OKAN MÜDERRİSOĞLU

Uluslararası Para Fonu (IMF) desteği ile sürdürülecek yeni ekonomik programın en kritik bölümünü oluşturan sosyal güvenlik sistemi, kayıtdışı istihdam yönüyle de masaya yatırıldı. Çalışma Bakanı Murat Başesgioğlu'nun talimatıyla hazırlanan "Kayıtdışı İstihdam ve Yabancı Kaçak İşçi İstihdamı" raporu, çalışma hayatındaki çarpıklıkları ortaya çıkardı. Raporun en dikkat çekici bölümünü ise kayıtdışı istihdamın önlenmesi halinde devletin en az 9.5 milyar dolar brüt prim geliri elde edebileceğini göstermesi oldu. "Kayıtdışı İstihdam Raporu"na göre;

* SSK'ya kayıtlı olarak çalışması gereken 3 milyon 224 bin kişi, Bağ Kur'a kayıtlı çalışması gereken 3 milyon 675 bin kişi, ücretsiz aile işçisi sayılan 3 milyon 836 bin kişi, toplam 10 milyon 735 bin kişi kayıtdışı çalışıyor.

* SSK kapsamına alınabilecek 3 milyon 224 bin ücretli ve yevmiyelinin tamamının kayıt altına alınması halinde, 4 katrilyon 549 trilyon lira brüt primi geliri elde edilebilecek.

* Bağ-Kur kapsamına alınabilecek 3 milyon 675 bin kişinin kayıt altına alınması halinde yıllık brüt primi geliri 6 katrilyon 714 trilyon lirayı bulacak.

* Ücretsiz aile işçileri dışarıda tutulduğunda 6.9 milyon kişinin kayda alınması ile devlet yıllık brüt 13.9 katrilyon lira prim geliri sağlayacak.

KAYITDIŞI NEDEN BÜYÜK?
* Gelir dağılımı bozuk ve işsizlik oranı yüksek.

* Köyden kente göç artmakta, iş bulamayan insanlar düşük ücretle kaçak çalışmaya razı olmakta.

* Erken emeklilik, isteğe bağlı sigorta uygulaması gibi sosyal güvenlik uygulamaları da kişilerin kolaylıkla kayıt dışı çalışmasına zemin hazırlıyor.

* Çok sık çıkarılan ve af niteliğinde olan hizmet borçlanma yasaları da sisteme zarar veriyor.