ŞEREF OĞUZ

Türkiye-ABD İş Konseyi ve Amerikan Turkish Council'ın (ATC) Washington'daki 36'ncı yıllık konferansı başladı. 'Birlikte Yarınlara' başlığı altında yapılan konferansın ilk gününe 400'ün üzerinde üst düzey özel sektör ve devlet temsilcisi katıldı. Toplantılara katılan Savunma Sanayi Müsteşarı (SSM) Prof. İsmail Demir, TAİ Genel Müdürü Temel Kotil ve TEİ Genel Müdürü Mahmut Akşit'le bir araya geldik. Konferansta "Savunma sanayi teknolojileri geliştirmesinde ABD ile işbirliğine açığız. Geleceğin teknolojilerine birlikte imza atalım. 'Bizim teknolojimiz var, transfer edelim' diyorlar. Ben, 'teknoloji transferi' deyimini sevmem. Teknolojiyi ortak geliştirmekten yanayız" mesajı veren Demir'e örnek vermesini istedik. Örneği Eskişehir'deki ikinci büyük ortağı General Electric (GE) olan TEİ'den (Tusaş Motor Sanayii A.Ş.) verdi: "Helikopter motoru geliştirme konusunda GE ile işbirliği yapacaktık. GE, önce 'tamam' dedi. Sonra kısıtlamaları gündeme getirdi. Yani, ortaya çıkacak motorla ilgili temel hakların kendilerinde olmasını istediler. Biz de GE'nin bu tavrına karşı çıktık."



TASARIM ŞİRKETİ KURUYORUZ
'Özgün Helikopter Projesi'ne dikkat çeken Demir, "TEİ, bu proje kapsamında helikopter motoru geliştirmek üzere çalışmaları hızlandırdı. Şu anda bir motor tasarım şirketi kuruyoruz. TEİ'deki motor tasarım projesini oraya transfer edip, çalışmalarımızı devam ettiririz" dedi. Kale Grubu'nun Rolls Royce ile iki hafta önce imzaladığı anlaşmayı anımsatınca da Demir şunları söyledi: "Kale Grubu, Rolls Royce ile birlikte uçak motoru geliştirmek ve üretmek üzere anlaşma imzaladı. Kale ile Rolls Royce savaş uçağı motoru için iştahlı. Ancak, onlara verilmiş söz veya ihale yok. GE de bu konuda iştahlı. Çalışsınlar, neler yapabileceklerini ortaya koysunlar, ondan sonra bakarız."

2 YILDA ORTAYA ÇIKAR
TEİ Genel Müdürü Mahmut Akşit de helikopter motoru projesinde hangi aşamada olduklarını şöyle anlattı: "Motor çekirdeği 2 yılda ortaya çıkar. Prototipi üretmek 4.5 yılı bulur. Sertifika almak da 1.5 yılı bulabilir. Dünyada bu tür motorların geliştirilip ticarileşmesi 7-10 yıl sürüyor." TEİ'nin büyük hissedarı TAİ'nin Genel Müdürü Temel Kotil de araya girerek "Sayın Başbakanımız sizden söz aldı. Yüzde 100 yerli helikopter motorunu dünyadaki ortalama süreden daha hızlı geliştirebilirsiniz" dedi.