Bilim insanlarından mıknatıs kullanarak yapay kan damarı üretiminde hassas yöntem
Laboratuvar ortamında organ üretimi, insan saçından 34 kat daha ince olabilen mikroskobik kılcal damar ağlarını oluşturmanın zorluğu nedeniyle bugüne kadar büyük bir engel teşkil ediyordu. Ancak MIT araştırmacıları, PNAS dergisinde yayımlanan yeni bir çalışmada, mıknatıslar yardımıyla yapay kan damarları üretmenin çok daha hassas bir yolunu bulduklarını duyurdu.
Kan damarları bugüne kadar 3B yazıcılarla veya kimyasal uyaranlarla üretilmeye çalışılsa da istenilen hassasiyet bir türlü sağlanamıyordu. Geliştirilen bu yeni sistem ise mekanik esnetme prensibine dayanıyor:
- Çip ve Mıknatıs Mekanizması: Laboratuvarda büyütülen endotel hücreleri (kan damarlarını kaplayan hücreler), kolajen jelinin içindeki küçük bir çipe yerleştiriliyor.
- 3B Kontrol: Çipin içindeki minik bir mıknatıs, dışarıdan uygulanan manyetik kuvvetlerle üç boyutlu olarak hareket ettiriliyor ve bu sayede hücreler nazikçe esnetilip çekiliyor.
Araştırma ekibine liderlik eden Ritu Raman, "Kan damarlarını ileri geri esnetmek, büyüyen yeni kılcal damarların sayısını artırıyor" diyerek, bu sayede damarların uzunluğunu, sayısını ve yönünü kontrol edebildiklerini belirtiyor. Ayrıca, çalışmada hücrelerin mekanik basınca tepki vermesini sağlayan PIEZO1 geninin bu oluşum sürecinde kritik bir rol oynadığı keşfedildi.
Bilim insanları bir sonraki aşamada, üretilen bu yapay damarlardan kanın ne kadar iyi aktığını test etmeyi ve bu yapıların etrafında, başta kas olmak üzere yeni dokular geliştirmeyi hedefliyor.