Trump sonsuz savaştan çekildi
ABD Başkanı Donald Trump, İsrail’in kirli emelleriyle İran’a karşı başlattığı savaşın 40’ıncı gününde çark etti. Ateşkes sağlandı. Uzmanlara göre Washington ve Tel Aviv istediklerini alamadı
ABD Başkanı Donald Trump, ülkesini İsrail'in peşinden savaşa sürüklemenin pişmanlığını yaşıyor. İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'nun kandırmasıyla İran rejiminin hemen başlarda halk ayaklanmasıyla devrileceğini düşünen Trump, savaş boyunca tek başına kaldı. Başta Almanya, Fransa, İngiltere, İspanya, İtalya gibi Avrupa ülkelerinden herhangi bir destek göremedi. Batılı ülkelerden "Savaşı biz başlatmadık", "Bu sizin savaşınız" ya da "Bu savaş uluslararası hukuka aykırı" şeklinde tepkiler geldi. Asya'dan da Japonya ve Güney Kore gibi ülkeler ABD'ye destek vermedi. Bunlara ek olarak:
İran rejimi devrilmedi, güçlendi.
İran halkı bölünmedi, birleşti.
Hürmüz artık paralı olabilir ve İran hâkimiyetini güçlendirdi.
Ortadoğu parçalanmadı, İsrail karşıtlığı arttı.
Protestolar İran'da değil ABD'de başladı.
Trump savaşın ne başlangıcına ne de bitişine bir gerekçe sunabildi ve uluslararası alanda ciddi prestij kaybına uğradı.
Trump'ın savaş boyunca tüm tehditleri havada kaldı, İran taviz vermedi.
'25. MADDE' SESLERİ
ABD merkezli CNN kanalının haberine göre Trump'ın İran'a yönelik "nükleer saldırı"yı andıran tehditleri ve ardından gelen ateşkes sonrasında ülkede 25. Madde tartışmaları başladı. ABD'de başkanın görevini yapamaz hale gelmesi durumunda görevden alınmasını düzenleyen anayasanın 25. ek maddesi yeniden siyasi tartışmaların odağına yerleşti. New York Times yazarı ve Trump karşıtı muhafazakâr isimlerden David French, sağ görüşlü yorumcu Candace Owens, Cumhuriyetçi eski Kongre üyesi Marjorie Taylor Greene gibi birçok isim Trump için bu maddenin uygulanması için çağrı yaptı.
DÜNYA BASINI: KAZANAN İRAN
Trump'ın ateşkesinin ardından dünya medyasında yapılan yorumlarda mevcut durumdan İran'ın daha kazançlı çıktığına vurgular yapıldı:
BBC: Haberde "İran, Hürmüz'ün kontrolünü tamamen aldı" denildi.
ECONOMİST: İngiltere merkezli The Economist dergisi, ABD ve İsrail istihbaratlarının, İran'ın yıllar içerisinde inşa ettiği füze kapasitesini "hafife aldıklarını" ve kendilerinin imha ettiği füze sayısını "gözlerinde büyüttüklerini" yazdı.
NEW YORK TIMES: İranlı yetkililere dayandırdığı haberine göre, Tahran'ın ABD ile iki haftalık ateşkese razı olmasında Çin'in son anda devreye girerek gerilimin düşürülmesi yönünde esneklik çağrısı yapmasının etkili olduğu belirtildi.
AP: Yayınlanan analizde Trump'ın "sonsuz savaş" çekincesine dikkat çekildi ve "İran ile çatışmaların tırmanması, ABD'yi zorlayan ve Trump'ın da ülkeyi uzak tutma sözü verdiği türden sonsuz bir savaşın içine çekme riski taşıyordu" denildi.
ABD'DE İSRAİL'E OLUMLU BAKIŞ DİPTE
ABD merkezli Pew Research bir anket sonucu yayınladı. Buna göre ABD'lilerin yüzde 60'ı İsrail hakkında olumsuz görüşe sahipken bu oran geçen yıl yüzde 53 seviyesindeydi. İsrail'e "çok olumsuz" bakanların oranı da yüzde 28'e yükselerek son yıllardaki artışını sürdürdü. Hem Demokratlar hem de Cumhuriyetçiler içinde 18-49 yaş grubunda İsrail'e yönelik olumsuz bakış çoğunluk haline geldi. Ankete göre, ABD'lilerin yüzde 59'u Netanyahu'nun küresel meselelerde doğru kararlar alacağına az güven duyuyor veya hiç güven duymuyor. Bu oran geçen yıla kıyasla 7 puan artış gösterdi. Demokratların da yüzde 76'sı Netanyahu'ya güvenmiyor.
İSRAİL KANADINDA İSYAN: TARİHİ HEZİMET
Gazze'de soykırım yapan ve savaşa doymayan terör devletine dönen İsrail'de ABD Başkanı Trump'ın ateşkes ilanı sonrası şok hâkim. Eski İsrail Başbakanı Yair Lapid'in ana muhalefetteki Gelecek Var (Yeş Atid) Partisi'nden milletvekili Meirav Ben Ari, İran ile geçici ateşkes kararına tepki göstererek, Başbakan Binyamin Netanyahu hükümetini, Trump'ın piyonu olarak nitelendirdi. Lapid, bu gelişmeyi siyasi ve stratejik bir liderlik başarısızlığı olarak tanımlayarak, İsrail'in güvenliği için uzun vadeli sonuçlar doğuracağı konusunda uyardı. Jerusalem Post'un haberine göre "Tarihimiz boyunca hiç böyle bir siyasi felaket yaşanmamıştı" ifadelerini kullanarak, "Ulusal güvenliğimizi ilgilendiren kararlar alınırken İsrail masada bile yoktu" dedi.
İSRAİL MECLİS BAŞKANI: TRUMP TOPAL ÖRDEK ÇIKTIN
İsrail Meclisi Ulusal Güvenlik Komitesi Başkanı Tzvika Fogel, ateşkesten memnuniyetsizliğini belirterek, ABD Başkanı Donald Trump'a, "Donald, topal ördek çıktın" sözleriyle tepki gösterdi. "Donald, gerçekten korkup kaçtın" diyen Fogel gün içerisinde ise yaptığı paylaşımı sildi.
EN BÜYÜK KAYBEDEN HEGSETH
İran savaşının başmimarı olarak kabul edilen ve "Müslümanlara ölüm" sloganları attığı ortaya çıkan Savunma Bakanı Pete Hegseth'in akıbeti merak ediliyor. Trump savaş sırasında birkaç konuşmasında kameralar önünde açıkça "Pete bu savaşı sen istemiştin" demişti. Öte yandan Savunma Bakanı Hegseth'in ABD ve İsrail'in İran'a yönelik saldırılarıyla başlayan savaşa ilişkin değerlendirmelerinin gerçekle örtüşmediği ve kamuoyu ile Başkan Donald Trump'ı yanlış yönlendirdiği öne sürüldü. Washington Post (WP) gazetesinin, isimlerini açıklamak istemeyen yetkililere dayandırdığı haberine göre, Bakan Hegseth'in İran savaşına ilişkin "gerçekle örtüşmeyen" değerlendirmeleri, hem kamuoyunu hem de Başkan Trump'ı yanlış yönlendirdi.
