına rağmen, "Projeniz çok güzel. Siz devam edin ama biz destek olamayacağız" dediler.
C.D.: Bu noktada da bütçe bulabilmek için Nuri Bey'in aklına 'karanlıkta yemek' fikri geliyor. Hem insanlara karanlıkta yemek yedirip, körlüğün nasıl bir duygu olduğunu yaşatmak istiyor hem de buradaki kör garsonlara bir maddi destek sağlamak. Öte yandan artan parayla da kör fotoğrafçılar projesine destek olabilmek için çalışıyor. Bizim yolumuz da bu noktada kesişti. Ben, bu 'kör tadımlar'ı duyurabileceğimi söyledim. Desteğe ihtiyaç var çünkü... www.karanliktayemek.com internet sayfasında gerekli tüm duyurular yapılıyor.

Bu yemeğin ilkinde beraberdik zaten. Çok etkileyiciydi. Siz ne hissettiniz?
C.D.: Benim için çok ciddi bir tecrübeydi. Her şeyden önce, görmeyen bir yakınım olduğundan, benim için çok daha anlamlıydı. Annem hep, "Siz tabağıma ne kadar yemek koyarsanız ben onu yerim. Çünkü benim derdim tabak bitirmek. Mesela ben o günün sonunda ne kadar çok yediğimi fark ettim çünkü benim de derdim önümdeki tabağı bitirmek oldu.

Görmemenin ve miktarsız yemeğin ilişkisi nedir acaba?
C.D.: Bilmiyorum. Tek bildiğim, bütün derdimin tabağımdaki yemeği bitirmek olduğuydu. Günün sonunda görmeye devam edeceğimizi bildiğim için çok büyük kaygı ve teslimiyet hissetmedim içimde. Tek hissettiğim, vücudumun aldığı şekildi. İki omuzum öne doğru geldi ve vücudumu kapatma isteği duydum. Bir de gözlerim kulaklarıma yanaştı. Gözüm de sürekli kulaklarıma gitti ve "Ben görmüyorum, sen bana göz ol" der gibiydi. Bir de alakasız sesleri duydum. Aynı anda konuşan üç kişiyi duyabilirim normalde ama öyle bir algım açıldı ki gecenin sonunda 10 kişiyi filan aynı anda duymaya başladım.

CEYDA DÜVENCİ FOTOĞRAFLARI İÇİN TIKLAYINIZ...


* ÜNLÜLERİN AZ BİLİNEN FOTOĞRAFLARI

* ÜNLÜLERİN ŞAŞIRTAN SIRLARI

* ÜNLÜLERİN ÇÖMEZLİK HALLERİ

* ÖYLE YERLERİNE DÖVME YAPTIRDILAR Kİ

* MAGAZİN TURU İÇİN TIKLAYINIZ

* ANA SAYFAYA DÖNMEK İÇİN TIKLAYINIZ