Burzuli kimdir?

Kayrevan'a bağlı Burzüle'ye veya Benî Birzâle kabilesine nisbetle Burzülî diye tanınır. 740'ta (1339) Kayrevan'da doğdu, daha sonra Tunus'a yerleşti. Ebû Abdullah İbn Merzûk el-Hatîb, Ebü'l-Haşan el-Batrûnî, Ahnned b. Muhammed el-Belensî, Ebû Muhammed Abdullah b. Muhammed eş-Şebîbî, Ahmed b. Haydara et-Tevzerî, Ebü'l-Abbas el-Mümnânî, Burhâneddin eş-Şâmî, İbnü'l-Hâce el-Belensî gibi tanınmış âlimlerden ders aldı. Kırk yıl kadar İbn Arafe ile beraber bulundu; ondan tefsir, hadis, fıkıh, kıraat, tasavvuf, nahiv, m antk ve matematik konularında birçok kitap okuyup icazet aldı.

1438 yılında hac yolculuğu sırasında Kahire'ye uğradı. Bir müddet orada ikamet edip ders okudu ve ders verdi. Tunus'a dönünce Zeytüne Camii imamı oldu. Bu arada ders okutmaya da başladı. Sadece Tunus'ta değil bütün Mağrib bölgesinde fetva için ona başvurulurdu. Ebü'l-Kasım îbn Nâcî, Ebû Zeyd es-Seâlibî ve Ebü'l-Abbas Halûlû önde gelen talebeleridir. Kahire'deki ikameti sırasında da İbn Hacer el-Askalânî ve Ahmed b. Yünus'a icâzet vermiştir. 100 yıldan fazla bir ömür sürmüş olan Burzülî Tunus'ta vefat etmiştir. Vefat tarihi bazı kaynaklarda 841 (1437), 842 (1438), 843 (1439) olarak da zikredilmektedir. Eserleri. 1. Câmi^u mesâ^ili'l-ahkâm iîmâ nezele bi'l-müftîn ve'l-hukkâm. Dîvânü'l-Burzülî diye de bilinen eser iki cilt olup Mâlikî mezhebine göre çeşitli konularda verilen birçok fetvayı, fetva verenin ismini de zikrederek nakleder. Zaman zaman devrin İçtimaî ve İktisadî hayatı ile tarihî olaylar hakkında da bilgi verir. Bu özelliğiyle X-X1V. yüzyıl Kuzey Afrikası hakkında önemli bir yere sahip olan eser, Venşerîsî'nin (ö. 914/1508) meşhur el-Mi"yârü'l-Mu''nb adlı kitabının da temel kaynakları arasındadır. Eserin Tunus Millî Kütüphanesi'nde dört yazma nüshası vardır (Mahfuz, I, 116; ayrıca bk. Brockelmann, GAL, 11, 319; SuppL, II, 347). 2. el-Hûvîti'l-ietâvâ. Nevâzilül-Burziilî olarak tanınan eser iki cilt olup yazma bir nüshası Tunus Milli Kütüphanesi'nde bulunmaktadır (nr. 4851). Ebü'l-Abbas Halûlû ve Bü Saîdî tarafından da ihtisar edilen eserin vakıfla ilgili bir bölümü Belkâsım Tabâbî tarafından neşredilmiştir.

Kaynak: Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi

BİZE ULAŞIN
BİZE ULAŞIN