Dünya'nın en eski kayaları: Ezber bozan keşif!
Bilim insanları, Dünya’nın şimdiye kadar bilinen en eski kayalarını inceleyerek kıtaların oluşumuna dair yerleşik görüşleri sarsan çarpıcı bulgular elde etti. Nature Communications dergisinde yayımlanan yeni araştırma, Avustralya’nın Batı Avustralya eyaletindeki Murchison bölgesinde bulunan ve yaklaşık 3,7 milyar yıl yaşında olan kayaçların, Dünya’nın ilk kıtalarının sanılandan çok daha geç oluştuğunu gösterdiğini ortaya koyuyor.
Batı Avustralya Üniversitesi'nden doktora öğrencisi Matilda Boyce liderliğindeki ekip, Dünya'da son derece nadir bulunan anortozit adı verilen kayaçları inceledi. Bu kayaçların içindeki plajiyoklaz feldispat kristallerinde yapılan izotop analizleri, kıtasal kabuğun oluşumunun yaklaşık 3,5 milyar yıl önce hız kazandığını gösterdi. Bu sonuç, Dünya'nın oluşumundan neredeyse bir milyar yıl sonra kalıcı kıtaların ortaya çıktığı anlamına geliyor.
Araştırmacılar, feldispat kristallerinin en az bozulmuş bölgelerini hedef alarak stronsiyum ve kalsiyum izotoplarını ölçtü. Elde edilen veriler, Dünya mantosundan kabuğa malzeme aktarımının beklenenden çok daha geç başladığını ortaya koydu. Bu bulgular, erken Dünya'nın uzun süre büyük ölçüde okyanuslarla kaplı bir gezegen olduğunu düşündürüyor.
Çalışma, Dünya ile Ay arasındaki ilişkiye dair de önemli ipuçları sundu. Avustralya'daki anortozitlerle, Apollo görevleriyle Ay'dan getirilen örnekler arasında dikkat çekici kimyasal benzerlikler tespit edildi. Bu durum, Dünya ve Ay'ın yaklaşık 4,5 milyar yıl önce aynı başlangıç malzemesinden oluştuğunu ve Ay'ın, erken Dünya'ya çarpan gezegen büyüklüğündeki bir cisim sonucu meydana geldiğini öne süren "Dev Çarpışma" hipotezini güçlendiriyor.