6 milyar ışık yılı öteden gelen sinyal kara deliğin sırrını ele verdi!
Astronomlar, evrenin en uzak ve gizemli noktalarından birinde bulunan süper kütleli bir kara deliğin etrafındaki sıcak koronanı ilk kez ayrıntılı şekilde ölçmeyi başardı. Gözlemler, Dünya’dan yaklaşık 6 milyar ışık yılı uzaklıktaki RX J1131 adlı kuasarın merkezindeki kara deliğe odaklandı.
Araştırma ekibi, Şili'deki ALMA (Atacama Large Millimeter/submillimeter Array) teleskobunu kullanarak kara delikten gelen sinyalde yıllar boyunca oluşan küçük parlaklık değişimlerini izledi. Bu ince dalgalanmalar, kara deliğin çevresindeki aşırı sıcak ve ince gaz bulutunun – yani koronanı – boyutunu ortaya çıkardı.
RX J1131'in ışığı, Dünya ile kuasar arasında bulunan bir galaksinin yarattığı kütleçekimsel mercekleme sayesinde dört ayrı görüntüye bölünüyor. Galaksi içindeki yıldızların oluşturduğu mikro mercekleme etkisi ise kara deliğe çok yakın bölgeleri büyüterek görünür hale getiriyor.
Analizler, koronanın yaklaşık 50 astronomik birim genişliğinde olduğunu gösteriyor; bu mesafe Güneş'ten Güneş Sistemi'nin dış sınırına kadar olan uzaklığa denk geliyor. Bulgular, bu bölgenin güçlü manyetik alanlarla şekillendiğini ve milimetre dalga boyundaki ışığın gerçekten korona kaynaklı olduğunu doğruluyor.
Çalışma, uzak kara deliklerin çevresini çözmek için yeni bir kapı açarken, ALMA ve Rubin Gözlemevi gibi tesislerle daha birçok lensed kuasarın ayrıntılı şekilde incelenmesinin önünü açıyor.