X İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR
ARKADAŞINA GÖNDER Ödüllerimi, hiçbir şeyi atmayan babaanneme borçluyum
* Birden fazla kişiye göndermek için, mail adresleri arasına “ ; ” koyunuz

Ödüllerimi, hiçbir şeyi atmayan babaanneme borçluyum

  • Giriş Tarihi: 16.6.2013

Dr. Hakan Gürsu'nun öğretim üyesi olduğu ODTÜ'de kurduğu tasarım ekibi Designnobis, yedi yılda 91 ödül kazandı. Ödüllü tasarımları arasında güneş enerjisiyle çalışan tekne, yanmayan çaydanlık ve çocuk oyuncakları da var

ODTÜ'lü tasarım ekibi Designnobis'in lideri... A'Design Tasarım Yarışması 2013'te, ekibiyle birlikte 12 ödül aldı. Son üç yılda aldığı ödüller ile de Türkiye'yi tasarımda dünya ikinciliğine taşıdı. Dünyanın en prestijli çevreci tasarım ödülü Green Dot'ın adeta müptelası... Dr. Hakan Gürsu'dan bahsediyoruz. Güneş enerjisiyle çalışan teknesi, yanmayan çaydanlığı, ağaç serası, susuz itfaiyesi, sonsuz yaratıcı oyuncaklarıyla tasarım dünyasının en çok konuşulan ismi haline geldi. Sözleri de tasarımları gibi sıra dışı... İlhamı çöpten alıyor, hiçbir şeyi atmayıp yeniden değerlendiren babaannesinin etkisi altında kaldığını gizlemiyor.

- Size neler ilham veriyor?
- Kaynaklarımız hızla tükenirken artan tek kaynağımız 'çöp'. Saniyede 65 bin pet şişe doğaya atılırken, sadece yüzde 1'i geriye dönüyor. Pazar filesini kullanan büyüklerimize bir kez daha saygı gönderirken, altı adet naylon poşetin 1 kilogram karbon salınımı demek olduğunu kitlelere ulaştırmak gerekiyor. İşte bütün bunlar bizim için ilham kaynağı.

- En çok ödülü deniz aracı tasarımlarınız topluyor.
- Deniz araçları tasarlamak hâlâ benim için en dinlendirici aktivite. Yine Designnobis'in tasarladığı Volitan böyle bir açılımın ürünü. Petrol fiyatlarının 130 dolara çıktığı bir dönemde ortaya çıktı. Designnobis'in serüveni belki de burada başladı. Green Dot kazandığımızda dünyada şaşkınlık yaratttık. Arkasından tasarladığımız bir diğer tekne Foscat 32, tekrar Green Dot aldı. Surfsail42, yine A'Design Award, Green Dot ve IDA kazandı. Bu sene yaptığımız yelkenli Snow ise AB'den altın madalya alarak yarışma serüvenine başladı. Bugüne kadar yaparken en keyif aldığımız ve hemen üretime girebilecek bir tekne Snow. İtalyan Gorilla yat firmasının önüne geçerek İtalya'da 2013'ün en iyi teknesi ödülünü aldı. Dört yılda, dört tekne ve dokuz ödül.

DÜNYANIN DİKKATİNİ ÇEKTİK
- Ailenizde tasarıma ilgili kişiler var mı? Çocukluğunuzda tasarım sizin için ne anlam ifade ediyordu?
- Ailemde tasarımla ilgili kimse yoktu. Sadece belli imkanlar yaratılması noktasında teşvik edildiğimi düşünüyorum. Babaannemin yaşam tarzının ve desteğinin yıllar sonra kazandığım Green Dot ödüllerindeki katkısını hiç unutmuyorum. Hiçbir şeyi atmamasının ve onları yaşamın içinde anlamlandırmasının bilinçaltıma nasıl işlediğini ben bile şaşkınla izliyorum.

- Son yıllarda aldığınız ödüllerle tüm dünyanın dikkatini çektiniz. Şimdi zirvede kalmaya devam etmenin stresi var mı?
- Tasarımcı olarak tüm olumsuz koşullara rağmen değişimin öncüsü olmak ve insan yetiştirebilmek çok keyifli. Yedi yılda 91 ödül kazanılması, sürdürülebilir bir sıra dışı başarı olarak değerlendirilebilir. Özellikle son yılda ekip arkadaşlarımın uluslararası başarıları da söz konusu edildiğinde, ödül sayısı 100'e yaklaşıyor. Dünyanın dikkatini çekmeyi başardık. Ama kendi ülkemizin dikkatini çekecek noktaya henüz gelemedik diyoruz.

İSTANBUL'A YÜZER DOLMUŞ
- Türkiye için deniz aracı projeniz var mı?
- Bir diğer prestijli ödül Red Dot 2013'de final grubunda iki projemiz var şu anda. Bu sene ise İstanbul için geleceğin dolmuş motorunu yapmayı planlıyoruz. Sonuçta bizim tezgahta hep bir tekne olmalı diye düşünüyorum. Volitan'a yurtdışından ilgi devam ediyor. En son Şili'den bile teklif geldi. Biz hâlâ bu ülkede yapılmalı fikrimizi koruyoruz.

- Oyuncak tasarımlarınızla da ABD ve AB'de ödül aldınız. Tasarladığınız oyuncakların piyasadakilerden farkı ne?
- Oyuncak konusu benim için büyük bir yaradır. Yurtdışındaki ürünleri ve sektörün büyüklüğünü gördükçe içim cız ediyor. 23 milyonu aşkın çocuk olan bir ülkede böyle bir sektörün zayıflığı ve sığlığı akıl ve mantık dışı. Bu alanda dışa bağımlılık çok yüksek. Oyuncakların menşei yüzde 90'ın üzerinde Uzakdoğu... Her kalitede malın cirit attığı bir ülkeyiz. Avrupa'nın en iyi oyuncaklarını tasarlayan ülke olmamıza rağmen, üreticilerin sabır ve cesaret eksikliği sonucunda halen ithalata devam ediyoruz. Oysa akredite oyuncak tasarımlarımız ile üç yılda tasarım ihraç edecek noktaya geldik.

- Oyuncak ihracı konusunda somut gelişme var mı?
- Çabalarımız nihayet meyvesini verdi, yerli bir yatırımcı kuruluş ile oyuncakların üretimi ve tüm dünyaya satışı konusunda görüşmelere başladık. Bizim oyuncaklarımız, oynayıp bitmiyor. Çocuğun yaratıcılığına bağlı olarak, oyun sonsuz sürüyor. Oyuncak, çocuğun yetisini geliştirirken, kullanılan malzemeler de çevreci olduğu için bu ödülleri alıyor. 2010'dan beri A'Design Award'da oyuncak ödüllerinde birinciliği kimseye kaptırmadık. Üç yılda dört ödül. Bu yıl ilk defa AB'nin platin oyuncak tasarım ödülünü de almayı başardık. Aynı oyuncak ABD'nin prestijli yarışması 2013 IDEA'da finalist şu anda.

HAKAN GÜRSU KİMDİR?
Hakan Gürsu, 1959 Ankara doğumlu. ODTÜ Endüstri Ürünleri Tasarımı Bölümü'nü birincilikle bitirip 1987'de Mimarlık Fakültesi Bina Bilgisi Ana Bilim Dalı'nda master yaptı. 1996'da 'Kentsel Çevrede İnsan Ürün İlişkisine Yeni Bir Yaklaşım' adlı araştırmasıyla doktorasını tamamladı. 2006'da halen lideri olduğu ürün geliştirme takımı Designnobis'i kurdu. Mezun olduğundan beri tasarım öğrencileri yetiştirmeye devam ediyor.