Satraplık Nedir? Satraplık Sistemi Hangi Uygarlığa Aittir, Ne Zaman Kurulmuştur?
Satraplık nedir? Bu soru uygarlıklar tarihinde karşımıza çıkmakta olup, ilgi gören konular arasında yer alır. Tarihte var olmuş, uzunca yıllar hüküm sürmüş pek çok uygarlık vardır. Bu uygarlıkların idare şekillerinde kendilerine has bazı sistemler vardır. Satraplık da eski uygarlıklarda kullanılan yönetim şekillerinden biri olduğu için, tarihle yakından ilgilenenler satraplık hangi uygarlığa aittir sorununun yanıtlarını araştırmaktadır. Satraplık sistemi nedir, hangi uygarlık döneminde kullanılmıştır?
Dünya tarihinde pek çok uygarlık var olmuş, bu uygarlıklar gerek yönetim biçimleri gerek yaşam kültürleri ile tarih alanlarında araştırmalara konu olmuştur. O dönemlerde uygarlıklar ve imparatorluklar topraklarını yönetebilmek, bölgede hakim olabilmek için çeşitli idare sistemleri geliştirmiştir. En eski uygarlıkların yönetimlerinde gördüğümüz satraplık özellikle adını ilk kez duyanların hayli ilgisini çeken konulardan birisidir. Uygarlıklar tarihine meraklı kimseler satraplık sistemi nedir, hangi uygarlık tarafından kullanılmıştır sorularına yanıt aramaktadır.
Satraplık Nedir?
Bir ülkenin eyaletlere bölündükten sonra ortaya çıkan her ülke bölümüne verilen isim 'satraplık'tır. Satraplık sisteminde, ülke yönetiminin tek bir yere bağlı ve daha iyi olması amaçlanmıştır. Ülkenin satraplık ismi verilen bölgelerine birer yönetici atanmış bunlara da 'satrap' ismi verilmiştir.
Günümüzün valilik makamı ile benzer özellik ve yetkilere sahip olan satraplar, atandıkları bölgenin yönetimi ve güvenliğinden sorumlu aynı zamanda hükümdara bağlı kişilerdir. Satraplık sisteminin ilk olarak kurulma ve geliştirilme nedeninin, ülkede oluşabilecek isyan riskini en aza indirmek olduğu söylenmektedir.
Satraplık Sistemi Hangi Uygarlığa Aittir?
Bulunduğu dönemin en güçlü uygarlıklarından biri olan Pers İmparatorluğu, satraplık sistemini uygulayan uygarlıktır. Oldukça hırslı ve güçlü olan Persler kendilerine ait olan topraklarda daha güçlü ve etkin olabilmek adına toprakları belirli parçalara bölüp, bu bölgelerin her birine de yönetici (satrap atayarak satraplık sistemini kurmuşlardır. Bu sistem l.Darius tarafından milattan önce 340 yıllarında geliştirilmiştir.
Satraplık sistemi Pers Uygarlığı için oldukça önem verilen bir sistemdir bunun nedeni ise sistemin ülkenin daha hızlı ve merkeze bağlı şekilde yönetilmesine oldukça katkı sağlamasıdır. Satraplar sorumlu oldukları bölgelerin idaresi ve güvenliğinden sorumlu ancak hükümdara bağlı makamlar olduğu için, uygarlığın bütün toprakları daha hızlı ve merkeze bağlı bir idarecilikle yönetilmiştir.
Tüm bunların yanı sıra satraplık sisteminin kullanım amaçlarından birinin de iç ayaklanmaları önleme olduğu bazı tarih kaynaklarında geçmektedir. Bu sistemde satraplar çoğunlukla soylular sınıfına ait kimselerden ya da savaşlarda büyük başarı elde etmiş komutanlardan seçilirdi.
