Abbasi halifeleri kimlerdir? Sırasıyla Abbasi halifeleri isimleri listesi

İslam Devletleri tarihi süreçte sırayla birbirlerinin yerini almıştır. Bu süreçte Emeviler'in yerini Abbasiler almış ve böylece halifelik ünvanını da elde etmişlerdir. Abbasilerin hakimiyet sürecinde birçok idari, askeri, ilmi ve siyasi yenilikler yapılmıştır. Bu sebeple Abbasi Devleti'nin hüküm sürmeye başladığı 750 senesi, İslam Devletlerinin tarihi için büyük bir dönüm noktası olarak görülmektedir.

ABBASİ HALİFELERİ KİMLERDİR?

Abbasi halifeleri, Abbasi Devleti'nin hükümdarlarıdır. Abbasi halifeleri, bir önceki halife soyu olan Emevi Devleti'ni yıkarak halifeliğin kendilerine geçmesini sağlamıştır. İlk Abbasi halifesi ile Abbasi Devleti'ni kuran ve 750 ile 754 yılları arasında hüküm süren Ebu'l Abbas Seffah olarak karşımıza çıkmaktadır.

ABBASİ HALİFELERİ SOY AĞACI

Abbasilerde soy, babadan oğla ya da kardeşten kardeşe şeklinde devam etmekte ve hükümdarlar bu şekilde başa gelmektedir. İlk Abbasi halifesi Ebu'l Abbas Seffah'ın sonrasında tahta kardeşi Mansur oturmuştur. Bu iki halifenin en önem verdikleri noktalar ordu olmuştur. Ebu'l Abbas Seffah ve Mansur dönemlerinde ordu teşkilatında Türk ve İran kökenli komutanlar büyük bir yer kaplamıştır.

Mansur'dan sonra sırası ile halifelik makamına ve Abbasi Devleti hükümdarlığına Mehdi ve Hadi gelmiştir. Daha sonra ise Harun Reşid tahtı devralmış ve Abbasi Devletini en geniş sınırlarına ulaştırmış ayrıca devlete en parlak dönemini yaşatmıştır.

Harun Reşid'in oğulları olan Emin, Memun ve Mutasım da babalarının hüküm döneminin bitmesi sonrasında sırarı ile halifelik unvanını almış ve babalarının siyasi politikası ile devleti yönetmeye devam etmiştir.

Mutasım, Türk askeri güçlerinden oluşan özel bir kuvvet oluşturmuştur. Mutasım'ın arkasından halife olarak oğlu Vasık tahta gelmiştir. Türkler, özellikle Vasık döneminde askeri gücün yanında idari güç de kazanmıştır. Vasık'ın ölümü sonrasında Abbasi Devleti'nin yıkım dönemi başlamıştır.

Abbasi halifeleri ve özellikleri genel olarak bu şekilde şekillenmiştir. Halifelerin uyguladıkları politika hemen hemen aynı olmak ile beraber birçok konuda devleti ileri götürmüş; bilim ve irfan konusunda kendilerini geliştirmişlerdir.

ABBASİ HALİFELERİ İSİMLERİ

1.Ebü'l-Abbas es-Seffâh132 (750)

2.Ebû Ca'fer el-Mansûr136 (754)

3.Muhammed el-Mehdî158 (775)

4.Mûsâ el-Hâdî169 (785)

5.Hârûnürreşîd170 (786)

6.Emîn193 (809)

7.Me'mûn198 (813)

8.Mu'tasım-Billâh218 (833)

9.Vâsiḳ-Billâh227 (842)

10.Mütevekkil-Alellah232 (847)

11.Müntasır-Billâh247 (861)

12.Müstaîn-Billâh248 (862)

13.Mu'tez-Billâh252 (866)

14.Mühtedî-Billâh255 (869)

15.Mu'temid-Alellah256 (870)

16.Mu'tazıd-Billâh279 (892)

17.Müktefî-Billâh289 (902)

18.Muktedir-Billâh295 (908)

19.Kāhir-Billâh320 (932)

20.Râzî-Billâh322 (934)

21.Müttakī-Lillâh329 (940)

22.Müstekfî-Billâh333 (944)

23.Mutî'-Lillâh334 (946)

24.Tâi'-Lillâh363 (974)

25.Kādir-Billâh381 (991)

26.Kāim-Biemrillâh422 (1031)

27.Muktedî-Biemrillâh467 (1075)

28.Müstazhir-Billâh487 (1094)

29.Müsterşid-Billâh512 (1118)

30.Râşid-Billâh529 (1135)

31.Muktefî-Liemrillâh530 (1136)

32.Müstencid-Billâh555 (1160)

33.Müstazî-Biemrillâh566 (1170)

34.Nâsır-Lidînillâh575 (1180)

35.Zâhir-Biemrillâh622 (1225)

36.Müstansır-Billâh623 (1226)

37.Müsta'sım-Billâh640-656 (1242-1258

ABBASİ HALİFELERİ İLE BÜYÜK SELÇUKLU SULTANLARI ARASINDAKİ MÜNASEBETLER

Abbasi Devleti, ikinci devrine girdiğinde oldukça zayıflamış ve toprak kaybetmiştir. Abbasi Devleti'nin kaybettiği topraklar üzerinde kurulan devletlerden en büyüğü Büyük Selçuklu Devleti'dir. Dönemin halidesi Kaim Biemrillah, Büyük Selçuklu Devleti'nin sultanının elinde tabiri caizse bir kuklaya dönmüştür. Hiçbir yetkisi olmamıştır. Bunun üzerine Kaim, Tuğrul Bey'i Bağdat'a davet etmiş ve ona "Doğunun ve Batının Hükümdarı" unvanını vermiştir. Böylece Tuğrul Bey, halifenin siyasi yetkilerini almış, halifenin sadece dini bir lider olarak kalmasına yol açmıştır.

ABBASİ HALİFELERİNİN BİLİMİN GELİŞİMİNE KATKILARI

Abbasi Devleti, Emevi Devleti'nin yıkılması ile ortaya çıkmıştır. Abbasi Devleti'nin 37 farklı hükumdarı ve halifesi olmuş, bu hükumdarlar, hüküm sürdükleri süreç boyunca farklı politikalar gütmüşlerdir.

Abbasilerin en çok üzerinde durduğu konu ordu ve devlet teşkilatı gibi görünse de İslam dünyası, abbasiler döneminde bilimsel yönden oldukça büyük gelişmeler yaşamıştır. Özellikle Abbasi Devleti'nin en önemli halifeleri Harun Reşid, Müstasım Billah ve Muntasım, bilime oldukça önem vermiş, birçok bilimsel ve felsefi metnin Arapça'ya çevrilmesini sağlamışlardır. Bu sayede Arap toplumu hem bilimsel hem de kültürel olarak hızla gelişim gösterebilmiştir.