DR. EREN EROĞLU

<ı>* Yaşım 30 ve bir çocuk annesiyim. Gittiğim spor merkezinde bana zayıflamak için içinde CLA diye bir madde olan bir hap önerdiler. İnternette ilaçla ilgili herhangi bir yan etkiye rastlamadım. Ama ben yine de korkuyorum.

CLA (Konjuge Linoleik Asit); et ve süt ürünlerinde bulunan ve piyasada kapsül ya da şurup formunda değişik isimlerle satılan bir yağ asididir. On beş yıl önce fark edildiğinde; kilo vermekten kolesterolü düşürmeye, kanserden şekere birçok hastalıkla savaşmaya yarayacak bir destek maddesi olabileceği düşünüldü. Bu umutlar boşa çıkınca uzun süre adı ön plana çıkmadı. 2004 yılında ise Norveç'te yapılan çalışma sonucu; düzenli olarak kullanıldığında, bir yıl içinde toplam yağın yüzde 9'unu verdirdiği söylendi. O günden sonra hakkında olumlu ve olumsuz pek çok spekülasyon yapıldı. Bu ilacı savunanların söyledikleri; kilo vermek için herhangi bir yaşam şekli değişikliği gerekmediği. O yılın haziran ayında Amerikan Klinik Beslenme Dergisi'nde yayımlanan yazıda, bulguların umut verici olduğu belirtilirken, CLA kullanımına bağlı yan etkiler ise şöyle sıralandı:
* Kötü kolesterol LDL'de hafif yükselme.
* İyi kolesterol HDL'de hafif azalma.
* Lipoprotein düzeyinde artma.
* Kalp hastalığı işareti olabilen leptin düzeyinde hafif artma.
* Beyaz kan hücre sayısında yükselme.
* Kan şekerinde hafif yükselme.
2007 yılında yapılıp yine aynı dergide yayımlanan bir başka çalışmada ise bir süre önce savunulanların tam aksi söylenip, CLA'nın yağ yakımını artırmadığı belirtildi. Araştırmacılar; bir yıl boyunca adı geçen destek maddesini alan gruptaki fazla kilolu insanların plasebo denilen yalancı ilacı alan kontrol grubundakilere göre daha çok kilo vermediklerini buldu.

Çelişkili açıklamalar
Buna ek olarak bazılarının dediğinin aksine, CLA'nın verilen kiloları geri almayı engellemediği de tespit edildi. Bu araştırmada, CLA'nın beyaz kan hücre sayısında artıştan başka yan etkisinin olmadığı söylendi. Bu bilgiler üzerine okuyucu nasıl bir çıkarım yapmalı ve neye güvenmeli tartışmak gerekir. Her ikisi de bilimsel kurallar çerçevesinde yapıldığı söylenen ve sonuçları kabul gören mecralarda yayımlanan benzer çalışmalar tamamen farklı sonuçlar verdi. Bu tür çelişkiler zaman zaman oluyor ve aktüel sağlık haberi takip eden insanların kafası karışıyor. Bu nedenle; tedavi edici klinik hekimlikte hiçbir bilgi klasik kitaplara geçmedikçe makbul kabul edilmez. CLA için de bu böyle! Bu destek maddesinin kilo üzerine etkisi açık değil, etkisinin olduğu kabul edilse bile yılda ancak 2-2.5 kilo verdiriyor. Bu konuda yıllardan beri söylediğim şeyi tekrarlayacağım: Kilo vermek bir matematik işidir; kullandığınızdan fazla yerseniz kilo alırsınız, az yerseniz kilo verirsiniz.