SON DAKİKA| Trump'ın sert pazarlık stratejisi duvara tosladı: ABD’nin maksimalist talepleri müzakereleri çıkmaza soktu

BAE'DE NÜKLEER ENERJİ SANTRALİ'NE İHA SALDIRISI

Birleşik Arap Emirlikleri’nden yapılan açıklamada, “Barakah Nükleer Enerji Santrali yakınına düzenlenen İHA saldırısı sonucu yangın çıktı” ifadeleri kullanıldı.

İRAN’DAN ABD'YE UYARI: BATAKLIĞA SAPLANIRSINIZ

İran'ın yarı resmi Fars Haber Ajansı'na göre İran Genelkurmay Başkanlığı Sözcüsü Tuğgeneral Ebulfazl Şikarçi, ABD'yi, İran'a yönelik olası saldırılarına karşı uyardı.

Şikarçi, ABD'nin İran'a yönelik olası yeni saldırısının daha ezici sonuçları olacağını belirterek, saldırıların şaşırtıcı senaryolarla karşı karşıya kalacağını ve ABD'nin yine bir "bataklığa saplanacağını" söyledi.

KALİBAF ÇİN ÖZEL TEMSİLCİSİ OLARAK ATANDI

İran'ın yarı resmi Tesnim Haber Ajansının haberine göre, İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Galibaf, İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan'ın önerisi ve İran lideri Mücteba Hamaney'in onayı ile Çin Özel Temsilcisi olarak görevlendirildi.

Galibaf'ın Meclis Başkanlığı görevine devam edip etmeyeceğine ilişkin ise henüz bilgi verilmedi.

İran'ın daha önceki Çin Özel Temsilciliği görevini Ali Laricani ve Abdulrıza Rahmani Fazli yürütmüştü.

“TRUMP'IN PAZARLIK STRATEJİSİ KRİZİ DAHA DA KİLİTLEDİ”

ABD Başkanı Donald Trump’ın krizlerde sonuç veren sert pazarlık stratejisi, İran dosyasında duvara tosladı. Reuters’ın analizine göre Trump yönetiminin tehdit, baskı ve sert söylem üzerine kurulu “zorlayıcı diplomasi” yaklaşımı, Tahran’ı geri adım attırmak yerine krizi daha da kilitledi.

11 haftadır süren gerilimde taraflar hala ortak zeminde buluşamazken, Trump’ın zaman zaman “koşulsuz teslimiyet” çağrısı yapması ve İran liderliğini hedef alan ağır ifadeleri müzakere ihtimalini zayıflattı.

Analizde, İran yönetiminin özellikle iç kamuoyu önünde “teslim olmuş” görüntüsü vermemek için direndiği, bu nedenle Washington’ın maksimalist taleplerinin sonuç üretmediği vurgulandı.

Reuters’a konuşan eski ABD’li yetkililer ve analistler, Trump’ın öngörülemez çıkışlarının İran üzerinde baskı kurmak yerine Tahran’daki sertlik yanlısı kanadı güçlendirdiğini belirtti.

Özellikle Hürmüz Boğazı üzerindeki baskının sürmesi ve enerji piyasalarında oluşan dalgalanma, krizin küresel ekonomi açısından risk oluşturmaya devam ettiğini gösteriyor.

Analize göre Trump hızlı bir anlaşma isteyerek baskıyı artırırken, İran tarafı zamana oynayan bir strateji izliyor. Uzmanlar ise Washington’ın askeri baskı ve tehdit dilinin, İran’ı nükleer program konusunda geri adım attırmak yerine daha sert bir çizgiye itebileceği uyarısında bulunuyor.

İNGİLTERE ORTA DOĞU’YA “ANTİ-İHA” SİSTEMLERİ YERLEŞTİRDİ

İngiltere, Orta Doğu’da görev yapan savaş uçaklarına yeni nesil “düşük maliyetli anti-İHA sistemi” konuşlandırdığını duyurdu. İngiliz Savunma Bakanlığı’ndan yapılan açıklamada, Advanced Precision Kill Weapon System (APKWS) adlı sistemin Kraliyet Hava Kuvvetleri’ne (RAF) ait Typhoon savaş uçaklarına entegre edildiği belirtildi.

Açıklamada, APKWS sayesinde RAF jetlerinin hedefleri hassas şekilde vurabileceği ve halihazırda kullanılan füzelere kıyasla çok daha düşük maliyetle imha gerçekleştirebileceği ifade edildi.

Söz konusu konuşlandırmanın, İran’ın son aylarda Körfez bölgesindeki enerji ve askeri tesisler başta olmak üzere birçok hedefe yönelik insansız hava aracı (İHA) ve füze saldırıları düzenlemesinin ardından gelmesi dikkat çekti.

İngiltere’nin yeni sistemi, bölgede artan İHA tehditlerine karşı hava savunma kapasitesini güçlendirmeyi amaçlıyor.

ÇİN TRUMP'IN ZİYARETİNDE ABD'YE İRAN'LA İLGİLİ MESAJLAR VERDİ

Çin Dışişleri Bakanı Vang Yi, 13-15 Mayıs tarihlerinde gerçekleştirilen ziyarette tartışılan konulara dair basına yazılı değerlendirmede bulundu.

ABD Başkanı Donald Trump'ın, Çin Devlet Başkanı Şi Cinping ile 9 saate yakın birlikte vakit geçirdiğini ifade eden Vang, liderlerin iki ülke ilişkilerinin yanında dünya barışı ve kalkınmasını ilgilendiren konularda da uzun tartışmalar yaptıklarını belirtti.

Vang, Çin'in egemenlik ihtilafı içinde olduğu Tayvan ile yeniden birleşmesinin Çin ulusunun ortak özlemi, Çin Komünist Partisinin (ÇKP) tarihi misyonu ve İkinci Dünya Savaşı sonrası uluslararası düzenin önemli bir parçası olduğuna işaret ederek şunları kaydetti:

"(Tayvan sorunu) Eğer uygun şekilde ele alınırsa ABD-Çin ilişkileri istikrarlı olacak ve taraflar karşılıklı işbirliğini ilerletmeye daha fazla enerji ayırabilecektir. Aksi halde, iki ülke arasında gerginlikler ve hatta çatışmalar yaşanabilir, ilişkilerin geneli tehlikeye girebilir."

Çinli Bakan, ABD'nin "tek Çin" ilkesine ve iki ülke arasında siyasi ilişkilerin temelini oluşturan Üç Ortak Bildiri'deki Tayvan konusundaki taahhütlerine uyacağını umduklarını vurguladı.

İRAN İLE KALICI VE KAPSAMLI ATEŞKES ÇAĞRISI

Ziyarette Devlet Başkanı Şi'nin, Orta Doğu'daki savaş konusunda Çin'in pozisyonunu dile getirdiğini, burada güç kullanımın sorunları çözmeyeceğini ve diyaloğun tek doğru tercih olduğunu vurguladığını aktaran Vang, müzakerelerden hemen sonuç alınamasa da diyalog yolu hazır açılmışken yeniden kapanmaması gerektiğini söylediğini belirtti.

Vang, Çin'in ABD'yi İran ile nükleer sorunu dahil farklılıklarını ve anlaşmazlıklarını müzakerelerle çözmeyi sürdürmeyi teşvik ettiğini, ateşkesin sürdürülerek Hürmüz Boğazı'nın en kısa zamanda yeniden açılması çağrısı yaptığını, burada yaşanan açmazın temel çözümünün kalıcı ve kapsamlı ateşkesin sağlanması olduğunu dile getirdiğini kaydetti.

Çin ve ABD liderlerinin, temaslarının ardından iki ülke arasında "yapıcı stratejik istikrar ilişkisi" olarak tanımladıkları bir vizyon oluşturma konusunda siyasi mutabakata vardıklarını aktaran Vang, tarafların, dış politika, askeri ilişkiler, ekonomi, ticaret, halk sağlığı, tarım, turizm, halklar arası bağlar, kanun koruma dahil tüm alanlarda ve her seviyede temasların artırılmasında anlaştıklarını belirtti.

İki ülke ilişkilerinde stratejik istikrarın tesisine odaklanan bu yeni vizyonun, büyük güç ilişkilerinde yeni bir paradigma ihtiyacına yanıt verdiğine işaret eden Vang, Çin'in, bundan, iş birliğinin temel dayanak olduğu, rekabetin uygun sınırlar içinde sürdürüldüğü ve savaş ve çatışma yerine barış odaklanan bir istikrar ilişkisini anladığını kaydetti.

KATAR VE SUUDİ ARABİSTAN DIŞİŞLERİ BAKANLARI GÖRÜŞTÜ

Katar Dışişleri Bakanlığından yapılan açıklamaya göre, Katar Başbakanı ve Dışişleri Bakanı Muhammed bin Abdurrahman Al Sani ile Suudi Arabistan Dışişleri Bakanı Faysal bin Ferhan telefon görüşmesi gerçekleştirdi.

Görüşmede, iki ülke arasındaki iş birliği ilişkileri ile bunları geliştirme imkanları ele alındı.

Taraflar ayrıca, özellikle ABD ile İran arasındaki ateşkes süreciyle bağlantılı bölgesel gelişmeleri ve bölgede güvenlik ile istikrarın güçlendirilmesine katkı sağlayacak gerilimi azaltma çabalarını değerlendirdi.

Katar Dışişleri Bakanı Al Sani, tüm tarafların yürütülen arabuluculuk girişimlerine olumlu yaklaşmasının önemine dikkati çekti. Al Sani, bunun krizin temel nedenlerinin diyalog ve barışçıl yollarla ele alınmasına imkan sağlayacağını ve kalıcı bir anlaşmaya zemin hazırlayacağını ifade etti.

TRUMP'TAN "FIRTINA ÖNCESİ SESSİZLİK" PAYLAŞIMI

ABD basınında İran'a yönelik saldırıların yakın zamanda yeniden başlayabileceğine yönelik iddialar yer alırken ABD Başkanı Donald Trump sosyal medya hesabından dikkat çeken bir paylaşım yaptı.

Yapay zekayla oluşturulan görselde Trump'ın arkasında fırtınalı bir denizde ilerleyen İran bayraklı savaş gemileri yer aldı. Görseldeki "Bu, fırtına öncesi sessizlikti" ifadesi ise öne çıktı.

"DÜNYA YENİ BİR DÜZENİN EŞİĞİNDE DURUYOR"

İran ile ABD arasındaki savaşın sonlandırılmasına yönelik müzakere süreci belirsizliğini korurken İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Galibaf dikkat çeken bir açıklama yaptı.

Galibaf sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, geçtiğimiz günlerde ABD Başkanı Donald Trump ile Çin'in başkenti Pekin'de bir araya gelen Çin Devlet Başkanı Şi Cinping’in ifadelerine değindi. Galibaf, "Dünya, yeni bir düzenin eşiğinde duruyor. Tıpkı Devlet Başkanı Şi’nin de söylediği gibi, 'Bu yüzyılda eşi görülmemiş dönüşüm küresel ölçekte hızlanıyor.' İran'ın 70 günlük direnişinin bu değişimi hızlandırdığını vurguluyorum. Gelecek Küresel Güney'e aittir" ifadelerini kullandı.

USS GERALD FORD UÇAK GEMİSİ 11 AYLIK GÖREVİNİN ARDINDAN ABD’YE DÖNDÜ

Venezuela'da Devlet Başkanı Nicolas Maduro'nun alıkonulduğu askeri operasyon ile ABD/İsrail-İran Savaşı dahil 326 gündür görevde bulunan dünyanın en büyük uçak gemisi “USS Gerald R. Ford”, ABD'nin Virginia eyaletindeki Norfolk Deniz Üssü'ne ulaştı.

ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth ile USS Gerald R. Ford'da görevli yaklaşık 4 bin 500 denizcinin ailesi üstte uçak gemisini karşıladı.

Dünyanın en büyük uçak gemisi USS Gerald R. Ford, ABD'nin İran'a yönelik saldırılarında savaş uçakları için operasyon platformu olarak kullanılırken, Venezuela'da Devlet Başkanı Nicolas Maduro'nun alıkonulmasına yönelik operasyonlarda görev almıştı.

Geminin 326 günlük görevi, son 50 yılda bir uçak gemisinin gerçekleştirdiği en uzun görev olarak kayıtlara geçmişti.

BM LÜBNAN VE İSRAİL ARASINDA ATEŞKESİN UZATILMASINDAN MEMNUN

Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri Antonio Guterres'in, Lübnan ve İsrail arasında ateşkesin uzatılmasından memnuniyet duyduğu belirtildi.

BM Genel Sekreter Sözcü Yardımcısı Farhan Haq, yaptığı yazılı açıklamada, "Genel Sekreter, ABD arabuluculuğunda İsrail ve Lübnan arasında yapılan görüşmelerin ardından ateşkesin 45 gün uzatılmasından memnuniyet duyuyor." ifadesini kullandı.

Guterres'in her iki tarafın da acılarının sonlandırılması ve çatışmaların durması için harcanan tüm çabaları desteklediğine işaret eden Haq, "Genel Sekreter, tüm tarafları ateşkese saygı göstermeye, daha fazla saldırıdan kaçınmaya ve uluslararası insancıl hukuk da dahil olmak üzere uluslararası hukuk kapsamındaki yükümlülüklerine her zaman uymaya davet ediyor." değerlendirmesinde bulundu.

LÜBNAN’DA 1 İSRAİL ASKERİ ÖLDÜ

İsrail ordusu, ateşkese rağmen saldırılarını sürdürdüğü Lübnan'ın güneyinde Hizbullah'ın insansız hava aracıyla düzenlediği saldırıda bir İsrail askerinin öldüğünü duyurdu.

İsrail ordusundan yapılan açıklamada, cuma gerçekleşen saldırıda ölen askerin Yüzbaşı Maoz Israel Recanati olduğu belirtildi.

Açıklamada, Hizbullah'ın Lübnan'ın güneyinde düzenlediği saldırıda ölen askerin Golani Tugayı'nın 12. Taburu'nda bölük komutanı olduğu bildirildi.

İsrail ordusunun Lübnan'a yönelik saldırılarını genişlettiği 2 Mart'tan bu yana Lübnan'da ölen İsrail askerlerinin sayısı 20'ye yükseldi.