Haberi Dinle

İran'ın Tek Kişilik Muhalefeti: Kerrubi

MICHAEL SLACKMAN
09.11.2009

RİYAD, Suudi Arabistan - Kısa boylu orta düzeyde bir Molla. Düzgün beyaz sakalları, bu din adamına bir ağırbaşlılık katıyor. Son Zamanlarda Mehdi Kerrubi, Tahran'daki evinden yardımcılarının tutuklandığını, ofislerinin basıldığını ve gazetesinin kapatıldığını öğrendi. Kendisi de tutuklanmak ve dolaylı olarak ölüme mahkûm edilmekle tehdit edildi. Bütün bunlara yanıtı şu oldu hep: Bırakın yapsınlar. Haziran ayındaki şüpheli İran seçimlerinde rakibi Mir Hüseyin Musavi'nin gölgesinde, ikinci derece bir muhalif olarak kalan Kerrubi, son aylarda İran yönetimine en sert ve en uzun süreli meydan okuyan muhalif olarak öne çıktı. Otoriteler, Kerrubi'nin resmi yetkililere karşı yolsuzluk, seçim hilesi, tutuklanan protestoculara işkence ve tecavüz yapıldığı yönündeki iddialarını görmezden geldi. Ayetullah Ruhullah Humeyni'nin eski arkadaşı ve yılların muhafazakâr politikacısı olarak Kerrubi, son zamanlarda protestoları körüklemek ve İran'ın yabancı düşmanlarına yardım etmekle suçlanıyor. İran Cumhurbaşkanı Mahmud Ahmedinecad'ın şaibeli seçim zaferine karşı başlayan gösterilerin üzerinden dört ay geçmesine rağmen, muhalefetin çabaları hükümetin bitmek tükenmek bilmeyen baskısı karşısında büyük oranda söndü. Fakat yönetim Kerrubi'yi ne susturabildi ne de yıldırabildi. Musavi ile eski cumhurbaşkanlarından Muhammed Hatemi ve Ali Ekber Haşimi Rafsancani gibi diğer muhalif isimlerin şu sıralar sesleri pek çıkmıyor. Kerrubi, yönetime yönelik eleştirilerinde son zamanlarda hem oldukça açık hem de çok acımasız hareket ediyor. Geçenlerde, mollalardan oluşan özel bir mahkeme toplanarak 72 yaşındaki Kerrubi'yi suçlayıp suçlamamayı tartışmaya başladı. Kerrubi'nin, bu özel mahkemeye yanıt niyetiyle bir grup öğrenciye yaptığı konuşma bir reformist internet sayfasında da yayınlandı. Sitede Kerrubi, "Bu mahkemeden hiç kokmuyorum. Bütün samimiyetimle söylüyorum, bu mahkemeye çıkacağım. Çünkü bu yolla, İmam Humeyni'nin bunlarınkiyle uyuşmayan düşünceleriyle İran halkının dini ve ulusal inançlarıyla ilgili endişelerimi dile getireceğim" diye yazıyor. İran'ın muhafazakâr yönetici elitleri Kerrubi'yi şimdiye kadar tutuklayamadılar. İslam Cumhuriyeti'nin kurucusuna çok yakın bir din adamını güçlü bir sembol haline getirmekten korkuyorlar. New York'taki Columbia Üniversitesi'nde İran çalışmalarında profesör olan Hamid Dabashi, "Kerrubi'nin tutuklanması, rejimin üst tabakasının içerden erimesine yol açan bir asit testi işlevi görür ve rejimin dışarıdaki meşruiyetine de nihai zararı verir. Biz devrimlerin kendi çocuklarını yediğini duymuştuk. Ancak Kerrubi'de, devrim kendi babasını yemiş olur" diyor. Kerrubi'nin içinde yer aldığı ve kendi eseri olan İran İslam Devrimi'ne yönelik duyduğu hayal kırıklığı Haziran ayındaki seçimlerle başlamadı. Temel neden dört yıl önce Ahmedinecad'ı iktidara taşıyan oy sayımıydı. Kerrubi, o zaman da adaydı. Sandıklar kapandıktan sonra gece yarısına doğru Rafsancani'nin arkasından ikinci sıradaydı. Uyumaya gidiyor. Uyandığında, Ahmedinecad'ın arkasına üçüncü sıraya düştüğünü görüyor. Bu yüzden ikinci tur hakkını da kaybediyor. Ahmedinecad'ın hileyle kazandığını söyleyen Kerrubi, ruhani lidere yazdığı mektubunda sahte oylara ve oy sayımındaki yolsuzluğa dikkat çekmiş. Hiçbir soruşturma açılmamış Üstelik ruhani lider Ayetullah Hamaney, Kerrubi'yi ağır biçimde eleştirmiş. İtirazlarına son vermiş fakat Düzenin Yararını Koruma Konseyi'nden çekilmiş ve Ulusal Güven Partisi'ni kurmuş. Kuşkusuz, dört yıl öncesine benzer şeyler bu haziranda da meydana geldi. Eğer Kerrubi, şikâyetlerini seçim usulsüzlükleriyle sınırlasaydı, o zaman belki göz ardı edilebilirdi. Ancak Kerrubi, seçim yolsuzluğundan daha ileriye giderek suçlamalarını güvenlik güçlerine yöneltti ve onları protestolara katılan kadın ve erkek göstericilere saldırmak, taciz ve işkence etmekle suçladı. Suçlamaları yönetimdeki elitleri rahatsız etmekle kalmıyor aynı zamanda yönetimin meşruiyetini ve dini duruşunu, göstericileri döven polislerden çok daha fazla tehdit ediyor. Hükümet, iddialarını görmezden geldiği Kerrubi'ye Eylül ayında, bir celp gönderdi. Çağrıyı olumlu karşılayan Kerrubi, "Bu mahkeme, Şah'a rahmet okutacak suçları gündeme getirme açısından iyi bir fırsat olacak" diyor.

kalan karakter 460

yorumla

ÖNEMLİ NOT: Bu sayfalarda yayınlanan okur yorumları okuyucuların kendilerine ait görüşlerdir. Yazılan yorumlardan SABAH veya sabah.com.tr hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Diğer New York Times Haberleri

Diğer New York Times Haberleri: Sanal Âlemde Ucuz Ve Sınırsız 'Lüküs Hayat'; Hoşgörü Gösteremeyecek Kadar Kötü Ebeveynle Nereye Kadar?; Uyarıcı Moleküller Amacını Aşıyor, Kişilerde Takıntı Meydana Getiriyor; Ölüm Ayini Kurbanları; Gelişmiş Silahlar Sabotaja Daha Çok Açık; New York Borsası Yeni Rakipleriyle Başa Çıkabilecek Mi?; Evliliklerde Para Meseleleri; DVD'lerin Çöküşünden Sonra Stüdyolar Tutunacak Dal Arıyor; Microsoft, Masaüstü Bilgisayarı Aşmaya Çabalıyor; Büyük Yanılgı; Gıda, İnsanlık, Doğal Çevre 2050'ye Nasıl Varacağız?; Asker Değil, Daha Fazla Oku; Rahibelerin Dramatik Öyküsü; Geçmişten Gelen Işık; Mikro işlemciler ve Tekelleşme; Caz Ustasının Gizemi; Anı ve Oyuncak Zengini Bir Koleksiyoncu; Sınır Tanımayan Kelimeler; Sıra Dışı Seçimler, Sıra Dışı Bir Aktör; Memeliler Kulaktan Kazanıyor; Yaşamak İçin Öğrenen Mercan Balıkları; Geleceği Neyin Çizdiğini Yeniden Düşünelim: Bilim Mi, Teknoloji Mi?; Toprağın Ne Zaman Kayacağını Önceden Tahmin Etmek; Çinliler Tersine Gidiyor; Benedikt'in Hamlesi; Brezilya Döndü. Ama Nereye?; Karadziç'i Yargılamak; Daha Fazla İran Adaletsizliği; Örtbas Etmeye Devam; Beyaz Saray Erkekler Kulübüne Mi Döndü?

www..com.tr: Facebook’un en iyi gazetesi
SABAH’ı beğen,
son dakika haberlerini kaçırma facebook.com/Sabah; Son dakika haberlerini
Twitter’ın en iyi gazetesi
Sabah’da takip et twitter.com/sabah