Akreditif ve Türleri – Finans Terimi Olarak Akreditif Ne Demek, Türleri ve Çeşitleri Neler?
Akreditif nedir ya da akreditif ne demek, özellikle finans sektöründe merak edilen bir konudur. Bankacılık terimi olarak kullanılan akreditif, ticari alanlarda da kullanılmaktadır. Ticarette ödeme yöntemlerinden biri olan akreditif türleri ve akreditif çeşitleri de bulunmaktadır. Daha çok dış ticaret işlemlerinde kullanılan akreditif çeşitlerini kim öder, bununla ilgili belirlenen kurallara göz atmak gerekir. Akreditif işlemlerinde, ithalatçının akreditifi açan finans kurumunda kredi limitinin bulunması gerekir.
Akreditif nedir ya da akreditif ne demek, sözlük anlamı bu işlem için ilgili şubeye ya da bankaya yazılmış ve müşteriye verilmiş mektup olarak tanımlanmaktadır. Hem bankacılık hem de bir ticari işlem terimi olan akreditif türleri akreditif çeşitleri de bulunmaktadır. Akreditif çeşitleri üçe ayrılmaktadır. Koşul, şekil şartları ve verdikleri güvenceye göre değişir. Aynı zamanda akreditif masraflarını kim öder sorusunu da yine bu alanda belirlenen kurallar belirlenmektedir.
Akreditif Nedir?
Akreditif, alıcı ve satıcının birbirini tanımadığı, karşılıklı ilk kez ticaret yaptığı durumlarda tercih edilen bir ödeme yöntemidir. Yani, Tarafların birbirlerine olan yükümlülüklerini bankalar aracılığı ile resmileştirdiği kredi belgesidir.
"Kredi mektubu" olarak da Türkçeye çevrilebilecek olan "Letter of Credit" işlemleri kredi limiti gerektirir. Büyük miktarlarda ödemelerin söz konusu olduğu veya uzun vadeli işlemlerde de tercih edilen akreditifler, peşin veya vadeli olarak açılabilir. Ticari işlemlerde kullanılan ödeme yöntemlerinden biri olan akreditif, daha çok dış ticaret işlemlerinde tercih edilir. Aynı zamanda bankaların aracılık ettiği akreditif işlemlerinde, ithalatçının akreditifi açan finans kurumunda kredi limitinin bulunması gerekir.
Finans Terimi Olarak Akreditif Ne Demek?
Akreditif, en basit haliyle bir 'koşullu havale' olarak tanımlanabilir. Bunun bir ticari işleme (dış ticaret- mal alım satımı) dayandığı dikkate alınırsa, bu tanımda satıcının önceden belirlenmiş koşulları yerine getirmesi ve bankaya bunu belgelerle kanıtlaması, bankanın da bu durumda ödeme yükümlülüğü altına girmesi söz konusudur. 'Koşulların belgelerle kanıtlanması' akreditiflere ilişkin en önemli özelliklerden birisidir. Ödeme sürecinde devreye bir yerde güven unsuru olarak giren bankalar, belgelerin kapsadığı mal, hizmet veya diğer işlemleri dikkate almayarak sadece belgeler üzerinden işlem yapmaktadırlar.
Açılan akreditif metninde ithalatçı, ihracatçıya hangi belgeleri ne zamana kadar ibraz etmesi halinde ödeme yapacağını bildirir. Bunun karşılığında da ihracatçı, yüklemeyi istenen koşullarda ve belirtilen tarihe kadar yaptığı takdirde ödemesini alacağını bilir. İthalatçı ise istediği koşullarda ve kalitedeki malın gecikmeksizin yükleneceğinden emin olur.
Akreditif Türleri ve Çeşitleri Neler?
Akreditifler ödeme koşulları, şekil şartları ve verdikleri güvenceler bakımından üçe ayrılır. Buna göre:
- Ödeme koşullarında: Peşin, vadeli ve kabul kredili olmak üzere üç farklı ödeme yöntemi bulunan akreditif işlemlerinde, vadeli ve kabul kredili akreditiflerin birbirlerinden tek farkı kabul kredili işlemlerde poliçe düzenleniyor olmasıdır.
- Şekil şartlarında: Bakımından ikiye ayrılan akreditifler, dönülemez (irrevocable) veya dönülebilir (revocable) olarak düzenlenir. Revocable akreditifler, lehdara haber vermeden değişiklik yapılabilmesini mümkün kıldığı için son UCP 600 broşüründe devre dışı bırakılmıştır.
- Verdikleri Güvence Bakımından: Akreditifler teyitli ve teyitsiz olmak üzere ikiye ayrılır. Teyitli akreditifler ihracatçı açısından en güvenilir ödeme yöntemidir. Evraklarını eksiksiz teslim ettiği anda, teyit veren banka, amir bankanın onayını beklemeden ihracatçıya ödeme yapar. Teyitsiz akreditiflerde ise, evraklar amir bankaya gönderilerek onun ödeme yapması beklenir.
