OSMAN MÜFTÜOĞLU

16 Kasım 2026

Zayıflama iğnesinin yanına kuvvet antrenmanı yazın

Tartıda eksilen her kilo aynı anlama gelmiyor. Yağdan kaybetmek başka, sizi merdivenden çıkaran ve koltuktan kaldıran dokulardan kaybetmek başka. Özellikle İkinci Elli'de hedefimiz yalnız hafiflemek değil; hafiflerken güçlü kalmak olmalı. Pantolon bol gelmeye başlarken alışveriş torbası ağırlaşmasın!
Nature Medicine'da yayımlanan yeni araştırma, bu ayrımı somut rakamlarla gösteriyor. Ortalama yaşı 57,7 olan 120 yetişkin, tirzepatid tedavisi sırasında 40 hafta izlendi. Katılımcıların bir bölümü haftada üç gün direnç egzersizi yaptı; diğerleri olağan aktivitelerini sürdürdü.

İki grup da yaklaşık 22 kilogram verdi. Ancak egzersiz yapanlarda yağsız yumuşak doku kaybı 3,57 kilogram, yalnız ilaç kullananlarda 4,67 kilogramdı. Yani egzersiz grubunda kayıp daha azdı. Burada önemli bir ayrıntı var: Ölçülen yağsız dokunun tamamı kas değildir. Dolayısıyla bu rakamları doğrudan "kaybedilen kas kilosu" diye okumamalıyız.
Asıl dikkat çekici sonuç kuvvetteydi. Diz açma kuvveti yalnız ilaç grubunda ortalama 4,42 kilogram azalırken, egzersiz grubunda 5,88 kilogram arttı. Tartı benzer sonuç gösterdi; bedenin yapabildikleri farklılaştı.
Bu araştırma, "İlaç kötüdür" demiyor. Tedavinin yanına doğru hareket planı koymanın değerini gösteriyor. Egzersiz doku kaybını tamamen durdurmadı ama kuvvet açısından belirgin kazanım sağladı.
Peki günlük hayata tercümesi ne? Kilo verme programında yalnız kilogramları konuşmayın. Sandalyeden kalkmanız, taşıma gücünüz, merdiven performansınız ve egzersiz kapasiteniz de gündemde olsun. Direnç çalışması mutlaka dev ağırlıklar kaldırmak değildir; kişinin durumuna uygun makineler, bantlar veya vücut ağırlığıyla yapılan hareketler kullanılabilir.
Başlangıç yükü, teknik ve ilerleme hızı kişiye göre belirlenmeli. Araştırmadaki haftada üç günlük program, herkesin ilk günden aynı yoğunlukla çalışması gerektiği anlamına gelmez. Özellikle eklem, kalp veya denge sorunu varsa plan destek alınarak hazırlanmalı.
İkinci Elli'de iyi zayıflamanın sorusu şudur: "Kaç kilo verdim?" kadar, "Neyi daha rahat yapabiliyorum?" Çünkü tartı sizi hafif gösterebilir. Gücünüz ise hayatınızı gerçekten hafifletir.

GLP-1 TEDAVİSİNDE GÖZ UYARISI: PANİK DEĞİL BELİRTİ BİLGİSİ
Bir ilacın yeni güvenlik uyarısını duyar duymaz iki uç tepki ortaya çıkıyor: "Hemen bırakalım!" veya "Bunların hepsi abartı!" Oysa tıpta doğru cevap çoğu zaman arada durur: Riski anlayalım, belirtileri bilelim, kararı kişiye göre verelim.
FDA, GLP-1 ilaçlarının etiketlerine NAION adı verilen nadir bir görme siniri sorunu için olası risk artışı uyarısı eklenmesini istiyor. Bu durum, özellikle tek gözde ani ve ağrısız görme azalmasına yol açabiliyor; kalıcı kayıp gelişebiliyor.
Rakamları doğru okuyalım. 126 randomize çalışmanın değerlendirmesinde sıklık, ilaç kullananlarda 100 bin kişi-yılı başına 6,4; karşılaştırma gruplarında 3,8 bulundu. Yani mutlak olay sıklığı düşük. Bunlar yüzde 6,4 ve yüzde 3,8 değil! Sağlık haberlerinde virgül kadar birimin de önemi var.
Veriler her karşılaştırmada tamamen aynı yönde değil. Bu yüzden "Her kullanıcıda göz sorunu olur" demek de "Hiç önemsemeyin" demek de hatalı.
Hasta açısından en önemli bilgi şu: Tek gözde aniden gelişen görme azalması, görüşte eksik alanlar veya yeni belirgin görme bozukluğu varsa beklemeyin. Ağrı olmaması durumu önemsiz yapmaz. Acil değerlendirme gerekir; "Bir uyuyayım, geçer" yaklaşımı uygun değildir.
Buna karşılık yalnız haberi okuyarak ilacı kendiliğinizden kesmeyin. Tedavinin yararları, kişisel riskler ve varsa geçirilmiş göz sorunları hekimle birlikte değerlendirilmeli. Daha önce NAION yaşayanların bunu özellikle belirtmesi gerekir.

SIFIR ATIK NİÇİN BİR DÜNYA MARKASI VE BİR 'TÜRKİYE İMZASI'DIR ?
Cumhurbaşkanımızın eşi Sayın Emine Erdoğan Hanımefendi'nin Sıfır Atık hareketine kazandırdığı güç, çevre duyarlılığını insanlığın ortak geleceğine yönelik bir sorumluluk çağrısına dönüştürmesidir. Kendisinin gayreti, kararlılığı ve uluslararası platformlarda sürdürdüğü öncülük, Türkiye'den yükselen bu çağrının dünyada karşılık bulmasına önemli katkı sağlamıştır. Doğayı korumayı, israfı önlemeyi ve gelecek kuşakların hakkını gözetmeyi aynı hedefte buluşturan bu çaba, takdiri ve teşekkürü hak ediyor. Cumhurbaşkanımızın eşi Sayın Emine Erdoğan Hanımefendi'ye teşekkür etmek, aynı zamanda çevre için sorumluluk üstlenen herkesin emeğinin değerini teslim etmektir. Çünkü öncülüğün gerçek karşılığı, milyonlarca insanı ortak bir iyilik etrafında harekete geçirebilmektir.

BİLİMİN GÖSTERDİĞİ GERÇEK
Dünya Bankası'nın What a Waste 3.0 raporuna göre, dünyada 2022'de 2,56 milyar ton belediye katı atığı üretildi. Mevcut gidişat sürerse bu miktarın 2050'de 3,86 milyar tona ulaşması bekleniyor. Bu tablo, kaynakları koruyan üretim ve tüketim alışkanlıklarının önemini açıkça gösteriyor.

BİR DÜNYA SAĞLIK VE İYİ YAŞAM PROJESİ
Atıkların kontrolsüz birikmesi ve yakılması, çevre kirliliğiyle birlikte sağlık risklerini de büyütüyor. Atığı önlemek ve güvenli yönetmek, insanın yaşadığı çevreyi iyileştirmenin temel yollarından biridir. Dolayısıyla Sıfır Atık'ın değeri, geri kazanılan malzemelerin miktarı kadar, yaşam kalitesine sağlayabileceği katkıda da aranmalıdır.
Sıfır Atık, amaçları ve insan hayatına uzanan etkileri bakımından artık bir dünya sağlık ve iyi yaşam projesi olarak değerlendirilmelidir. Bu ifade, hareketin taşıdığı geniş ufku anlatıyor.
Daha temiz mahalleler, korunmuş su kaynakları, israfın azaldığı sofralar ve kaynaklarını verimli kullanan şehirler, sağlıklı yaşamın temelini güçlendirir. BM kuruluşlarının eşlik ettiği uluslararası yaklaşım, çevreyi koruma hedefini sürdürülebilir şehirler ve toplumsal esenlikle buluşturuyor. İyi yaşam, insanın temiz bir çevrede, güvenle ve geleceğe umutla yaşayabilmesidir. Sıfır Atık'ın evrensel gücü, tam da bu ihtiyaca seslenmesinden doğuyor.

KRONİK HASTALIKLARI ÖNLEMEK İÇİN NASIL BESLENMELİ?
Uzun yaşamak isteyen insana yıllardır benzer şeyler söyleniyor: Daha az ye, sofradan aç kalk, kaloriyi azalt. Bu öğütlerin bilimsel araştırmalarda karşılığı var. Fakat mesele insanın gündelik hayatına geldiğinde, tek cümlelik reçeteler yetersiz kalıyor.
Çünkü sofrada yalnızca kalori bulunmuyor. Yaşımız, alışkanlıklarımız, metabolizmamız ve hayat şartlarımız da bizimle birlikte masaya oturuyor.

NE KADAR DEĞİL, NE YEDİĞİMİZ DE ÖNEMLİ
Sağlıklı yaşlanma için kişiye özgü beslenmeyi ele alan derlemenin açtığı tartışma tam da burada önem kazanıyor: Ne kadar yediğimiz kadar, ne yediğimiz ve besinleri hangi oranlarda bir araya getirdiğimiz de hesaba katılmalı.
Bu yaklaşım, uzun yaşam arayışını sürekli daha az yemek zorunda olduğumuz bir yarış olmaktan çıkarabilecek bir ihtimale işaret ediyor. Ancak henüz herkese dağıtılabilecek kesin bir "uzun ömür menüsü" sunmuyor.

BİR BESİNİ AZALTIRKEN YERİNE NE KOYUYORUZ?
Beslenme tartışmalarında en kolay yapılan iş, bir besin grubunu suçlu ilan etmek. Bir dönem yağlardan korkuyoruz, başka bir dönem karbonhidratlardan. Sonra bir başkasını sınırsızca tüketmenin çözüm olduğuna inanıyoruz. Oysa aynı başlık altında topladığımız yiyeceklerin niteliği birbirinden çok farklı olabiliyor.
Karbonhidrat bunun iyi bir örneği. Derlemenin aktardığı geniş insan araştırmalarında, tüketimin hem çok düşük hem çok yüksek olduğu uçlarda daha yüksek ölüm riskiyle ilişkiler görülüyor. Fakat burada gözden kaçırılmaması gereken bir ayrıntı var: Karbonhidrat azaltıldığında tabağa onun yerine ne konulduğu da sonucu etkiliyor.
Bir besini çıkarmak, tek başına bir beslenme düzenini açıklamıyor. Eksilenin yerini dolduranı da konuşmak gerekiyor.

HER İLİŞKİ, NEDEN SONUÇ ANLAMINA GELMİYOR
Üstelik araştırmalarda görülen bir ilişkiyi, herkes için geçerli kesin bir nedensellik gibi okumamak gerek. Belirli bir beslenme biçimine sahip insanların daha uzun yaşaması, bu farkın yalnızca tabaklarından kaynaklandığını kanıtlamaz. Bilimin ihtiyatla kurduğu cümleler, sosyal medyada kolayca kesin hükümlere dönüşüyor.

GLİSİN TAKVİYESİNİN BİLİMSEL TEMELLERİ
Glisin, vücutta önemli görevler üstlenen; takviye olarak yararları ise henüz sınırlı ölçüde kanıtlanmış bir aminoasittir. Uyku konusunda küçük ama umut verici insan araştırmaları var. "Gençleştirir, belleği güçlendirir, ömrü uzatır" iddiaları içinse yeterli insan verisi bulunmuyor. Küçük molekülün sırtına bütün yaşlanma meselesini yüklemeyelim!

NEDİR, VÜCUTTA NE YAPAR?
Glisin, proteinlerin yapı taşlarından biridir. Vücudumuz üretebilir; besinlerden de alırız. Özellikle kolajen ve jelatin açısından zengin gıdalarda bulunur.
Kolajen, kreatin ve hücrelerin antioksidan savunmasında görev alan glutatyonun yapımına katılır. Sinir sisteminde hücreler arasındaki haberleşmenin düzenlenmesinde de görev alır.
Buradaki önemli ayrım şu: Bir maddenin vücutta gerekli olması, fazladan alındığında mutlaka fazladan fayda sağlayacağı anlamına gelmez. Sağlıklı herkesin glisin eksikliği yaşadığı veya takviyeye ihtiyaç duyduğu gösterilmiş değildir.

EN MAKUL KULLANIM ALANI: UYKU DESTEĞİ
Küçük insan çalışmalarında yatmadan önce glisin kullanılması; bazı katılımcılarda uyku kalitesi, sabah dinlenmişlik ve ertesi gün yorgunluk açısından iyileşme sağlamış.
Ancak araştırmaların bir kısmı yalnızca 7–15 kişiyle, birkaç gece boyunca yapılmış. Dolayısıyla glisini güçlü ve kanıtlanmış bir uykusuzluk tedavisi olarak sunamayız.
2026 tarihli bir kapsam incelemesinde doğrudan glisin ve uyku ilişkisini değerlendiren yalnızca üç çalışma bulunuyor. Üçünde de en az bir olumlu sonuç var; fakat daha büyük ve uzun araştırmalara ihtiyaç sürüyor.

NE KADARI ETKİLİ, NE ZAMAN ALINMALI?
Uyku araştırmalarında en sık kullanılan miktar, yatmadan 30–60 dakika önce 3 gramdır. Yani 3.000 miligram. Bu, araştırılmış bir dozdur; herkes için etkinliği kesinleşmiş bir reçete değildir.
Daha yüksek miktarların daha iyi uyuttuğu gösterilmemiştir. "Bir ölçek iyi geldiyse üç ölçek şahane olur" mantığı, takviye dünyasında pek güvenilir bir matematik değildir.
Toz form kullanılacaksa miktar ürünün gram karşılığı belirtilmiş ölçüsü veya hassas tartıyla belirlenmeli; mutfak kaşığıyla tahmin edilmemelidir. Suyla karıştırılarak alınabilir. Aç karnına kullanımın daha etkili olduğunu gösteren güçlü kanıt yoktur.

Yasal Uyarı: Yayınlanan köşe yazısı/haberin tüm hakları Turkuvaz Medya Grubu’na aittir. Kaynak gösterilse veya habere aktif link verilse dahi köşe yazısı/haberin tamamı ya da bir bölümü kesinlikle kullanılamaz.
Ayrıntılar için lütfen tıklayın.
X
Sitelerimizde reklam ve pazarlama faaliyetlerinin yürütülmesi amaçları ile çerezler kullanılmaktadır.

Bu çerezler, kullanıcıların tarayıcı ve cihazlarını tanımlayarak çalışır.

İnternet sitemizin düzgün çalışması, kişiselleştirilmiş reklam deneyimi, internet sitemizi optimize edebilmemiz, ziyaret tercihlerinizi hatırlayabilmemiz için veri politikasındaki amaçlarla sınırlı ve mevzuata uygun şekilde çerez konumlandırmaktayız.

Bu çerezlere izin vermeniz halinde sizlere özel kişiselleştirilmiş reklamlar sunabilir, sayfalarımızda sizlere daha iyi reklam deneyimi yaşatabiliriz. Bunu yaparken amacımızın size daha iyi reklam bir deneyimi sunmak olduğunu ve sizlere en iyi içerikleri sunabilmek adına elimizden gelen çabayı gösterdiğimizi ve bu noktada, reklamların maliyetlerimizi karşılamak noktasında tek gelir kalemimiz olduğunu sizlere hatırlatmak isteriz.