EMASYA tarih oldu

Başbakan Erdoğan'ın Balyoz Harekat Planı iddiaları sonrasında gündeme getirdiği EMASYA Protokolü yürürlükten kaldırıldı. Erdoğan'ın talimatı ile Genelkurmay Başkanlığı ile İçişleri Bakanlığı arasında yürütülen çalışmalar sonrasında protokolün kaldırıldığı açıklandı. İçişleri Bakanı Beşir Atalay, açıklamasında Genelkurmay'la yapılan görüşmelere atıfta bulunarak, "Yeni bir düzenlemeye, yeni protokole veya yeni tespite ihtiyaç olmadığı kanaatine varmış olduk. Mevzuat şu haliyle ilişkileri düzenlemek için yeterli" dedi. Yeni uygulamada 5442 sayılı İller İdaresi Kanunu gereğince valiler bulundukları yerde asayiş ve güvenlikten birinci derecede sorumlu olma yetkisini etkili bir şekilde kullanacak.

ORTAK TAVIR ALINDI
28 Şubat döneminde İçişleri Bakanlığı ile Jandarma Genel Komutanlığı arasında imzalanan ve askere toplumsal olaylara müdahale yetkisi veren Emniyet-Asayiş- Yardımlaşma (EMASYA) Protokolü'nün kaldırılmasına ilişkin çalışma hafta başında gerçekleştirildi. Erdoğan'ın talimatı ile Genelkurmay Başkanlığı ve İçişleri Bakanlığı arasında yürütülen çalışmada toplumsal olaylara müdahale şeklini belirleyen düzenlemelerde 5442 sayılı İller İdaresi Kanunu'nun yeterli olduğu tespiti yapıldı. Protokolün kaldırılması gerektiği noktasında Cumhurbaşkanı Abdullah Gül, Başbakan Erdoğan ve Genelkurmay Başkanı Orgeneral İlker Başbuğ ortak tavır sergilemişti. Protokolün iptali, dün devletin zirvesinde gerçekleşen haftalık olağan görüşme öncesinde açıklandı. Atalay, Genelkurmay Başkanlığı ile İçişleri Bakanlığı arasında 7 Temmuz 1997'te imzalanan ve ismi "Genelkurmay Başkanlığı ile İçişleri Bakanlığı Arasında 5442 Sayılı İl İdaresi Kanunu'nun 11/d Maddesi Gereğince Alınması Gereken Müşterek Tedbirlere İlişkin Protokol" olan, ancak kamuoyunda EMASYA olarak bilenen protokolün yürürlükten kaldırıldığını açıkladı. Atalay, bu konuda Genelkurmay Başkanı Orgeneral İlker Başbuğ ile görüşme yaptığını ifade ederek, "Bunun ortak imza ile yine yürürlükten kaldırılmasını kararlaştırmıştık" dedi. Protokolü 1997'de Genelkurmay Harekat Başkanı ile İçişleri Bakanlığı'nın o zamanki müsteşarının imzalandığını hatırlatan Bakan Atalay, "Şimdi de yine aynı şekilde Genelkurmay Başkanlığı Harekat Başkanı Sayın Korgeneral Mehmet Eröz ile bakanlık Müsteşarı Osman Güneş imzalayarak tutanağı yürürlükten kaldırmış oldular" diye konuştu.

MEVZUAT YETERLİ
Kararın hem Genelkurmay Başkanlığı'na, hem de il valilerine gönderildiğini anlatan İçişleri Bakanı Atalay, "Esasen görüşmelerimizde vurgulamıştık, ilgili mevzuat, ilgili kanunun ilgili maddesi çok tafsilatlı ve detaylı yazılmış. Bu konuda yeni bir düzenlemeye, yeni protokole veya bu konuda yeni tespite ihtiyaç olmadığı kanaatine varmış olduk. Mevzuat şu haliyle bu konudaki ilişkileri düzenlemek için yeterli. Zaten bildiğiniz gibi genelde kanun bu konudaki yetkileri valilere verir. Şu anda ilgili kanunun hükümleri geçerli olacak" açıklamasını yaptı.

Zirve öncesinde açıklama
EMASYA trafiği Başbakanlığa da yansıdı. İçişleri Bakanı Beşir Atalay, Başbakanlığa gelerek Başbakan Tayyip Erdoğan'a son durum bilgisi verdi, görüşme kısa sürdü. Atalay'ın Başbakanlık'tan ayrılmasından sonra Genelkurmay Başkanı İlker Başbuğ Başbakanlık'a gelerek Başbakan Erdoğan ile haftalık olağan görüşmesini gerçekleştirdi. Öğleden sonra Cumhurbaşkanı Abdullah Gül, Başbakan Erdoğan ve Genelkurmay Başkanı Org Başbuğ ile haftalık olağan görüşme gerçekleştirdi.

Yetki artık valilerde
YENİ uygulamada 5442 sayılı İller İdaresi Kanunu gereğince valiler bulundukları yerde asayiş ve güvenlikten birinci derecede sorumlu olma yetkisini etkili bir şekilde kullanacak. Askerin toplumsal olaylarda kullanılmasına ancak vali karar verecek. İl ve ilçe güvenlik koordinasyon komisyonları asayişin can ve mal emniyetinin sağlanması amacıyla önleyici ve caydırıcı önlemleri alacak.

Geniş istihbarat yetkisi veriyordu
PROTOKOL Genelkurmay Harekât Dairesi Başkanı Korgeneral Çetin Doğan ile İçişleri Müsteşarı Teoman Ünüsan tarafından imzalanmıştı. 27 maddeden oluşan protokol "gizli" ibaresini taşıyordu. Bu protokolde askeri birliklerin, büyük toplumsal hareketler karşısında yerel mülki idare amirinin çağrısı ve kararını beklemeden harekete geçmesi öngörülüyordu. İldeki polis ve jandarma, yardıma gelen askeri birliğin komutanının emrine giriyor ve garnizon komutanı mülki idare amirinin güvenlikle ilgili yetkilerini fiilen devralıyordu. Protokol, büyük toplumsal olayların öngörülmesi için sivil alanda geniş bir istihbarat çalışmasının askeri güçler tarafından yapılmasına da olanak sağlıyordu.