NASA ve IBM’den Ay araştırmalarını hızlandıracak yapay zekâ modeli
NASA ve IBM, Ay’a ilişkin onlarca yıldır biriken bilimsel verileri daha hızlı incelemek amacıyla NASA-IBM Lunar Foundation Model adlı yeni bir yapay zekâ sistemi geliştirdi. Açık kaynaklı model, Ay yüzeyindeki kraterleri, olası buz yataklarını ve volkanik oluşumları belirlemek için kullanılabilecek.
Space.com'un aktardığına göre sistem; farklı uzay görevlerinden gelen görüntü, radar, yükseklik ve yüzey bileşimi verilerini ortak bir yapıda analiz ediyor. Böylece araştırmacıların petabaytlarca harita ve görüntüyü tek tek inceleme ihtiyacının azaltılması hedefleniyor.
Model, dokuz farklı cihazın dört uzay görevinde topladığı 30'dan fazla veri katmanı kullanılarak eğitildi. Eğitim sürecine Ay Keşif Yörünge Aracı'nın yüksek çözünürlüklü görüntülerinin yanı sıra GRAIL, Lunar Prospector ve Japonya'nın SELENE/Kaguya görevlerinden elde edilen veriler de dâhil edildi.
NASA'nın açıklamasına göre yapay zekâ yaklaşık iki milyon görüntü parçası üzerinde çalıştı. Yapılan testlerde Ay'ın kutuplarındaki buz ihtimalini belirlemede mevcut yöntemlere kıyasla hata oranını yüzde 22'ye kadar azalttı. Krater tespitinde de bazı karşılaştırmalarda yüzde 19'a varan performans artışı sağladı.
Model, gelecekte güvenli iniş bölgelerinin seçilmesine ve su, oksijen ile roket yakıtı üretiminde kullanılabilecek buz kaynaklarının bulunmasına yardımcı olabilir. Sistem Hugging Face üzerinden, kodları ise GitHub'da araştırmacıların erişimine açıldı.