Parçalanan Heykeller Avatar Teknolojisiyle Onarılıyor

RANDY KENNEDY
22.02.2010

Geçtiğimiz ay Metropolitan Sanat Müzesi'ne gelen bir ziyaretçinin Picasso'nun 100 yıllık bir tablosunun üzerine düşerek tabloyu yırtmasının ardından yetkililer halka tablonun nisan ayında gerçekleştirilecek büyük Picasso sergisinden önce onarılacağına dair söz verdi. Ancak bunun yanı sıra müzede son yıllarda meydana gelen iki farklı kaza, hasar gören sanat eserlerini onarmanın ve tekrar sergilenebilecek hale getirmenin ne kadar zor olduğunu gözler önüne serdi. 2002'de Venedikli heykeltıraş Tullio Lombardo tarafından 15'inci yüzyılda yapılan ve müzenin koleksiyonundaki en değerli Yüksek Rönesans heykellerinden biri olan mermer heykel, kontrplak tabanı kırılınca yere düşüp paramparça oldu. Yaklaşık altı yıl sonra Andrea della Robbia'nın aynı döneme ait pişmiş topraktan yapılan kabartması, bir kapının üstünde asılı durduğu yerden düşerek parçalandı. Bu eserlerin ikisi de hâlâ sergilenemiyor. Tullio kazasından sonra müze küratörleri ve müdürleri, çevik ve genç bir Hz. Âdem figürünün tasvir edildiği heykelin iki sene içinde tekrar sergiye konacağını söyledi. Ancak yedi yıl sonra heykeli birleştirme çabaları büyük bir projeye dönüşmüş durumda. Princeton Üniversitesi ve diğer üniversitelerden gelen araştırmacılarla "Avatar" filminden alınmışa benzeyen dijital teknolojiyi kullanıp heykeli eski haline getirmeye çalışıyorlar. Ancak müzenin Avrupa Heykel ve Dekoratif Sanatları bölümünün başında bulunan Ian Wardropper'a göre heykelin tekrar sergilenmesi için üç yıl daha gerekiyor. "Herkesin beklediğinden daha uzun sürdü" diyor Wardropper. Proje, müze tarafından alışık olunmayan bir gizlilik içinde yürütülüyor. Gecikmeyle birlikte heykelin onarılamaz durumda olduğuna dair spekülasyonlar da artıyor. Ancak Wardropper, projeyi gizlilik içinde yürütme kararının, müze ziyaretçilerinin kırılmış halini gördükten sonra heykeli daha az beğeneceği endişesine dayanarak alındığını söylüyor. Ayrıca gecikmenin heykeli en titiz ve en sağlam şekilde onarma kararından kaynaklandığını belirtiyor. Çabalar, bugüne kadar eski dönemlere ait bu tip heykellerin sadece birkaçının parçalanmış olması nedeniyle de gecikiyor çünkü onarım için gerekli olan teknik bilgi çok fazla değil. Wardropper, "Evet, kısa süre içinde özensiz bir biçimde de onarabilirdik heykeli. Belki de bir sene içinde iyi bir şekilde onarabilirdik" diyor. Ancak küratörler ve müze müdürleri kapsamlı araştırmalar yapılana kadar onarıma başlamama kararı aldığını belirtiyor. Heykelin kollarını ve bacaklarını bir arada tutacak çivilerde kullanılan malzemeler gibi konular üzerine geniş çaplı bilimsel araştırmalar yapıldı. Bu araştırma, yakın zamanda British Museum tarafından yayımlandı. Heykeli birleştirmek ve yeniden ayağa kalktığında neresinde en fazla baskı olacağını belirlemek amacıyla, lazer teknolojisinden yararlanarak üç boyutlu sanal bir Hz. Âdem figürü yaratıldı. Dokuz ay içinde heykelin yeniden birleştirilebileceği ve ondan sonra doldurma, cilalama ve temizleme işlemlerinin 2 yıl alacağı tahmin ediliyor. Wardropper, araştırmanın Hz. Âdem heykelinin onarılmasının yanı sıra, heykel onarımı alanındaki gelişmelerin de önünü açacağını söylüyor. Heykelin devrilmesini "kariyerimde uğraşmak zorunda kaldığım en kötü şey" şeklinde tanımlayan Wardropper, bunun Robbia kabartmasının parçalanmasından bile kötü olduğunu söylüyor. Wardropper'a göre kabartmanın onarılması mermere kıyasla çok daha basit ve önümüzdeki altı ay içinde tamamlanması bekleniyor. Wardropper, Tullio heykelinin onarım süresinden kaynaklanan tüm gerginliklere rağmen, çalışmanın çok büyük bir önem taşıdığını söylüyor. Wardropper, müze yetkilileri ve küratörler için, harcanan zamandan çok heykelin kusursuz olması önemliydi. Sigortalanan heykel için alınan para, proje masrafının çoğunu karşıladı. Müze, sigortadan ne kadar para geldiğini söylemiyor. Heykelin onarılmasının özel bir sergi konusu olacağını belirten Wardropper, ayrıca eserin Venedik Rönesansını konu alan yeni bir serginin baş eseri olacağını söylüyor. Müzenin Direktörü Thomas P. Campbell, geçen sene müzenin başına geçtikten sonra ziyaret ettiği ilk yerlerden birinin Tullio projesi için yaratılan onarım alanı olduğunu söyledi. Telefonla ulaşılan Campbell, "Pek çok kişi gibi ben de projenin neden bu kadar uzun sürdüğünü merak ediyordum. Ancak bu trajik kaza için müze müdürlerimiz tarafından yürütülen olağanüstü ve muntazam çalışmayı gördükten sonra, attıkları adımların doğruluğundan hiç şüphem kalmadı. Devam etmeleri yolunda onları destekliyorum" dedi. "Heykel 500 yaşında. Beş yıl değil de sekiz yıl sergilenmeyecek olması çok da önemli değil. Hiç kimse bir şey yapılmıyor izlenimine kapılmasın" diye sözlerine devam ediyor Campbell. 350 kilogramlık heykel düştüğünde, baş ve gövde mucizevî bir şekilde tek parça halinde kaldı. Ancak yüzlerce küçük parça ve kırıntı da bulunuyor. Olay günü müze gazetecilerin fotoğraf çekmesine izin vermedi. O zamandan beri de muhabirlerin heykeli görmelerine ya da onarım sürecini izlemelerine izin verilmiyor. Della Robbia'yı da göstermiyor müze. Wardropper, bu politika yüzünden, müze içinde bir tartışma başladığını söylüyor. Gizlilik politikası kazaları unutturma çabası olarak algılanabiliyor. Ancak Wardropper kendisi için iki noktanın önemli olduğunu belirtiyor. Bunlardan biri uygulamayla ilgiliydi. Projenin bir parçası olan araştırmacıların halka açık bir şekilde çalışmasının baskı unsuru olabileceği endişesini taşıyordu. "Sadece kontrollü bir diyalogumuz olsun istedik" diyor Wardropper. Diğer ve daha önemli bir nokta ise felsefi, belki de duygusaldı. Wardropper, "Bir araba kazası gördüğünüzde bir daha aklınızdan çıkaramazsınız. Kırılan parçaları gösterirsek insanların heykelin bütününü değil, kırılan parçaları hatırlamasından korktuk. Kırılmış bir sanat eserini görmek rahatsız edici bir şey" şeklinde açıklıyor bunu.

kalan karakter 460

yorumla

ÖNEMLİ NOT: Bu sayfalarda yayınlanan okur yorumları okuyucuların kendilerine ait görüşlerdir. Yazılan yorumlardan SABAH veya sabah.com.tr hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Diğer New York Times Haberleri

Diğer New York Times Haberleri: Rio Plajları Temizleniyor; Kiliseden Gençler İçin Dövüş Sporları Açılımı; Maliki'nin Tehlikeli Hırsı; Amerika'nın Çin'le İmtihanı; Modern Sanat Müzeleri Özgünlüğünü Yitirdi; 3-D TV'nin Artıları Ve Tuhaflıkları; Beynin Değişmez Siyasi Tercihleri; Haiti Trajedisi Doktorların Aklından Çıkmıyor; Akıllı Telefonlar Kafamızı Karıştırdı; Küresel Kuşağın Yükselişi; Haiti'de Bürokrasi Depremi; Google'ın Gücü Avrupa'da Kaygı Yaratıyor; Kayak Canbazları Nasıl Uçar?; Sade, 10 Yıl Sonra Sahnelere Geri Döndü; Scorsese Yine Farklı Olanın Peşinde; Dünyayı Değiştirecek Mini Sensörler Yolda; Ekonomik Kriz Asya'yı Neden Teğet Geçti?; Buzda Sınırlar Kaldırıldı; Minik Kurbağalara Yuva Aranıyor; Otomobil Dünyasının Harika Çocuğu Sınıfta Kaldı; Yemekler Madalya Kazansa; Yağlı Tabaklar Bir Spreyle Temizleniyor; McDonald's Rusya'da Yerli Malı Kullanıyor; Bağdat'ın Kültür Merkezleri Canlanıyor; Soyut Düşünce Mi? Ama Vücut Somut Algılıyor; Kültürlerin Kaynaştığı Kadim Coğrafya: Vietnam; Mali Korkutma Taktikleri; Toyota'nın Düzeltmesi Gereken Çok Şey Var; Broadway Sahneleri Kriz Mağduru; Sevindirici Bir Düzeltme

www..com.tr: Facebook’un en iyi gazetesi
SABAH’ı beğen,
son dakika haberlerini kaçırma facebook.com/Sabah; Son dakika haberlerini
Twitter’ın en iyi gazetesi
Sabah’da takip et twitter.com/sabah