EMRE AKÖZ

Sabancı Üniversitesi Mütevelli Heyeti Başkanı Güler Sabancı bakın ne diyor... Özetle: "Ben Boğaziçi'nde parasız okudum. Benim gibi hali vakti yerinde binlerce öğrenci üniversitede para vermeden okuyor. Bu yanlıştır. Yüksek öğrenim zorunlu değildir ve insana en çok katkıyı veren eğitim biçimidir. O halde paralı olması gerekir. Dershanelere dünyanın parasını veriyorlar ama iş üniversiteye gelince herkes yan çiziyor." (Elif Ergu'nun röportajı, Vatan, 16 Şubat).
Bu sözleri duyanlar hemen şöyle diyecektir: "Ee, tabii, ne de olsa zengin kızı. Ama bakalım bu fakir halk oğlunu kızını paralı üniversitede okutabilir mi?"
Bu tepki hem popülizmin dik alasıdır, hem de yanlış...
Ben de paralı üniversiteden yanayım. Tüm üniversiteler paralı olmalı.
Ama nasıl? Şöyle...
Maddi durumunu belgeleyen, yani üniversite parasını ödemeye gücü yetmeyen tüm öğrencilere burs verilir.
Diyelim ki erkek bir öğrenci dört beş yılda okulu bitirir. Sonra askere gider. Gelince bir işe girer. O andan itibaren kazancından küçük bir bölüm kesilir. Aldığı eğitimin karşılığını yavaş yavaş öder. Bu ödeme uzun sürebilir. Mesela dört yıllık eğitimin karşılığı 10 yılda ödenebilir. Amaç öğrenciyi ve ailesini sıkmak, cendereye almak olmamalı.
Bu konuda çeşitli ayarlamalar yapılabilir:
Yüksek puanla öğrenci alan üniversitelerin daha pahalı olması... Başarılı öğrencilere karşılıksız burs verilmesi... Peşin ödemede indirim gibi...
Paralı üniversite sayesinde Türkiye eğitime ve araştırmaya daha fazla kaynak ayırabilir. Parasız temel eğitim kolayca 11 yıla çıkabilir.
Ben bu konuda daha önce de yazmıştım. Anında tepki gelmişti: "Paramız yok!" Bir kere daha belirteyim: Kimse sizin 'bugünkü' paranızı istemiyor... Üniversite eğitimi sayesinde kazanacağınız parayla yani 'yarın' ödeyeceksiniz ücreti.
Özetle: Madem 'fakir' (!) bir ülkeyiz... Üniversiteler paralı olmalı! Hemen!