Nazım Birimi Nedir? Türk Edebiyatındaki Nazım Birimleri Nelerdir ve Nasıl Bulunur?
Nazım birimi nedir sorusu edebiyat alanında irdelenen araştırmalardan biridir. Nazım birimi ne demek sorusu özellikle lise dönemindeki edebiyat derslerinde öğrencilere öğretilir. Nazım birimi nasıl bulunur sorusu da merak edilenler arasındadır. Divan edebiyatı nazım birimleri ile ilgili çok sayıda araştırmanın yapıldığını görebilirsiniz. Halk edebiyatı nazım birimi örnekleri ile ilgili merak edilenleri sizler için yazımızda derledik.
Nazım birimi nedir sorusunu araştırırken konuyu örnekler üzerinden incelemeniz daha mantıklı olacaktır. Bu sayede nazım birimi ne demek sorusuna cevap bulmak daha kolay olacaktır. Nazım birimi nasıl bulunur konusu da özellikle araştırılması gereken konular arasındadır. Divan edebiyatı nazım birimleri, halk edebiyatını daha da zenginleştiren bir yapıya kavuşturur. Halk edebiyatı nazım birimi örnekleri yazımızın devamında.
Nazım Birimi Nedir?
Türk Halk Edebiyatında yer alan tüm şiirler bazı nazım şekilleri ile söylenir. Her bir nazım şeklinin kendine özgü bir söylenme şekli vardır. Nazım şeklinin oluşturan hususlar şiirin dış unsurlarıdır. Nazım şeklini oluşturan söz konusu unsurlar aşağıda sıralanmıştır.
- Kafiyenin örgüsü
- Nazım biriminin türü
- Ölçü, vezin
- Şiirin dize sayısı
Özellikle hacim ve kafiye örgüsü nazım şeklinin belirlenmesinde son derece önemli bir göreve sahiptir. Aşağıdaki başlığımızda nazım şeklinin unsurlarının ne olduğunu daha iyi anlayabilirsiniz. 
Divan Edebiyatı Nazım Birimleri
Divan edebiyatı nazım birimlerinin ne olduğunu yukarıdaki başlığımızda izah etmiştik. Söz konusu unsurların ayrıntılı açıklamasını aşağıda bulabilirsiniz.
Kafiye örgüsü, mısraların kümelenme şeklidir. Bu özellik nazım şekilleri içinde ayırt edici bir konuma sahiptir. Kafiye düzenlerine bakıldığında halk şiirindeki koşma ve mani nazım türleri kafiye örgüsüne örnek olarak gösterilebilir. Örneğin maninin nazım şeklinde aa-xa kafiye örgüsü kullanılabilir. Bu örgü koşmada abab-cccb-çççb-dddb şeklinde kendini gösterir.
Hacim, nazım birimi sayısını ifade eder. Hacim, şiirin kısalığı ya da uzunluğunu ifade eder. Örneğin şiirin dörtlük ya da beşliklerden oluştuğu hacimle ilgili bir husustur. Hacim de nazım şeklinin belirlenmesinde ayırt edici bir kriterdir.
Nazım birimi, halk şiirinin önemli özelliklerinden biridir. Söz konusu terim mısraların kümelenmesini ifade eder. Mısralar belirli ve düzenli bir şekilde bir araya gelerek şiirini oluşturur. Başka bir ifadeyle izah etmek gerekirse nazım birimi, şiirin ortaya çıkan anlamlı parçasını ifade eder.
Halk şiirinde kullanılan yaygın ölçülerin başında hece ölçüsü yer alır. Bunun yanında bazı şiir yapılarında da aruz ölçüsünün kullanıldığını görebilirsiniz. Ölçünün şiirin nazım şeklini belirlemede çok daha fazla etkisi yoktur. Bu durum heceli şekilde söylenmiş olan halk şiiri örnekleri için geçerlidir.
Türk Halk Edebiyatında farklı nazım türleri ile yazılmış çok sayıda şiir örneğini görebilirsiniz. Zengin bir yapıya sahip olan halk edebiyatındaki nazım birimleri lise döneminde ve edebiyat fakültelerinde okutulan derslerde öğrencilere öğretilir. Bu dersleri alan öğrencilerin şiir türlerine yaklaşımı çok daha farklı olacaktır.
