Türkiye'nin en iyi haber sitesi

Vatikan arşivinde Çanakkale

  • 1
  • 49
Vatikan arşivinde Çanakkale
Vatikan arşivinde Çanakkale

İBB Kültür A.Ş., Birinci Dünya Savaşı'nın 100. Yıldönümünde, Vatikan Gizli Arşiv belgelerinin ışığında ve genç bir Anzak teğmeninin yaşanmış hikayesinden yola çıkarak Çanakkale Savaşı'nın insani yönünü gözler önüne seren bir kitap yayınladı. "Çanakkale 1915 Vatikan Gizli Arşiv Belgeleri Işığı'nda Frank Coffee Vakası" ismini taşıyan kitapta daha önce hiçbir yerde yayımlanmamış olan yüze yakın belge bulunuyor. Türkiye Katolik Ruhani Reisler Kurulu Basın Sözcüsü ve Kültür Ataşesi Rinaldo Marmara'nın yaklaşık 3 yıl süren araştırmaları neticesinde elde ettiği belgeler, gazeteci-yazar Bülent Günal tarafından kaleme alındı.

Zeynel YAMAN/SABAH

  • 2
  • 49
Vatikan arşivinde Çanakkale
Vatikan arşivinde Çanakkale

Kitap, tarihe centilmenler savaşı olarak geçen Çanakkale Savaşı'nın "insani yönü"ne vurgu yapıyor. Vatikan Gizli Arşiv belgelerinden derlenen kitap, Türk halkının savaş zamanında bile düşmanlarına karşı sergilediği duruşa bir övgü niteliğinde.

  • 3
  • 49
Vatikan arşivinde Çanakkale
Vatikan arşivinde Çanakkale

Çanakkale Savaşı'nın yakından takip eden Papalık ile İstanbul Temsilcisi Monsenyör Dolci arasındaki yazışmalar; kayıp asker ailelerinin, ölen yakınlarının mezarları hakkında bilgi edinmek için Papa XV. Benoit'e başvurmasıyla hız kazanıyor.

  • 4
  • 49
Vatikan arşivinde Çanakkale
Vatikan arşivinde Çanakkale

Harp en sıcak haliyle devam ederken Harbiye Nazırı Enver Paşa mezarlara gereken saygının gösterilmesi için generallerine emir veriyor, kimi zaman ise bizzat devreye giriyor. Bir yandan da İngiltere, Fransa ve Avusturalya'dan, gözü yaşlı ailelerden gelen talepler doğrultusunda mezar aramaları başlıyor. Tüm bu mektuplaşma ve yazışma trafiği içinde genç bir Anzak teğmenin hikâyesi dikkat çekiyor. Frank Matthew Coffee. Savaşın hem acı hem de insanî yönlerini sinematografik bir tatla anlatıyor.

İşte Vatikan Gizli Arşivleri'nde yer alan ve tarihi gerçeklere tanıklık eden o belgelerden bazıları...

  • 5
  • 49
Vatikan arşivinde Çanakkale
Vatikan arşivinde Çanakkale

"Saray ve Hükümet'in Konya'ya taşınacağı söyleniyor"

Yaklaşık 100 belgenin yer aldığı kitabın ilk belgesi de oldukça çarpıcı. Kardinal Pietro Gasparri'ye gönderilen ve istihbarat niteliği taşıyan bu mektupta kutsal emanetlerin Konya'ya gönderildiği, saray ve hükümetin de en kısa zamanda Konya'ya taşınacağından bahsedilmiş.

  • 6
  • 49
Vatikan arşivinde Çanakkale
Vatikan arşivinde Çanakkale

"Enver Paşa'nın Asil ve Kahramanca Hislerini Biliyordum"

Papalığın İstanbul Temsilcisi Monsenyör Dolci, Kardinal Pietro Gasparri'ye 4 Nisan 1916 tarih ve 178 sayılı22 gönderdiği raporunda Harbiye Nazırı Enver Paşa ile yaptığı görüşmeyi bildiriyordu. Heyecan uyandıran görüşmeyle ilgili Monsenyör Dolci önce Harbiye Nazırı Enver Paşa'ya yaptığı konuşmayı, ardından da Enver Paşa'nın yanıtlarını detaylarıyla raporuna not düşmüş.

  • 7
  • 49
Vatikan arşivinde Çanakkale
Vatikan arşivinde Çanakkale

Harbiye Nazırı'nın, bu maksatla hakikaten emir verdiğini askerî rahiplerden öğrenmiştim. Onun asil ve kahramanca hislerini biliyordum; vazifelerinin çokluğuna rağmen harbin başlangıcından itibaren o mukaddes mezarların korunması için generallerine emir vermişti….