Oxford Üniversitesi'nden kuantum dünyasında çığır açan gelişme: "Quadsqueezing" başarıldı
Oxford Üniversitesi'ndeki araştırmacılar, kuantum fiziğinde devrim niteliğinde bir başarıya imza atarak tek bir hapsolmuş iyon üzerinde "quadsqueezing" (dördüncü derece sıkıştırma) etkisini ilk kez gözlemlemeyi başardılar. Nature Physics dergisinde yayımlanan bu çalışma, daha önce teorik olan ancak zayıf doğası gereği gürültüde kaybolan karmaşık kuantum etkilerini kullanılabilir hale getiriyor.
Kuantum dünyasında, Heisenberg'in belirsizlik ilkesi nedeniyle bir parçacığın konumu ve momentumu aynı anda tam hassasiyetle ölçülemez. Sıkıştırma (Squeezing) yöntemi, bir özelliğin belirsizliğini azaltırken diğerini artırarak hassas ölçümler yapılmasını sağlar. Bu yöntem halihazırda LIGO gibi yerçekimi dalgası dedektörlerinde kullanılıyor. Ancak Oxford ekibi, standart sıkıştırmanın ötesine geçerek üçüncü ve dördüncü dereceden etkileri (trisqueezing ve quadsqueezing) ortaya çıkardı.
ZAYIF KUVVETLER BİRLEŞEREK GÜÇLENDİ
Araştırmacılar, zayıf olan bu etkileri doğrudan oluşturmak yerine, bir iyon üzerindeki iki farklı kuvveti birleştirme yoluna gittiler. Değişmeli olmayan (non-commuting) bu etkileşimler sayesinde, kuvvetler birbirini besleyerek etkileşimi beklenenden 100 kat daha hızlı hale getirdi.
Bu keşif; kuantum bilgisayarların geliştirilmesi, ultra hassas sensörlerin üretimi ve karmaşık fiziksel sistemlerin simülasyonu için yeni bir kapı aralıyor. Dr. Oana Băzăvan, bu yöntemin daha önce ulaşılamaz görülen kuantum etkilerini artık pratik ve erişilebilir kıldığını belirtti.