Türkiye'nin en iyi haber sitesi

Dokunulmazlıklar kaldırıldı! Süreç nasıl işleyecek?

  • 1
  • 16
Dokunulmazlıklar kaldırıldı! Süreç nasıl işleyecek?
Dokunulmazlıklar kaldırıldı! Süreç nasıl işleyecek?

Dokunulmazlıklarla ilgili anayasa değişikliği teklifi oy çokluğuyla kabul edildi. Sabah Gazetesi Perspektif yazarlarından Ali Aslan, hakkında fezlekesi bulunan milletvekilleri ile ilgili bundan sonraki sürecin nasıl işleyeceğini yazdı.

DOKUNULMAZLIKLARIN KALDIRILMASI NASIL GÜNDEME GELDİ?

Dokunulmazlıkların kaldırılması PKK'nın Temmuz 2015'te başlattığı "devrimci halk ayaklanması" ve sonrasında oluşan süreç içerisinde değerlendirilmelidir. PKK, 7 Haziran seçimleri sonrasında HDP'nin elde ettiği seçim başarısını bir kaldıraç olarak kullanarak doğu illerinde halk ayaklanması çıkararak ayrılıkçılık için zemin oluşturmaya çalıştı. 6-8 Ekim 2014 Kobani olaylarıyla ilk sinyallerini veren sivil siyasetin yerini şiddete bırakması süreci başlamış oldu. Bu şiddet süreci demokratik siyasetin alanını daralttı, spesifik olarak da HDP'nin altını oydu. Şöyle ki, bu süreç HDP'yi PKK ile Türkiye arasında, "Türkiyelilik" siyaseti ile ayrılıkçı Kürt milliyetçiliği arasında seçim yapmak zorunda bıraktı. Bu aynı zamanda demokratik siyaset ile terör arasında bir seçim demekti. HDP, "emanet oylar" tartışmasıyla başlayan bu süreçte PKK'nın kıskacına girdi ve kısmi de olsa var olan otonomisini kaybetti. Bunun neticesinde bir yandan siyaset kurumu içerisinde terörle mücadele veren silahlı güçleri ve hükümeti yıpratma diğer yandan da teröre farklı yollarla arka çıkma yoluna gitti.

  • 2
  • 16
Dokunulmazlıklar kaldırıldı! Süreç nasıl işleyecek?
Dokunulmazlıklar kaldırıldı! Süreç nasıl işleyecek?

Yoğunlaşan terör olayları, Suriye'de Türkmenlere yönelik şiddet olaylarıyla birleşerek toplumda bir tepkiye neden oldu. Bu tepki terörle mücadeleye HDP'li milletvekillerinin dokunulmazlıklarının kaldırılmasının da eklemlenmesi tartışmasını başlattı. İlk işaret fişeği Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'dan geldi. Halk tarafından seçilmenin verdiği sorumlulukla hareket eden Erdoğan mart ortalarında Beştepe Külliyesi'nde muhtarlarla buluşma toplantısında Meclis'i gerekli adımları atmamakla eleştirerek "Parlamento gereğini yapmazsa, bu millet, tarih, bu parlamentodan hesabını sorar" şeklinde konuştu.

  • 3
  • 16
Dokunulmazlıklar kaldırıldı! Süreç nasıl işleyecek?
Dokunulmazlıklar kaldırıldı! Süreç nasıl işleyecek?

MECLİS'TEKİ SÜREÇ NASIL ŞEKİLLENDİ?

Cumhurbaşkanı'nın konuşmasından sonra Meclis'te bir hareketlilik başladı ve iki mesele ön plana çıktı. Bunlardan biri AK Parti ile CHP arasında kimin dokunulmazlık teklifi daha kapsayıcı tartışmasıyken, diğeri ise AK Parti ile MHP arasında dokunulmazlıkların genel mi yoksa teröre bulaşan milletvekilleriyle mi sınırlanacağı konusundaki tartışmaydı. İlk adımı atan AK Parti, 83. maddeye geçici bir madde ekleyerek şu ana kadar Meclis'e gelmiş bütün dokunulmazlıkları kaldırma önerisinde bulundu. Buna cevaben CHP, Anayasa'da kalıcı bir değişiklik yaparak milletvekilliği dokunulmazlığını yasama dokunulmazlığıyla sınırlamayı, geçmiş dönemdeki fezlekeleri de içeren ve ayrıca bakanların yargılanmasını da mümkün kılan bir öneriyi gündeme getirdi. MHP ise dokunulmazlıkların kaldırılmasını terörle ilgili fezlekeleri bulunan milletvekilleriyle sınırlandıran bir öneri getirdi. Ayrıca HDP'yi ima ederek parti kapatmanın gündeme getirilmesini de dillendirdi. Baştan beri dokunulmazlıkların kaldırılmasına karşı olan HDP ise, bunu bir "saray darbesi" olarak değerlendirdi ve sürece teklifle dahil olmadı.

  • 4
  • 16
Dokunulmazlıklar kaldırıldı! Süreç nasıl işleyecek?
Dokunulmazlıklar kaldırıldı! Süreç nasıl işleyecek?

CHP'NİN FİRE VERMESİYLE MECLİSTEN GEÇEMEDİ

AK Parti kendisine resmi teklif ileten tek parti olan CHP'nin önerisini dikkate alarak önerisini revize etti. Buna göre Anayasa değişikliği yapılarak dokunulmazlıkların kaldırıldığı tarih itibarıyla savcılıkta ya da Başbakanlık'ta olan dosyaların da kapsam dahiline alınması kararı verildi. Mart sonunda CHP sunulan öneriyi pek tatmin edici bulunmasa da -CHP'nin bu süreçte amacı Paralel Yapının 17-25 Aralık operasyonu çerçevesinde AK Parti'yi sıkıştırmaktı- Kılıçdaroğlu çıktığı bir televizyon programında teklife "evet" diyeceklerini açıkladı. Ancak CHP içinde bazı milletvekilleri bunu AK Parti'nin yeni anayasa ve başkanlık için Meclis aritmetiğini değiştirme hamlesi olarak değerlendirerek "hayır" oyu vereceklerini açıkladılar. 12 Nisan'da Meclis'e sunulan teklif, TBMM Anayasa Komisyonu'nda yumruklaşmaya varan tartışmalara sahne olarak, 3 Mayıs'ta Genel Kurul'da görüşülerek kabul edildi. 17 Mayıs'ta oylanan ilgili anayasa değişikliği CHP'nin büyük fire vermesiyle Meclis'ten geçemedi.

  • 5
  • 16
Dokunulmazlıklar kaldırıldı! Süreç nasıl işleyecek?
Dokunulmazlıklar kaldırıldı! Süreç nasıl işleyecek?

BU SÜREÇTE AK PARTİLİ BAZI MİLLETVEKİLLERİNİN TASARIYA KARŞI OY VERECEĞİ VE TASARININ MECLİS'TEN GEÇMEYECEĞİ KONUŞULDU. BU ÖNGÖRÜ NEDEN TUTMADI?

İlk tur oylamada AK Parti'den beklendiği gibi önemli fireler verilmedi. Bu beklentiler, daha ikinci tur oylamaya geçilmeden boşa çıkmış oldu. Burada görülmesi gereken noktalar, AK Parti içerisinde parti disiplini açısından büyük bir birlikteliğin olduğu, Erdoğan ile parti arasında önemli bir bağ bulunduğu ve bir geçiş yaşamakta olan partinin beklenildiği gibi bir sarsıntı yaşamadığıdır. 20 Mayıs'ta yapılan ikinci tur oylamada maddeler 367 barajını aşarak -birinci madde 373, ikinci madde 374- Meclis'ten geçmiş oldu. Bu değişiklikte, hiç şüphesiz Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın birinci turdan sonra yaptığı Meclis'i aklıselime çağıran açıklamalarının ağırlığı önemli rol oynadı.

  • 6
  • 16
Dokunulmazlıklar kaldırıldı! Süreç nasıl işleyecek?
Dokunulmazlıklar kaldırıldı! Süreç nasıl işleyecek?

CHP TAVIR DEĞİŞİKLİĞİ YAPTI

Erdoğan yaptığı açıklamalarda, halkın temsilcisi konumundaki Meclis'in halkın isteklerine karşı tavır almasının Meclis'in meşruiyet sorunu yaşamasına neden olacağının altını çizmekteydi. Burada özellikle CHP'nin halktan gelen tepkiler ve olası bir referandumda daha kötü bir duruma düşeceğini anlayarak tavır değişikliği yaşadığını da not etmek gerekir. CHP'li 50 civarında milletvekilinin ikinci tur oylamada oylarını değiştirdiği anlaşılmaktadır. Lakin CHP her ne kadar büyük bir yanlıştan dönmüş olsa da, ilk tur oylamalarının sonucu göz önüne alınarak kamuoyunda terörle arasına mesafe koyamamış olması net bir şekilde not edilmiş oldu.