Naim Süleymanoğlu'nun doğduğu Kırcaali nerede? Kırcaali kasabası nerede, hangi ülkede?
Naim Süleymanoğlu’nun hayatını anlatan filmin bu akşam TRT1 ekranlarında yer almasıyla beraber “Kırcaali nerede? Naim Süleymanoğlu'nun doğduğu Kırcaali kasabası nerede, hangi ülkede?” soruları da yanıt aramaya başladı. Nüfusu 43 bin 880 olan bu şehir, Doğu Rodop Dağları’nın ovasında, Arda nehrinin kıyısında bulunmaktadır. Sofya'dan 259, Filibe'den 90 kilometre uzaklıkta bulunan şehir, Bulgaristan’da bulunmaktadır.
Dünyaca ünlü halterci Naim Süleymanoğlu'nun doğduğu Kırcaali kasabası, bu akşam yayınlanan filmle beraber araştırma konusu haline geliyor. 3000 yıl boyunca bu bölge farklı medeniyet ve kültürlere ev sahipliği yapmıştır. Trakların, Antik Yunanların ve Romalıların; Slavların, Ön Bulgarların, Bizanslıların ve Türklerin kesişme noktası olarak bilinen bu kasabayla ilgili olarak "Kırcaali nerede? Naim Süleymanoğlu'nun doğduğu Kırcaali kasabası nerede, hangi ülkede?" gibi birçok soru araştırma konusu haline geliyor.
NAİM SÜLEYMANOĞLU'NUN MEMLEKETİ KIRCAALİ NEREDE, HANGİ ÜLKEDE?
Naim Süleymanoğlu'nun hayatını konu alan ve izlenme rekorları kıran film bu akşam TRT1 ekranlarında izleyenleriyle buluşurken yapımın izleyenleri detayları merak ediyor. Dünyaca ünlü haltercinin doğduğu şehir olan Kırcaali de bu noktada gündeme geliyor.
Arda nehrinin sağ ve sol yakasında deniz seviyesinden 275 m. yükseklikte oldukça geniş bir düzlükte bulunur. Kasabanın tarihi Ortaçağ'lara kadar iner. Şimdiki Kırcaali bir zamanlar Bizans Ahridos Başpiskoposluğu'nun bulunduğu, Rodop dağlarının doğu kesimini ve Arda nehrinin Orta ve Aşağı havzasını kapsayan topraklarda yer alıyordu. Yakın zamanlarda yapılan arkeolojik kazıların da işaret ettiği gibi bölgenin idarî merkezi Kırcaali'nin 15 km. kuzeyinde Perperikon (Hyperperakion/Perperakion) yakınlarındaydı.
Ahridos Başpiskoposluğu'nun merkezi ise Arda nehrinin sağ yakasında bulunan, günümüzde modern Kırcaali'nin sınırları içerisinde müstahkem halde olan Saint John Prodromos Manastırı'ydı. Ahridos ismi, Bizans'a ait 1083 tarihli iki belgede, büyük Gürcü manastırı Theotokos Petritionitissa'ya (Bačkovo) bağlı birkaç köyden oluşan bir bölge adı olarak geçer. 1084 yılında Anna Komnena tarafından kaleme alınan Aleksiad'da, Arda vadisinin orta ve aşağısında kalan Ahridos'ta yaşayan Türkler'in kumandanı Tatikios'dan bahsedilir.
Jireček'e göre bunlar Bizans ordusunda görev yapan ve XIV. yüzyılın ikinci yarısında bölgeye gelerek Osmanlılar'la karışan hıristiyanlaştırılmış Kumanlar'dır. 1980'lerde Bulgar arkeologlar, Bizans Ahridosu'nun piskoposuna ait müstahkem meskeni -Saint John Prodromos Manastırı- ortaya çıkarmışlardır. Küçük manastır, 1174 ile 1195 arasındaki yıllardan kalma fresk kalıntılarıyla âbidevî görünen bir kiliseyi ve oldukça büyük bir meskeni içermekteydi. Arkeolojik kalıntılar, XII. yüzyıl ile XIII. yüzyılın ilk yarısında manastırda yoğun bir hayatın var olduğunu ve söz konusu alanda iki kitlesel yıkım sürecinin yaşandığını göstermektedir.
İlk yıkım, XIII. yüzyılın başlarında Selânik Haçlı Kralı Montferratlı Boniface'ın bölgede seferde bulunduğu sırada kendisinin de öldüğü 1207 yılında meydana geldi. İkincisi, 1340 yıllarında İmparator V. Ioannes Paleologos ile taht üzerinde hak iddia eden Kantakuzenos arasında yaşanan kanlı Bizans iç savaşında gerçekleşti. Bu savaşta Aydınoğlu Umur Bey'in paralı Türk askerleri de Kantakuzenos saflarında savaştı. XIV. yüzyılın ortalarında Ahridos piskoposu ve yerel yönetim Ege kıyısındaki Peritéorion'a (şimdi Burukale) taşındı.