YAVUZ DONAT

16 Ekim 2026, Cuma

Eğer bozuksa maya...

Operasyon... Rüşvet... Dolar... Belediye... Para kulesi... Bornoz... Seks... Villa... Fon... Eskort... Uyuşturucu... Rezillik diz boyu.
Pisliğe bulaşanların içinde kimler yok ki?
Belediye başkanı da var... Sanatçı da... Siyasetçi de... Yüksek bürokrat da.
Meşhur sözdür: "Eğer bozuksa maya, ne ar kalır ne hayâ."

***

ÖNCE EHLAK (AHLAK)

Klasik soru... Ne olacak memleketin hali? Vanlı bir ihtiyar, bozuklukların düzelmesinin formülünü söylüyor.
Eski Genelkurmay Başkanı... Eski Milli Savunma Bakanı... Kayseri Milletvekili Hulusi Akar'ın Van'da yanına bir ihtiyar yaklaşıyor:
- Üç şey çok önemli... Üç e... Bunlar olmadan işler düzelmez.
- Amca... Nedir bu 3 e?
- Önce ehlak (ahlak)... Sonra eğitim... Ve ekonomi.

***

DÜRÜSTLÜK... EN BÜYÜK HAZİNE

Kutsal kitaplar... Kuran-ı Kerim'den İncil'e... Hepsinde doğruluktan, dürüstlükten söz edilir.
Hazreti Ali'nin devlet adamına öğütleri... Menfaat düşkünlerine... Çıkar peşinde olanlara görev vermeme öğütleriyle dolu.

Selçuklu İmparatorluğu veziri Nizamülmülk'ün kitabı... Siyasetname. Osmanlı sadrazamı Lütfi Paşa'nın yazdığı... Asafname.
Koçi Bey Risalesi. Osmanlı padişahına sunulan eleştirel rapor.
Mevlana... Şeyh Edebali... Defterdar Sarı Mehmet Paşa... Hacı Bektaş-ı Veli... Hepsi de dürüstlüğe vurgu yapar.
Milattan önce yaşamış Çinli filozof Konfüçyüs'ün sözlerini paylaşmanın tam zamanı:
İdare etmek dürüstlük demektir.
Sen doğru yönetirsen kimse yanlış olmaya cesaret edemez.
Küçük avantaların peşinde koşarken, büyük başarılardan olabilirsiniz.

***

SUÇ VE CEZA

Yolsuzluk... Her dönemde ve her ülkede var. Önemli olan hesap sorulması... Makamı ve unvanı ne olursa olsun, yolsuzluğa bulaşanın cezalandırılması. Osmanlı Sultanı 3. Murad'ın veziriazamı idam edildi... Suçu rüşvet almak.
Yine Sultan Murad dönemi... Yemişçi Hasan Paşa... Suçu rüşvet... Cezası idam.

***

CUMHURBAŞKANI ADAYI(!)

Fransa... Aşırı sağcı siyasetçi Marine Le Pen... 2027'de cumhurbaşkanlığı seçimlerinde yarışacağını açıklamıştı.
Ama... Avrupa Birliği fonlarını kötüye kullanmaktan yargılandı. Suçlu bulundu.
Kamu görevlerinden 5 yıl men edildi. Ayrıca... 2 yıl tecilli, 3 yıl hapis cezası. Bitmedi... 100 bin euro para cezası.

***

ÇİN

Kimsenin gözünün yaşına bakılmıyor... Rüşvet... Yolsuzluk... Kim olursa olsun cezalandırılıyor.
İdam edilenler bile var.
Guangzhou eyaleti... Baiyun Endüstri ve Tarım Şirketi'nin eski Genel Müdürü Zhang Yinhuo, zimmetine para geçirmek, rüşvet almak ve yolsuzluktan yargılandı... İdam edildi.
Liu Tienan... Çin Ulusal Kalkınma ve Reform Komisyonu Başkan Yardımcısı... Rüşvetten yargılandı... Ömür boyu hapis.
Yi Huiman... Eski Menkul Kıymetler Düzenleme Komisyonu Başkanı... Rüşvetten yargılanıyor.
Bi Jingquan... Eski Devlet Piyasa Denetleme ve Düzenleme İdaresi Genel Müdür Yardımcısı... Rüşvet... Geçen ay, 14 yıl hapis cezasına çarptırıldı.

***

NURETTİN TOPÇU

Türk dünyasının önemli düşünürü... Fransa Sorbonne Üniversitesi'nde, üstün başarıyla felsefe doktorası veren ilk Türk. Doktora tezi Paris'te kitap olarak yayınlandı. Türkçe'ye de çevrildi... İsyan ahlakı.
Nurettin Topçu... Ahlak davasına adanmış bir ömür.

Doktora tezinden sonra, Fransa'dan görev önerileri... Paris'te kalmasını isterler.
Ama o kabul etmez... Türkiye'ye döner... 1934.
Galatasaray Lisesi'nde çalışmaya başlar... Felsefe öğretmeni... Maaşı 25 lira.
Behçet Güçer. Galatasaray Lisesi Müdürü... Ders yılı sonuna doğru onu odasına çağırır.

6 öğrencinin adını verir. Nüfuzlu ailelerin çocukları... Bunlar sınavda geçer not alsınlar.
Nurettin Topçu'nun yanıtı: "Eğer çalışkan öğrenciyseler elbette bir üst sınıfa geçerler."
Sonuç... Bazı öğrenciler geçer not alamazlar... Sınıfta kalırlar.
Ve... Ankara'dan tepki gelir... Hem de çok sert bir tepki... Nurettin Topçu, İzmir'e tayin edilir... Yurt Bilgisi öğretmeni olarak.
Nurettin Topçu'nun yaşamı... Bir fazilet mücadelesi.
Kitabı... Vatandaş ahlakı... Siyaset ve mesuliyet... Benliğimiz... Vazife adamı- kalp adamı... Zorba-esir medeniyetler yazıları... Ve daha pek çok eser... Kaynak sayılır... Başucu kitabı gibi.
Ama günümüzde... Nurettin Topçu kimin umurunda?
Şimdi... Nurettin Topçu... Ahlak out. 10 bin lira yatır, 1 milyon lira al... Kır şişeyi, dön köşeyi in.

***

ATASÖZÜ

Arapların bir atasözü var, biliyor muydunuz? "Hırsızlar kavga ettikleri zaman, çaldıkları yere dökülür."
Günümüzde... Mahkemelerde yaşananları televizyonlarda dinliyor, gazetelerde okuyorsunuz... İsim isim.
Rüşvet alan... Rüşvet veren... Etkin pişman... Bürokrat... Müteahhit... Belediye başkanı...
Nasıl da kavga ediyorlar. Ve milyonlarca dolar nasıl da ortaya dökülüyor.

***

OSMANLI... VE AVRUPA

Profesör Ahmet Mumcu'nun kitabı... Osmanlı Devleti'nde Rüşvet. Kitap 382 sayfa.
Osmanlı'da ve Avrupa ülkelerinde yaşanan rüşvet olayları anlatılıyor... Yüzlerce örnek var.

Parayla satın alınan makamlar. Rüşvet nedeniyle kellesini verenler... Sürgüne gönderilenler.
Sadece Osmanlı'da mı? Hayır bütün Avrupa'da... Rüşvet... Yolsuzluk.
İngiliz gemiciler, korsanları yakalıyorlar. Ama rüşvet alıp korsanları bırakıyorlar.
İspanya... Rüşvet alarak kaleyi düşmana teslim eden komutan bile var.
Venedik... Küçük memurluklar parayla satılıyor... Büyük memurluklar ise servetlerine servet katmak isteyen Venedikli zenginlere.

***

TEMİZ ELLER

Biliyoruz... Pislik o kadar çok yere ve kişiye bulaşmış ki... Temizlik kolay değil. Tonlarca deterjan kullanılsa yetmez. En önemli temizleyici... Siyasi irade. Devam... Sonuna kadar devam... Anne, baba, amca, hala, dayı, kardeş demeden... Kime, nereye kadar uzanıyorsa... Mücadeleye devam.

Yasal Uyarı: Yayınlanan köşe yazısı/haberin tüm hakları Turkuvaz Medya Grubu’na aittir. Kaynak gösterilse veya habere aktif link verilse dahi köşe yazısı/haberin tamamı ya da bir bölümü kesinlikle kullanılamaz.
Ayrıntılar için lütfen tıklayın.
X
Sitelerimizde reklam ve pazarlama faaliyetlerinin yürütülmesi amaçları ile çerezler kullanılmaktadır.

Bu çerezler, kullanıcıların tarayıcı ve cihazlarını tanımlayarak çalışır.

İnternet sitemizin düzgün çalışması, kişiselleştirilmiş reklam deneyimi, internet sitemizi optimize edebilmemiz, ziyaret tercihlerinizi hatırlayabilmemiz için veri politikasındaki amaçlarla sınırlı ve mevzuata uygun şekilde çerez konumlandırmaktayız.

Bu çerezlere izin vermeniz halinde sizlere özel kişiselleştirilmiş reklamlar sunabilir, sayfalarımızda sizlere daha iyi reklam deneyimi yaşatabiliriz. Bunu yaparken amacımızın size daha iyi reklam bir deneyimi sunmak olduğunu ve sizlere en iyi içerikleri sunabilmek adına elimizden gelen çabayı gösterdiğimizi ve bu noktada, reklamların maliyetlerimizi karşılamak noktasında tek gelir kalemimiz olduğunu sizlere hatırlatmak isteriz.