ABD merkezli Washington Post'a göre Rusya'nın, İran'a Orta Doğu'daki ABD askeri varlıklarını hedef alabilmesi için istihbarat ve hedefleme bilgileri sağladığı iddia edildi. Konuya yakın yetkililer, Rusya'nın İran'a Amerikan savaş gemileri ve uçaklarının konumlarına ilişkin veriler ilettiğini belirtirken, bu durumun çatışmaya dolaylı olarak büyük güçlerin de dahil olduğunun ilk işaretlerinden biri olduğu değerlendiriliyor. İran'ın ABD hedeflerine yönelik hassas saldırılarının bu istihbarat desteğiyle bağlantılı olabileceği öne sürülürken, Moskova iddialar hakkında yorum yapmaktan kaçındı.
Habere göre, Rusya'nın İran'a Orta Doğu'daki Amerikan güçlerine saldırı düzenleyebilmesi için hedefleme istihbaratı sağladığı iddia edildi. Konuya yakın üç yetkiliye dayandırılan haberde, söz konusu bilgilerin ABD savaş gemileri ve askeri uçaklarının konumlarını da içerdiği belirtildi.
Washington Post'a konuşan ve konunun hassasiyeti nedeniyle isimlerinin açıklanmasını istemeyen üç yetkiliye göre, savaşın Cumartesi günü başlamasından bu yana Rusya, İran'a Orta Doğu'daki ABD askeri varlıklarının yerlerini iletti. Yetkililerden biri, yürütülen istihbarat paylaşımının "oldukça kapsamlı bir çalışma gibi göründüğünü" söyledi.
KREMLİN YORUM YAPMAKTAN KAÇINDI
ABD merkezli Washington Post'un aktardığına göre Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov, iddialarla ilgili yorum yapmaktan kaçındı. Moskova ise yaptığı açıklamalarda çatışmayı "nedensiz bir silahlı saldırı eylemi" olarak nitelendirerek savaşın sona erdirilmesi çağrısında bulundu.
Yetkililer, Rusya'nın İran'a sağladığı hedefleme yardımının kapsamının tam olarak net olmadığını belirtirken, İran ordusunun ABD güçlerinin yerini tespit etme kapasitesinin çatışmaların başlamasından kısa süre sonra azalmaya başladığını ifade etti.
KUVEYT'TEKİ SALDIRIDA 6 ABD ASKERİ ÖLDÜ
Habere göre Pazar günü Kuveyt'te İran tarafından düzenlenen insansız hava aracı saldırısında altı ABD askeri hayatını kaybetti, bazı askerler de yaralandı. İran'ın ABD askeri üsleri, elçilikleri ve sivilleri hedef alan binlerce tek yönlü saldırı dronu ve yüzlerce füze fırlattığı belirtildi.
Öte yandan ABD ve İsrail'in yürüttüğü ortak operasyon kapsamında İran'da balistik füze rampaları, deniz kuvvetleri unsurları ve üst düzey liderliğin de dahil olduğu 2 binden fazla hedefin vurulduğu ifade edildi.
Beyaz Saray Sözcüsü Anna Kelly, Rusya'nın İran'a verdiği iddia edilen destekle ilgili yorum yapmadan "İran rejimi tamamen eziliyor" dedi. Kelly, İran'ın balistik füze misillemelerinin azaldığını, donanmasının yok edildiğini ve üretim kapasitesinin imha edildiğini öne sürdü. CIA ve Pentagon ise konuyla ilgili yorum yapmayı reddetti.
ABD YÖNETİMİ RUSYA VE ÇİN'İN ROLÜNÜ KÜÇÜMSÜYOR
Washington Post'un haberine göre ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth'e, İran'ın en güçlü destekçileri arasında gösterilen Rusya ve Çin'e bir mesajı olup olmadığı soruldu. Hegseth, böyle bir mesajı olmadığını belirterek bu ülkelerin "burada gerçekten bir etken olmadığını" söyledi.
Rusya'nın İran'a verdiği desteğe aşina iki yetkili ise Çin'in, iki ülke arasındaki yakın ilişkilere rağmen İran'ın savunmasına aktif biçimde yardım ediyor gibi görünmediğini ifade etti. Washington'daki Çin Büyükelçiliği ise yaptığı açıklamada, savaşın başlamasından bu yana Pekin'in bölgedeki ortaklarıyla diplomatik temaslarını sürdürdüğünü ve çatışmanın "derhal sona erdirilmesi gerektiğini" vurguladı.
ANALİSTLER SALDIRILARIN "YÜKSEK HASSASİYETİNE" DİKKAT ÇEKİYOR
Analistlere göre İran'ın ABD hedeflerine yönelik saldırı modeli, gelişmiş istihbarat desteği ihtimalini güçlendiriyor. ABD merkezli Washington Post'a göre son günlerde CIA'in Suudi Arabistan'ın başkenti Riyad'daki ABD Büyükelçiliği'ndeki istasyonu da saldırıya uğrayarak yıkıldı.
Carnegie Uluslararası Barış Vakfı'nda Rus ordusu uzmanı Dara Massicot, İran'ın erken uyarı radarları ve ufuk ötesi radar sistemlerine "çok hassas vuruşlar" gerçekleştirdiğini söyledi. Massicot, İran'ın özellikle komuta ve kontrol merkezlerini hedef aldığını ifade etti.
Uzmanlara göre İran'ın sınırlı sayıda askeri uyduya sahip olması, Rusya'nın gelişmiş uzay ve görüntüleme kabiliyetlerinden sağlanabilecek istihbaratı daha da kritik hale getiriyor.
Harvard Kennedy School bünyesindeki Belfer Merkezi'nde çalışan analist Nicole Grajewski ise İran'ın misilleme saldırılarında "yüksek düzeyde gelişmişlik" görüldüğünü belirtti. Grajewski, İran'ın bazı saldırılarında ABD ve müttefiklerinin hava savunma sistemlerini aşmayı başardığını ve saldırıların geçen yaz İsrail ile yaşanan 12 günlük savaşa kıyasla daha gelişmiş göründüğünü söyledi.
PENTAGON'UN MÜHİMMAT STOKLARI HIZLA TÜKENİYOR
Analize göre Pentagon'un hassas güdümlü silahlar ve hava savunma füzeleri stoklarını hızla tükettiği belirtiliyor. Bu durumun, ABD Başkanı Donald Trump'ın operasyonu onaylama sürecinde Genelkurmay Başkanı General Dan Caine tarafından dile getirilen endişeleri doğruladığı ifade edildi.
UKRAYNA SAVAŞINDAKİ İŞ BİRLİĞİNİN YANSIMASI
Haberde, Rusya'nın İran'a verdiği desteğin, 2022'de Rusya'nın Ukrayna'yı işgalinden sonra ortaya çıkan yeni vekalet savaşları dinamiğinin bir parçası olarak değerlendirildiği belirtildi.
Ukrayna savaşı boyunca İran, Çin ve Kuzey Kore gibi ülkelerin Rusya'ya doğrudan askeri yardım ya da savunma sanayisine malzeme desteği sağladığı hatırlatıldı. Buna karşılık ABD'nin de Ukrayna'ya on milyarlarca dolarlık askeri ekipman sağladığı ve Kiev'in hedef belirleme kapasitesini artırmak için Rus mevzileri hakkında istihbarat paylaştığı ifade edildi.
İran'ın Ukrayna savaşında Rusya'nın önemli destekçilerinden biri olduğu ve özellikle ucuz tek yönlü saldırı dronlarının üretimi için teknoloji paylaşımı yaptığı belirtildi. Analistlerden biri, "Rusya'nın istihbarat toplama kalitesi Amerika'nınkiyle aynı seviyede değil ancak yine de dünyanın en iyileri arasında yer alıyor" değerlendirmesinde bulundu.
Massicot'a göre Moskova'nın doğrudan askeri müdahalede bulunmaması ise kısmen Rusya'nın dikkatini başka alanlara yoğunlaştırma ihtiyacından kaynaklanıyor.
