Derebeylik Olarak Bilinen Yönetim Şekli Nedir? Derebeylik Hangi Yönetim Şeklidir?
Tarih dönemleri boyunca dünya üzerindeki ülkeler farklı yönetim şekilleri ile yönetilmiştir. Bu yönetim şekilleri insanların yaşamlarını da farklı yönlerden etkilemiştir. Monarşi, mutlak monarşi ve daha birçok yönetim şekli tarihsel süreçleri etkilemiştir. Derebeylik olarak bilinen yönetim şekli nedir, hangi yönetim şeklidir soruları tarihle ilgilenen kişilerin dikkatini farklı yönleriyle çeken konulardandır.
Feodum kelimesinden türeyen feodal sistem birçok tarih kitabında derebeylik olarak geçer. Orta Çağ Avrupası'nı anlatan birçok kitapta bu kavrama çok sık rastlanır. Bu sistemde hakimiyet krallardan çok toprak sahibi kişilerin elindedir. Toplum içerisinde belirgin sınıfsal ayrımlar bulunur. Bu bakımdan derebeylik olarak bilinen yönetim şekli nedir, hangi yönetim şeklidir sorusunun yanıtı tarih kitaplarında geniş yer tutar.
Derebeylik Olarak Bilinen Yönetim Şekli Nedir?
Derebeylik sistemi tarih kitaplarında daha çok feodalizm ya da feodal sistem olarak geçer. Bu sistem daha çok Orta Çağ Avrupa'sında görülmektedir. Bu yapının en temel özellikleri arasında şunlardan bahsetmek mümkün olur:
- Bu sistemde zenginliğin kaynağı toprak sahibi olmaktır.
- Krallar bu sistemde toprakları üst düzeydeki soylulara dağıtır.
- Derebeyler de topraklarını özgürce yönetirler. Hatta bu topraklarda kendilerine ait mahkemeleri vardır ve vergi sistemi kurabilirler.
- Asker toplayarak topraklarında yaşayan halkı yönetirler.
- Halkın büyük bir kısmını ise köylüler yani serfler yönetmektedir.
- Serfler derebeylerinin topraklarında çalışarak onlardan hem yaşam hem de korunma talebinde bulunurlar. Bununla birlikte serfler özgür bireyler değildirler.
Derebeylik Hangi Yönetim Şeklidir?
Derebeylik sisteminde krallar ya da merkezi otorite yerine yerel yöneticiler güçlüdür. Bu süreçte kralların etkisi daha azdır. Aynı zamanda hiyerarşik yapı tamamen toprağa bağlıdır. Ancak zamanla sistem zayıflayarak merkezi yönetimler güç kazanmıştır. Hatta milli krallıklar güçlenerek toprak sahiplerinin etkisi kırılmıştır.
Feodal sistem Orta Çağ Avrupası'nda birçok ülkede yaygın olarak görülmüştür. Ancak en çok Fransa, İngiltere, Almanya, İtalya'da görülmüştür. Bunların yanında İspanya, Rusya, Japonya'da da bu sistem kurulmuştur. Ancak en klasik olanı Fransa'dır. Büyük toprak sahipleri bu sistemde tamamen kraldan oldukça bağımsız hareket etme hakkına sahipti. İngiltere'de ise Norman Fethi sonrasında güçlü feodal yapı kurulmuş ve uzun bir süre etkisini devam ettirmiştir.
