OKAN MÜDERRİSOĞLU

KİŞİ başına milli gelirin 1.500 doların altında olduğu illerde uygulanacak vergi ve sigorta prim desteği Trabzonluları çok üzdü. Milli gelirin 1.506 dolar çıktığı Trabzon'da, eleştiri okları DİE Başkanı Ömer Demir'e yöneldi. TBMM Genel Kurulu, teşvik yasasını ele alırken Trabzonlu olan Demir, hemşehrilerinin sitemi ile karşılaştı. "6 dolar için teşviği kaybediyoruz. Bir şeyler yapamaz mısın?" diye sorulan Demir, "Biz, sadece ölçüm yapıyoruz. Hesap neyse o. Değiştiremeyiz" yanıtını verdi. Demir, SABAH'a, hemşeri yakınmasını doğruladı ve "Maalesef yapacak bir şey yok. Biz teknik bir kuruluşuz" dedi.

ALTERNATİF FORMÜL
Aralarında milletvekillerinin de bulunduğu Trabzonlular, DİE'den umduklarını bulamayınca alternatif formüller üretmekten geri kalmadılar. "Azmin elinden kimse kurtulamaz" tezini ispatlarcasına son çare olarak, hesap yöntemindeki incelikleri gündeme getirdiler.

"Karadeniz Teknik Üniversitesi'nin Trabzon dışında fakülteleri var. O illerde harcanan para, bizim hesabımızdan çıktığı için milli gelirimiz yüksek görünüyor. Her ilin hesabı ayrılsın. Gerçek hesap ortaya çıksın" dediler ama hükümeti ikna edemediler. Vergi, sigorta primi indirimi ve enerji desteği ile bedelsiz arsa ve arazi tahsisi gibi destek unsurları içeren teşvik yasası 36 ili kapsıyor. Yasadaki teşviklerden sanayi tesisleri bulunan Afyon, Uşak gibi iller yararlanabilirken, yatırıma en çok ihtiyaç duyulan Doğu ve Güneydoğu'da bir fabrikanın bile bulunmadığı Tunceli ve Elazığ yararlanamıyor. Tunceli, kamu görevlilerine yapılan ödemeler nedeniyle Elazığ ise Keban Barajı yüzünden milli gelir çıtasında 1.500 doların üstüne çıkıyor. Bölgesel teşviklerle ilgili düzenlemenin çatısını oluşturan 4325 sayılı yasa, 1998 yılında gündeme geldiğinde, milletvekilleri, "memleketlerini koruyup kollama" telaşına kapılmışlar ve listeyi delmeyi başarmışlardı.

İstihdama dayalı teşvik modelinin yeniden gündeme gelmesi üzerine, Ak Parti'li milletvekilleri de kapsamı genişletme girişimi başlatınca Başbakan Tayyip Erdoğan, "1.500 dolar bir sınırdır. Başka bir sınır çeksek yine çeşitli gerekçeler ileri sürülebilir. Bu nedenle, liste kesindir" değerlendirmesini yapmıştı. Maliye Bakanı Kemal Unakıtan ise tasarının Plan ve Bütçe Komisyonu'ndaki görüşmeleri sırasında, önümüzdeki dönemde, aşama aşama yeni teşvik paketleri açılacağını ancak bu aşamada kapsamı değiştirmeyi düşünmediklerini açıklamıştı.