İslam Devletlerinde İlk Darüşşifa Hangi Şehirde Kurulmuştur? İslam Dünyasında İlk Darüşşifa Nerede Kuruldu?
İslam dünyasında yer alan mimari yapılar, halkın çeşitli amaçlarda kullanılması için yapılmıştır. Sosyal anlamda halkın refahını sağlamak ve sosyal yapıyı daha sağlıklı kurmak adına yapılan mimari yapılar, halk hizmetine sunulmak amacı ile yapılmıştır. Bunlar arasında yer alan darüşşifalar farklı hizmetler için kurulmuştur. İslam tarihinin konu bağlamında ele alacağımız İslam dünyasında ilk darüşşifa nerede kuruldu ve İslam devletlerinde ilk darüşşifa hangi şehirde kurulmuştur, konu hakkında bilgi edinmememizi sağlar.
İslam devletlerinin genel yapısında bulunan, halkın kullanımı için açılan medrese, darüşşifa, tekke, bimarhaneler, aşevleri vb. yerler sivil mimari içinde halka yapılan yerlerdir. İslam devlerinde yaygın olan bu kurumlar, kültür uygarlıkta önemli bir yer taşımaktadır. Bunlar arasında darüşşifalar önemlidir. Bu noktada İslam dünyasında ilk darüşşifa nerede kuruldu, darüşşifaların tarihini ortaya koyarken İslam devletlerinde ilk darüşşifa hangi şehirde kurulmuştur, sorusu darüşşifaların önemini ortaya koymaktadır.
İslam Devletlerinde İlk Darüşşifa Hangi Şehirde Kurulmuştur?
İslam devletlerinde halkın kullanımı adına açılan sosyal yapılar, halka ücretsiz olarak hizmet sağlayan yapılar olarak yer almıştır. Özellikle ilk İslam hastaneleri olarak bilinen bazı yapılar bulunmaktadır. Bunlar arasında bimaristan, maristan, darüssıhha, şifahane, gibi sağlık kuruluşları yer almaktadır. İslam dünyasında hastane amacı ile kullanılan darüşşifa ise bu sağlık kuruluşları içinde yer alan bir terimdir. Darüşşifa; sağlık evi ve şifa evi anlamına da gelmektedir. Bunların yanı sıra bimaristan, şifahane, darüssıhha gibi terimler de aynı kavram alanlarına girmektedir.
Dünyada İslam toplumlarında/devletlerinde sağlık kuruluşu olarak ilk hastane Emeviler Dönemine dayanmaktadır. Emevi Halifesi Velid Bin halid tarafından Şam'da ilk hastanenin(darüşşifanın) kurulduğu bilinmektedir. Daha sonra Büyük Selçuklu Devleti Zamanında önem kazanmaya başlayan Darüşşifalar yaygınlaşmaya başlamıştır. Bunlardan en bilinenleri ve en ünlüleri ise Nureddin Mahmud, Nizamülmülk, Necmeddin Gazi ve Gök Böri Darüşşifalarıdır.
İslam Dünyasında İlk Darüşşifa Nerede Kuruldu?
Temelinde iyilik ve yardımseverlik olan İslam dininin getirdiği bazı gereklilikler ve sorumluluklar vardır. Bunlardan en büyükleri ise ona inananlara karşı oluşan sorumluluklarıdır. Bunun sonucunda hasta, yaşlı, çocuk, kadın ve yardıma muhtaç olan kişiler için hep hassas davranılarak olanların ihtiyaçları karşılanmaya çalışılmıştır. Bu ihtiyaçlar içinde ise önde gelen sağlık alanında daha önemli işler yapılmıştır. Bunlar başında gelen Darüşşifalar ise hastane olarak kullanılmaya başlanılmıştır.
Sağlık hizmetlerini vermede çok önemli bir konum teşkil eden darüşşifalar İslam devletlerinde ilk kurulduğu andan bu yana çok hızlı bir şekilde yaygınlaşmaya başlamıştır. Tarih alan yazınında ise İslam devletlerinde darüşşifanın kurulduğu ilk şehir olarak Şam belirtilmektedir. Bu darüşşifa cüzzamlılar için Velid Ibn Abdülmelik tarafından yapılmıştır.
