Noktalama İşaretleri Nelerdir? TDK Noktalama İşaretlerinin Kullanım Alanları, Örnekleri ve Konu Anlatımı
İnsanların duygu ve düşüncelerini ifade edebilmek, aktarım yapabilmek için işaret sistemlerinden oluşan harfleri ve bu harfleri düzenleyen noktalama işaretlerini bilmek durumundadır. Noktalama işaretleri konu anlatımı da bu noktada araştırılan ve öğrenilmek istenilen bir konudur. TDK’ ya uygun haliyle noktalama işaretlerine örnek cümlelere nasıl ulaşabiliriz, noktalama işaretlerinin kullanım alanları nelerdir gibi sorulara cevap bulmak isterseniz metnin geri kalanını okuyabilirsiniz…
Noktalama işaretleri, duygu ve düşüncelerimizi daha açık bir şekilde dile getirmek için Türkçe' de önemli bir konudur. Sınavlarda da çokça çıkan noktalama işaretleri konu anlatımı TDK'nin belirlediği şekilde müfredata girer. Sınava girecek öğrenciler için çıkmış sorular da merak konusudur. Noktalama işaretleri nelerdir ve nerelerde kullanılır, örnek cümlelerle incelemek için sizi yazımızın geri kalanına davet ediyoruz
Noktalama İşaretleri Nedir?
Noktalama işaretleri, duygu ve düşüncelerimizi daha açık bir şekilde dile getirmeye, cümlenin yapısını ve duraklama notalarını belirlemeye, okuma ve anlamayı kolaylaştırmaya, sözün vurgu ve ton gibi özelliklerini belirtmeye yardımcı olur. TDK' ya göre toplam 17 tane noktalama işareti vardır. Nokta, virgül, noktalı virgül, iki nokta, üç nokta, soru işareti, ünlem işareti, tırnak işaretleri, ayraç ve kesme ait oldukları sözcüklere bitişik olarak yazılır ve kesme dışındaki işaretlerden sonra bir harf boşluğu ara verilir.
Nokta (.)
En eski ve en çok bilinen işaret olan nokta, tamamlanmış cümlenin sonuna konulur. Temel görevi bir cümlenin bittiğini gösterir. Nokta ayrıca:
Bazı kısaltmaların sonuna konur ve sayılardan sonra sıra belirtmek için "-ncİ" ekinin yerine kullanılır.
7. (yedinci)
Arka arkaya sıralandıkları için virgülle veya çizgiyle ayrılan rakamlardan yalnızca sonuncu rakamdan sonra ve bir yazının maddelerini gösteren rakam veya harflerden sonra konur.
Tarihlerin yazılışında gün, ay ve yıl gösteren sayıları birbirinden ayırmak için konur.
16.06.1976
Kitap, dergi vb.nin künyelerinin sonuna konur.
Dört ve dörtten çok rakamlı sayılar sondan sayılmak üzere üçlü gruplara ayrılarak yazılır ve araya nokta konur.
2. VİRGÜL (,)
Noktadan sonra en çok kullanılan noktalama işareti virgülün temel görevi birbiri ardınca sıralanan eş görevli kelime ve kelime gruplarını ayırmaktır. Yanlış kullanılması durumda yanlış anlam doğurur.
Sıralı cümleleri birbirinden ayırmak için konur.
İyilik et komşuna, iyilik gelsin başına.
Uzun cümlelerde yüklemden uzak düşmüş olan özneyi belirtmek için konur.
Cümle içinde ara sözleri veya ara cümleleri ayırmak için ara sözlerin veya ara cümlelerin başına ve sonuna konur.
Anlama güç kazandırmak için tekrarlanan kelimeler arasına konur.
Tırnak içinde olmayan alıntı cümlelerinden sonra konur.
Çadırları şu düzlüğe kuralım, dedi.
Noktalı Virgül (;)
Cümle içinde virgüllerle ayrılmış tür veya takımları ve ögeleri arasında virgül bulunan sıralı cümleleri birbirinden ayırmak için konur.
Kısır için bulgur, salça, salatalık; makarna salatası için ise bezelye, mayonez, yoğurt lazım.
Cümleleri birbirine bağlayan "ama, fakat, lâkin, çünkü" gibi bağlaçlardan önce konabilir.
İki Nokta (:)
Kendisinden sonra örnek verilecek, açıklama yapılacak cümlenin sonuna konur.
Aklın ve bilimin üç büyük düşmanı vardır: fenalık, cahillik ve tembellik.
Edebî eserlerdeki karşılıklı konuşmalarda, konuşan kişinin adından sonra konur.
Doğrudan yapılan aktarmalarda, aktarılan söz ya da yazıdan önce konur.
Genel Ağ (internet) adreslerinde kullanılır.
Matematikte bölme işareti olarak kullanılır. 
Üç Nokta (…)
Tamamlanmamış cümlelerin sonuna konur.
Ah bu evin bende uyandırdığı o hisler…
Kaba sayıldığı için veya bir başka nedenle açıklanmak istenmeyen kelime ve bölümlerin yerine konur.
Alıntılarda başta, ortada ve sonda alınmayan kelime veya bölümlerin yerine konur.
Sözün bir yerde kesilerek geri kalan bölümün okuyucunun hayal dünyasına bırakıldığını göstermek veya ifadeye güç katmak için konur.
Karşılıklı konuşmalarda, yeterli olmayan, eksik bırakılan cevaplarda kullanılır.
Ünlem ve seslenmelerde anlatımı pekiştirmek için konur.
Annesi onu bir bakışta tanıdı:
-Osman…
Soru İşareti (?)
Soru bildiren cümle veya sözlerin sonuna konur.
Söylediklerimi anladığına emin misin?
Bilinmeyen, kesin olmayan veya şüpheyle karşılanan yer, tarih vb. durumlar için kullanılır.
Ünlem İşareti (!)
Sevinç, kıvanç, acı, korku, şaşma gibi duyguları anlatan cümlelerin sonuna konur.
Ne kadar güzel görünüyorsun!
Seslenme, hitap ve uyarı sözlerinden sonra konur.
Tırnak İşareti (" ")
Başka bir kimseden veya yazıdan olduğu gibi aktarılan sözler tırnak içine alınır.
Edip Cansever: '' Doğanın bana verdiği bu ödülden çıldırıp yitmemek için iki insan gibi kaldım. Birbiriyle konuşan iki insan.'' der.
