OKAN MÜDERRİSOĞLU
25 yıl çalışmayan SSK'lıya emeklilik hayal olacak
Sosyal güvenlikte radikal dönüşüm için düğmeye basıldı. IMF'nin de yakından izlediği sosyal güvenlik reformu taslağı, Çalışma Bakanı Murat Başesgioğlu tarafından Bakanlar Kurulu'na sunuldu. Reform stratejisi ile Maliye Bakanı Kemal Unakıtan'ın kara delik olarak tanımladığı soruna kesin çözüm getiriliyor. Yeni sistemle, Sosyal Sigortalar Kurumuna bağlı çalışanların emeklilik için prim gün sayısı 7 binden (19 yıl) , 9 bin güne (25 yıl) yükseltiliyor. Bir başka deyişle, SSK'lı çalışanlar ekstradan 6 yıl daha çalışmak zorunda kalacak. Ancak bu uygulama yeni işe başlayanlara uygulanacak. Emekli Sandığı, SSK ve Bağ-Kur'u tek çatı altında yönetmeyi amaçlayan reform planı, prim karşılığı olmayan ödemeleri kaldırıyor, genel sağlık sigortasını başlatıyor. 2036'dan itibaren emeklilik yaşı yükseltilirken, yeni bir sosyal yardım ağı kuruyor. Planın, en erken 2020'de meyvelerini vermesi bekleniyor. Plana göre 2045'te ise sosyal güvenlik açığı sorunu tarihe karışıyor. 2075'te kadın ve erkeklerin 68 yaşında emekliliğe hak kazanmaları öngörülüyor.
Sosyal güvenlik reformunda sunulan reçete şöyle:
* Emekli Sandığı, SSK ve Bağ-Kur, norm ve standart birliği içinde Sosyal Korunma Kurumu'na dönüştürülecek. Hak ve yükümlülüklerin eşitlendiği, mali olarak sürdürülebilir "emeklilik sigortası sistemi" kurulacak.
* Halen, Gayri Safi Yurtiçi Hasıla'nın (GSYİH) yüzde 3.8'ine ulaşan sosyal güvenlik açıkları, eğer reform yapılmazsa 2072'de GSYİH'nin yüzde 8'ine tırmanacak. Reform halinde bu oran 2045'ten itibaren GSYİH'nin yüzde 1'inde tutulacak.
* Genel sağlık sigortasına geçilecek. Sağlık hizmetlerinin sunumu ile finansmanı birbirinden ayrılacak. Devlet, prim ödeme gücü olmayanlar için asgari ücret üzerinden, prim ödeme gücü olan sigortasızlar aile başına ortalama prime esas kazanç üzerinden, emeklilik programlarına tabi aktif sigortalılar sağlık sigortası primlerini aile başına prime kazançları üzerinden yüzde 12.5 oranında ödeyecek.
EMEKLİLİK YAŞI
* Emeklilik yaşı 2005-2035 döneminde değişmeyecek. 2036'dan itibaren erkekler 61, kadınlar 59 yaşında emekli olacak. 2075'te emeklilik yaşı erkekler ve kadınlarda 68'e yükselecek.
* Halen sigortalı olanlar için 2005-2014 arasında aylık bağlama oranı yıllık yüzde 1.6, 2005'den itibaren yüzde 1.5 olacak.
Ayrıntılar için lütfen tıklayın.