Toryum Ne İşe Yarar? Toryum Nedir, Hangi Amaçla Kullanılır, Nasıl Enerjiye Dönüşür?
Radyoaktif kimyasal bir madde olan toryum ne işe yarar, bazı ülkelerde karbon oranı düşük elektriği üretmek için kullanılır. Elektrik haricinde toryum ile ne üretilir, bu nükleer enerjide yararlanılan bir maddedir ve uranyuma göre çok daha az zararlıdır. Bu yüzden, çevreyi korumak için daha iyi olduğu düşünülür. Peki toryum nasıl enerjiye dönüşür? Nükleer yakıt olarak kullanılabilir mi?
Nükleer enerjinin ve elektriğin geleceği için önemli bir ham madde olan toryum ne işe yarar sorusu birçoğu için ilgi çekicidir. Toryum ile ne üretilir, bu element geçmişte gaz lambalarından günümüzdeki nükleer güç reaktörlerine kadar birçok alanda kullanılmıştır. Bilimsel araştırmalar yapanlar için toryum nasıl enerjiye dönüşür sorusu merak uyandırıcıdır. Toryum madeni ile neler yapılabilir? Ülkemizin toryum rezervi var mıdır?
Toryum Ne İşe Yarar ve Nerede Kullanılır?
Toryum elementinin keşfedilmesi 1829'lu yıllarda gerçekleşmiştir. İsmi, İskandinav gök gürültüsü tanrısı olan Thor'dan gelir. İlk yüksek seviyede saflığa sahip olan metalik toryum 1925'te meydana getirilmiştir. Çevreye daha az zararı olduğu için uranyumun yerine tercih edilir. Günümüzde nükleer alanda kullanılması için yapılan bazı çalışmalara hala devam edilmektedir. Bu yönden güçlü bir potansiyele sahiptir, çünkü uranyumdan daha fazla bulunan bir madendir. Toryumdan ayrıca şu alanlarda yararlanılır;
Magnezyumun direncini yükseltmek için birtakım alaşımların yapımında
Çeşitli aydınlatmalarda ve bazı elektronik aletlerde kullanılan tungsten filamalarda
Yüksek çözünürlüklü kamera merceklerinde
Isıya dayanıklı seramik ve potaların üretiminde
Gaz lambalarında
Havacılık sektöründe
Toryum Nasıl Nükleer Enerjiye Dönüşür?
Toryum, uranyuma dönüşebilen bir madde olduğu için onun alternatifi olarak bilinir. Bu maddenin nükleer yakıta dönüşebilmesi için bir süreçten geçmesi gerekir. Toryum-232'nin sahip olduğu çekirdek bir nötronu ele geçirerek toryum-233 izotopunu meydana getirir. Beta bozunması sayesinde bu izotop, protaktinyum-233'ü ortaya çıkarır. Ömrü oldukça kısa olan protaktinyum-233, aynı şekilde beta bozunması ile uranyum-233'e dönüşür. Nükleer reaktörlerde kullanılan toryumdan enerji üretebilmek ve uranyum-233'ü elde etmek için nötron kaynağına gereksinim duyulur. Bunun için yine plütonyum-239 veya uranyum-235 gibi elementlerin çekirdeklerine ihtiyaç vardır.
Toryum Madeni Özellikleri Neler?
Saf bir toryum, oksit tabaka ile çevrelenmiş olan grimsi veya beyazımsı renkte bir metaldir. Oksijen, elementin zamanla önce griye ve ardından siyaha dönmesini sağlar. Atmosfer basıncında değerlendirildiğinde, erime ve kaynama noktaları açısından en yüksek sıcaklık aralığına sahiptir. Toryumun ayrıca çok zayıf bir termal iletkenliği vardır. Ülkemizin toryum rezervini ise Isparta neredeyse tek başına karşılar. Bölgede bulunan 20 tonu aşkın toryum rezervi, önümüzdeki 100 yıllık bir süreç için yeterli kabul edilir. Aşağıda bu elementin genel özellikleri verilmiştir.
Sembol: Th
Atom numarası: 90
Enerji seviyesine göre elektronlar : 2, 8, 18, 32, 18, 10, 2
Atom kütlesi: 232.0377 u
En kararlı izotoplar: Yarı ömrü 14.05 x 109 yıl (% 100) olan 232.
Seri: aktinitler
Grup, dönemi, blok: L/A, 7, f
Yoğunluk: 11.72
Erime noktası: 1.750 ° C
Kaynama noktası: 4.788 ° C
