ABD merkezli Wall Street Journal'a göre, İran'ın Hürmüz Boğazı'na yerleştirdiği iddia edilen deniz mayınları, küresel enerji ticareti ve deniz taşımacılığı için ciddi bir tehdit oluşturuyor. Uzmanlar, İran'ın basit ancak etkili bu silahları asimetrik savaş stratejisinin parçası olarak kullandığını ve asıl amacın gemileri batırmaktan çok deniz trafiğini aksatarak küresel ekonomiyi baskı altına almak olduğunu belirtiyor. ABD Donanması olası bir refakat ve mayın temizleme operasyonunu değerlendirirken, bölgede insansız hava aracı ve füze saldırıları da ticari gemiler için riski artırıyor.
The Wall Street Journal'a göre, Hürmüz Boğazı'na yerleştirildiği iddia edilen mayınlar enerji ticareti ve deniz taşımacılığı için ciddi risk oluşturuyor.
Habere göre, İran'ın elindeki deniz mayınları basit yapısına rağmen küresel ekonomiyi sarsabilecek güçlü bir araç olarak görülüyor. Uzmanlara göre Tahran, özellikle Hürmüz Boğazı gibi kritik geçiş noktalarında bu silahları kullanarak deniz ticaretini sekteye uğratabilecek bir kapasiteye sahip.
ABD'li yetkililer Çarşamba günü yaptıkları açıklamada, İran'ın Basra Körfezi'nden dünya pazarlarına taşınan petrolün yaklaşık yüzde 20'sinin geçtiği dar su yolu olan Hürmüz Boğazı'na mayın döşediğini iddia etti. ABD merkezli The Wall Street Journal'a göre, ABD Savaş Araştırmaları Enstitüsü bölgede yaklaşık 10 mayın yerleştirildiğini tahmin ederken, ABD Başkanı Donald Trump bu iddialara şüpheyle yaklaştı ve nakliyecileri boğazdan geçmeye devam etmeye teşvik etti.
ASİMETRİK SAVAŞIN BASİT AMA ETKİLİ ARACI
Habere göre, uzmanlar deniz mayınlarını İran'ın asimetrik savaş stratejisinin önemli bir parçası olarak değerlendiriyor. Azerbaycan'ın Bakü kentindeki Kalkınma ve Diplomasi Enstitüsü'nde denizcilik tehditleri üzerine çalışan kıdemli araştırma görevlisi Jahangir E. Araslı, bu silahların Tahran için kritik bir avantaj sağladığını belirtti.
Araslı, "Bu, asimetrik savaş için iyi bir araç. Konvansiyonel yetenekleri ortadan kalkıyor ancak asimetrik bir yetenekleri var." değerlendirmesinde bulundu.
Analize göre İran'ın envanterinde, sığ Basra Körfezi'nin tabanında sürüklenebilen veya demirlenebilen temel deniz mayınları bulunuyor.
İRAN'IN MAYIN CEPHANELİĞİ
Wall Street Journal'a göre, ABD askeri kaynakları İran yapımı Maham-1 mayınlarını 1980'lerden kalma, yaklaşık bir metre derinlikte bile yüzebilecek şekilde tasarlanmış dairesel bir sistem olarak tanımlıyor. Bu mayınlar, temas halinde patlamayı sağlayan beş çıkıntıya sahip ve yaklaşık 120 kilogram patlayıcı taşıyabiliyor. Mayınlar genellikle bir zincirle deniz tabanına bağlanıyor ya da doğrudan deniz tabanına demirleniyor.
ABD DONANMASININ KARŞILAŞTIĞI EN YIKICI SİLAH
ABD Deniz Enstitüsü tarafından birkaç yıl önce yayımlanan bir rapora göre, mayınlar ABD Donanması'nın karşılaştığı en yıkıcı silahlar arasında yer alıyor. Raporda, İkinci Dünya Savaşı'ndan bu yana deniz mayınlarının diğer tüm saldırı yöntemlerinden daha fazla gemiye zarar verdiği belirtiliyor.
BALIKÇI TEKNESİ GÖRÜNÜMLÜ BOTLAR VE KURBAĞA ADAMLAR
Habere göre, ABD ordusu daha önce mayın döşemek için tasarlanmış İran yapımı bazı deniz araçlarını imha ettiğini açıkladı. Ordu ayrıca mayın döşeme kapasitesine sahip olduğu düşünülen İran'a ait bir Kilo sınıfı denizaltıyı da hedef aldığını bildirdi.
Ancak İran'ın mayın döşeme faaliyetlerini çoğunlukla balıkçı teknelerine benzeyen küçük botlardan hareket eden kurbağa adamlar aracılığıyla gerçekleştirdiği belirtiliyor. Bu yöntem, operasyonların tespit edilmesini ve engellenmesini son derece zorlaştırıyor. İran'ın ayrıca dalgıçlar tarafından gemi gövdelerine yerleştirilebilen yapışkan mayınlardan oluşan bir cephaneliğe sahip olduğu ifade ediliyor.
AMAÇ GEMİLERİ BATIRMAK DEĞİL, TİCARETİ DURMA NOKTASINA GETİRMEK
ABD merkezli gazeteye göre, uzmanlar İran'ın deniz mayınlarını kullanmaktaki asıl hedefinin gemilere vereceği doğrudan zarar değil, küresel deniz taşımacılığını aksatmak olduğunu belirtiyor. Araslı'ya göre, "Asıl amaçları denizcilik faaliyetlerini ve küresel ekonomiyi sekteye uğratmak."
Energy Outlook Advisors'ın yönetici ortağı Anas Alhajji ise bu mayınların ABD'nin karadan işgal ihtimaline karşı caydırıcı bir savunma aracı olarak da yerleştirilebileceğini ifade etti.
ABD DONANMASI REFAKAT SEÇENEĞİNİ DEĞERLENDİRİYOR
Haberde, binlerce ticari geminin güvenli geçiş sağlanana kadar boğaz yakınlarında beklediği ifade edildi. Bu durumun ABD üzerinde ticari gemilere donanma refakati sağlanması yönünde baskıyı artırdığı vurgulandı.
ABD Başkanı Donald Trump böyle bir seçeneğin değerlendirildiğini belirtirken, Pentagon'un henüz resmi bir onay verdiğine dair bir işaret bulunmuyor. Olası bir refakat görevinde mayın tespiti de kritik rol oynayacak. Donanma gemilerinin önünde ilerleyecek özel ekipmanlı gemilerin mayınları tespit edip etkisiz hale getirmesi planlanıyor.
Habere göre, ABD Donanması geçtiğimiz yıl robotik mayın arama sistemlerini de içeren yeni mayın karşı tedbir ekipmanları için sözleşmeler duyurdu. Bu kapsamda geliştirilen Mayın Karşı Tedbirleri İnsansız Yüzey Aracı, kıyı muharebe gemilerinden fırlatılabilen insansız dizel motorlu bir araç olarak tanımlanıyor.
BOĞAZDA ARTAN SALDIRI RİSKİ
Wall Street Journal'a göre, mayın tehdidi bile bazı gemilerin Hürmüz Boğazı'ndan geçmesini engellemeye yetti. Bununla birlikte daha acil bir risk olarak insansız hava araçları ve füze saldırıları öne çıkıyor.
İngiliz Donanması Deniz Ticareti Operasyon Merkezi, son iki gün içinde boğaz yakınlarında beş ticari geminin mermi veya insansız hava araçlarıyla vurulduğunu ya da saldırılardan kıl payı kurtulduğunu bildirdi. İzleme servisi ise mayınlara ilişkin doğrulanmış bir olay rapor etmedi.
TANKER SAVAŞLARI'NDAN GÜNÜMÜZE MAYIN TEHDİDİ
Habere göre Basra Körfezi'ndeki mayın riski ilk kez 1980'lerdeki İran-Irak Savaşı sırasında küresel deniz ticareti için ciddi bir tehdit haline gelmişti. "Tanker Savaşları" olarak bilinen bu dönemde ABD Donanması petrol tankerlerini korumak için konvoy refakat görevleri yürütmüştü.
Nisan 1988'de SADAF-02 adlı bir deniz mayını, ABD Donanması'nın İkinci Dünya Savaşı'ndan bu yana yaşadığı en ciddi deniz çatışmalarından birinin fitilini ateşledi.
Basra Körfezi'nde rutin konvoy refakati yapan USS Samuel B. Roberts fırkateyni bir mayına çarptı. Bunun üzerine dönemin ABD Başkanı Ronald Reagan güçlü bir karşılık verilmesini emretti ve ABD kuvvetleri İran'a ait çeşitli hedefleri vurdukları "Praying Mantis" operasyonunu başlattı.
