Konjugasyon Nedir? Konjugasyon Hangi Canlılarda Görülür, Nasıl Gerçekleşir?
Konjugasyon nedir ve konjugasyon hangi canlılar arasında görülür gibi sorular biyoloji de merak edilen konulardandır. Canlılarda gen aktarımı sadece mayoz veya eşeyli üreme ile gerçekleşmez. Aynı zamanda konjugasyon da aynı tür canlılardan verici canlının hücre DNA’sının doğrudan temas aracılığıyla diğer canlıya gen aktarımını sağlamaktadır. Bu sayede gen aktarımı eşeyli üreme olmadan gerçekleşebilmektedir. Konjugasyon kalıtsal çeşitlilik sağlar mı sorusunun cevabına yazının devamında değinilmektedir.
Konjugasyon nedir ve konjugasyon hangi canlılar arasında görülür soruları biyolojiyle ilgilenenler tarafından merak edilmektedir. Konjugasyon, gen aktarımında mayoz ve eşeyli üreme dışında kullanılan yollardan biridir. Aynı tür canlılardan piluslar yolu ile verici canlının DNA'sının alıcı canlıya aktarılmasıdır. Konjugasyon sonucunda birey sayısı artmaz, dolayısıyla bir üreme şekli değildir. Bunun sonucunda akla gelen konjugasyon kalıtsal çeşitlilik sağlar mı sorusunun yanıtı yazının devamında yer almaktadır.
Konjugasyon Nedir?
Genetik özellikleri farklı olan, aynı tür iki canlının bir araya gelerek, aralarında sitoplazmik köprü kurması ve bu bağlantı ile gen aktarımını gerçekleştirmesi tanımı konjugasyon nedir sorusuna cevap vermektedir. Aynı zamanda konjugasyon kalıtsal çeşitlilik sağlar mı diye merak edilmektedir. Konjugasyon sonucunda birey sayısı artmaz bu nedenle bir üreme şekli değil, genetik çeşitlilik sağlama yoludur.
Konjugasyon Hangi Canlılarda Görülür, Nasıl Gerçekleşir?
Konjugasyon hangi canlılar arasında görülür sorusu; bakteri, paramesyum ve bazı su yosunlarında gerçekleşmektedir şeklinde açıklanabilmektedir. Konjugasyonda ne olur, nasıl gerçekleşir sorusunun cevabına ise yazının devamında değinilmektedir. Konjugasyon, bakterilerde gerçekleşen ve paramesyumda gerçekleşen olmak üzere iki başlık altında incelenebilmektedir.
Bakterilerde konjugasyon; bakteri hücrelerinde ana kalıtım maddesi dışında plazmit adı verilen daha ufak bir halkasal DNA bulunmaktadır. Plazmit, bakteriler için konjugasyonda gerekli olan eşey piluslarının üretilmesi amacıyla gerekli olan bilgiyi taşıyan plazmite denmektedir. Tüm bakteriler bu plazmiti taşımadığı için taşıyanlara F+ , taşımayanlara da F-adı verilmektedir. Bakterilerde gerçekleşen konjugasyon basamakları aşağıda sıralanmaktadır;
- Konjugasyonda gen aktarımı F+ bakteriden F- bakteriye doğru tek yönlü olarak gerçekleşmektedir.
- F+ bakterisi, hücresinin dışından bir kol oluşturur ve bu kola eşey pilusu denir.
- F+ bakterisi eşey pilusu bağlantısıyla F- bakterisine bağlanır ve iki bakteri hücresi arasında sitoplazmik köprü kurulur.
- Sitoplazmik köprüden F+ plazmidinin bir zinciri F- bakteri hücresine doğru aktarılır. Bu zincirlerin eşlenmesiyle çift zincirli hâle gelip F- hücresi F plazmidine sahip olur ve F+ olarak adlandırılmaya başlanır.
Paramesyumlar da konjugasyon aşamaları şu şekilde sıralanmaktadır;
- Farklı özelliklere sahip iki paramesyum yan yana gelmektedir. Sitoplazmaları kaynaşır ve aralarında sitoplazmik köprü oluşur.
- Paramesyumdaki küçük boyutlu çekirdekler mayoz bölünme sonucunda n kromozomlu 4 küçük çekirdek oluşturur ve büyük çekirdek erimeye başlamaktadır.
- Oluşan 4 küçük çekirdekten 3 tanesi eriyerek yok olur, kalan 1 tanesi mitoz bölünme geçirir ve 2 çekirdek oluşturur. Bu 2 çekirdeğin 1 tanesini aralarında değiştirirler.
- Değişen çekirdekler birbirine kaynaşır ve diploit çekirdeği oluştururlar. Böylelikle iki paramesyumda karşılıklı olarak çeşitlilik sağlamış olur. Son olarak paramesyumların birbirinden ayrılması ile konjugasyon tamamlanmış olur.
- Diploit çekirdek art arda 3 kez mitoz geçirerek 8 tane çekirdek oluşturur. Oluşan çekirdeklerden 3'ü erir. Kalanlardan 4'ü büyür ve büyük çekirdeğin özelliklerini alır. Kalan 1 tane de küçük çekirdek olarak kalır.