Hangi İklim Tipinde Toprak Aylarca Donmuş Halde Kalır? Toprağın Kış Aylarında Donmuş Halde Olduğu İklim Hangisi?
Dünya üzerinde coğrafi konum, enlem ve yükselti gibi faktörlere bağlı olarak birbirinden farklı iklim tipleri bulunmaktadır. İklimler tropikal iklimden çöl iklimine, Akdeniz ikliminden karasal iklime kadar geniş bir çeşitlilik gösterir. Bazı bölgelerde ise iklim toprağı donduracak kadar etkilidir. Bu da hangi iklim tipinde toprak aylarca donmuş halde kalır ve toprağın kış aylarında donmuş halde olduğu iklim hangisidir sorularını beraberinde getirir.
Dünyanın en sıcak ve en soğuk bölgelerinde özel iklim türleri görülür. En sıcak iklim bölgesi olan ekvatoral kuşakta Amazon Havzası, Orta Afrika ve Güneydoğu Asya yer alır. Buralarda yağış yoğun, bitki örtüsü fazladır. Dünyanın en soğuk yerlerinde ise kar ve don olayları şaşırtıcı seviyelerdedir. Buralarla ilgili merak edilen ise hangi iklim tipinde toprak aylarca donmuş halde kalır ve toprağın kış aylarında donmuş halde olduğu iklim hangisidir olmaktadır.
Kışın Toprağın Donduğu İklim Tipi ve Özellikleri
Toprağın kış aylarında donmuş halde olduğu iklim tipi tundra iklimi olarak adlandırılır. Bu iklim tipinin oluşmasının temel nedeni, güneş ışınlarının yıl boyunca düşük bir açıyla gelmesidir. Kutup bölgelerine yakın olan bu alanlarda, atmosferdeki soğuk hava kütleleri, sıcaklıkların yükselmesini engeller. Ayrıca bu bölgelerde yer şekilleri ve okyanus akıntılarının etkisiyle nem oranı düşük kalır.
Tundra ikliminin kendine has özellikleri hem coğrafi hem de ekolojik açıdan dikkat çekicidir. Tundra ikliminin genel özellikleri şunlardır;
- Tundra iklimi, yıl boyunca düşük sıcaklıkların etkili olduğu bir iklim türüdür. Ortalama sıcaklık genellikle 0 derecenin altındadır ve kış aylarında sıcaklık – 40 dereceye kadar düşebilir.
- Yıl boyunca yağış miktarı oldukça azdır.
- Yağışlar genellikle kar şeklinde olur.
- Toprak bu iklimde permafrost adı verilen sürekli donmuş bir yapıya sahiptir. Yaz aylarında üst tabakada kısmi bir çözülme meydana gelir, ancak bu durum sadece birkaç santimetrelik bir derinlikle sınırlıdır.
- Bitki örtüsü olarak yosunlar, likenler ve çalı türleri görülür. Tundra ikliminin hakim olduğu yerlerde ağaç yetişmesi mümkün değildir.
- Tundra iklimi Kuzey Yarımkürede yer alan Sibirya, Kanada'nın kuzeyi, Grönland kıyıları ve İskandinav Yarımadası'nın kuzey bölgelerinde yaygındır. Güney Yarımkürede ise bu iklim tipi Antarktika'nın kıyı bölgelerinde sınırlı bir alanda etkisini gösterir.
- Tundra iklimi, ekolojik denge üzerinde büyük bir etkiye sahiptir. Bu bölgelerde biyolojik çeşitlilik azdır ve yaşam koşulları oldukça zordur. Ancak tundra, küresel iklim sisteminde önemli bir rol oynar. Toprakta bulunan permafrost tabakası, büyük miktarda karbon depolayarak iklim değişikliğini etkiler.