Sınavlarda ezber bozan soru dönemi başlıyor

Ölçme değerlendirmede yeni bir dönem başlıyor. Bağlam temelli sorularla öğrencilerin bilgiyi günlük hayatta nasıl kullandığı ölçülecek. LGS ve YKS’nin yanı sıra okul sınavlarında da bu tip sorular olacak. Başarı için bol bol kitap okunmalı

Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli ile sınavlarda yeni bir dönem başlıyor. Millî Eğitim Bakanlığı'nın hayata geçirdiği yeni ölçmedeğerlendirme yaklaşımıyla artık öğrencilerden sadece bilgiyi hatırlamaları değil, o bilgiyi günlük hayatta nasıl kullandıklarını göstermeleri beklenecek.
"Bağlam temelli sorular" olarak adlandırılan bu yeni sistemle ezber yerine çözümleme, yorum ve problem çözme becerileri gibi öğretim programlarında yer alan beceriler öne çıkacak. Peki öğrencileri ve velileri yakından ilgilendiren bu yeni sistem tam olarak ne getiriyor? Sınavlar zorlaşacak mı, yoksa sadece soru tarzı mı değişecek? Öğrenciler nasıl sorularla karşılaşacak? Merkezi sınavlara nasıl hazırlanmak gerekecek? İşte yeni sınav modeline dair merak edilen sorular ve yanıtları:
1- Yeni sınav sistemi nedir?
Yeni sistem, öğrencinin sadece bilgiyi hatırlamasını değil, o bilgiyi günlük hayatta kullanabilmesini ölçen "bağlam temelli" soru yaklaşımına dayanıyor.
2- Bağlam temelli soru ne demek?
Sorular gerçek hayat senaryolarından yola çıkıyor. Öğrenciden bu durumu analiz etmesi ve çözüm üretmesi isteniyor.

3- Eski sistemden farkı ne?
Eski sistemde bilgi doğrudan soruluyordu.
Yeni sistemde bilgi ve beceriler birlikte ölçülüyor.
Yani öğrencinin neyi bildiği kadar bunu nasıl kullandığı da değerlendiriliyor.
4- Yeni sorular eskiye göre nasıl olacak?
Eski soru: "Yoğunluk formülü nedir?" Yeni soru: "Bir öğrenci su dolu kaba farklı maddeler atıyor. Bazıları batarken bazıları yüzüyor.
Buna göre hangi maddenin yoğunluğu daha fazladır ve neden?"

SINAVLAR AYNI, SORULAR FARKLI

5- Sınav formatı değişecek mi?
Hayır. LGS ve YKS'de çoktan seçmeli sistem devam edecek. Ancak soruların yapısı ve mantığı büyük ölçüde değişecek.
6- Sorular zorlaşıyor mu?
Zorluk, bilgi düzeyinden çok becerilere bağlı olacak. Yorum ve sorgulama gerektiren sorular artacağı için öğrenciler farklı bir hazırlık sürecine girecek.
7- Hangi beceriler öne çıkacak?
Okuma, yorumlama, problem çözme ve bilgiyi farklı durumlara uygulama becerileri belirleyici olacak.

ÖRNEK SORULAR MEBİ'DE

8- Yeni soru tipleri sadece merkezi sınavlarda mı yer alacak?
Hayır, sistem sadece LGS ya da YKS gibi merkezi sınavlarla sınırlı kalmayacak. Yeni yaklaşımın hedefi tüm ölçme sistemini değiştirmek.
Bu nedenle okul içi yazılılarda, ortak sınavlarda, kazanım değerlendirme testlerinde, MEBİ üzerindeki deneme ve örnek sorularda aynı mantık kullanılacak.
Sistem sadece bağlam temelli sorularla sınırlı değil; beceri odaklı anlayış farklı soru yapılarına da yansıtılacak.
9- Sorular nasıl ve kimler tarafından hazırlanacak?
Milli Eğitim Bakanlığı Ölçme, Değerlendirme ve Sınav Hizmetleri Genel Müdürlüğü koordinasyonunda; alanında uzman öğretmenler, akademisyenler, ölçme-değerlendirme uzmanları tarafından hazırlanıyor. Ayrıca Ortaöğretim Genel Müdürlüğü koordinasyonunda hazırlanan ve öğretmenlere rehber olacak "bağlam temelli soru yazım kılavuzu" gönderildi. 81 ilde de öğretmenlere eğitimler veriliyor. Okullarda öğretmenler de artık bu sisteme uygun soru üretmeye başlayacak.
10- Veli ve öğrenciler nelere dikkat etmeli?
Ezber odaklı çalışma yeterli olmayacak.
Senaryo temelli sorulara alışılmalı.
Günlük hayatla bağlantılı sorular çözülmeli.
Okuma ve anlama becerisi geliştirilmeli.
Öğrenciler daha sık kitap okumalı.

SORULARDA SENARYO OLACAK

Sorularda öğrencinin karşısına günlük hayattan bir durum, olay ya da problem konulacak. Yani soruda bir senaryo olacak. Öğrenciden bu durumu analiz etmesi, sorgulaması ve çözüm üretmesi beklenecek. Yeni soru yapısıyla birlikte içerik çeşitliliği de artacak. Grafikler, tablolar ve görseller daha sık kullanılacak.

TEK ADIMDA ÇÖZÜM DÖNEMİ BİTTİ

Yeni sistemde bazı beceriler için soruların tek bir işlemle çözülemeyeceği vurgulanıyor. Öğrencinin doğru cevaba ulaşabilmesi için birden fazla düşünme adımından geçmesi gerekecek. Bu durum, yüzeysel bilgiyi eleyerek derin öğrenmeyi öne çıkaracak. Artık sadece formülü bilmek yeterli olmayacak.

YANLIŞ ŞIKLAR BİLE ÖLÇECEK

Yeni sisteminin dikkat çeken bir başka özelliği seçeneklerde olacak. Yanlış seçenekler, öğrencilerin en sık yaptığı hatalar ve kavram yanılgıları dikkate alınarak oluşturulacak. Böylece sınavlar, öğrencinin sadece doğruyu bulup bulmadığını değil, hangi kavram yanılgısına sahip olduğunu da ölçebilecek.