Son Dakika: On yıllardır süren yaptırımlar, savaşlar ve krizlere rağmen geri adım atmayan Tahran yönetimi, ABD Başkanı Donald Trump'ın "ekonomik çöküş" hesabını da boşa çıkarıyor. ABD Basınına göre, Washington'un baskı stratejisi bir kez daha duvara tosluyor.
ABD Başkanı Donald Trump'ın İran'a yönelik başlattığı Hürmüz Boğazı ablukası, Washington'da "ekonomik çöküşle Tahran'a diz çöktürme" stratejisinin son halkası olarak görülüyor.
Ancak CNN'in analizine göre bu plan, geçmişte defalarca başarısız olan bir varsayıma dayanıyor: İran'ın ekonomik baskı karşısında geri adım atacağı inancı.
WASHİNGTON HIZLI SONUÇ BEKLİYOR
ABD yönetimi, İran'ın petrol ihracatını keserek ekonomiyi kilitlemeyi ve halkın hükümete karşı ayaklanmasını hedefliyor.
Washington'daki değerlendirmelere göre artan enflasyon, işsizlik ve temel ihtiyaçlara erişimde yaşanan kriz, kısa sürede Tahran yönetimini masaya oturmaya zorlayabilir.
Trump ise planın işe yaradığını savunarak İran ekonomisinin "çöktüğünü" öne sürüyor. ABD tarafı, askeri kayıplara yol açmadan baskıyı artırmanın en etkili yolunun bu olduğunu düşünüyor.
SAHADAKİ TABLO AĞIR AMA İRAN YÖNETİMİ HALA AYAKTA
İran'da ekonomik göstergeler alarm veriyor. İşsizlik artıyor, gıda fiyatları yükseliyor ve enerji tüketimine sınırlamalar getiriliyor. Ancak CNN'e göre bu tablo, otomatik olarak hükümet değişimi anlamına gelmiyor.
Ortadoğu Enstitüsü'nde kıdemli araştırmacı Alex Vatanka, ekonomik çöküşün siyasi sonuca dönüşmesi için organize bir halk hareketi ve sistem içinden kopuşlar gerektiğini vurguluyor. Bu iki unsurun ise henüz ortaya çıkmadığı belirtiliyor.
TARİH AYNI ŞEYİ SÖYLÜYOR: İRAN BASKIYLA GERİ ADIM ATMIYOR
İran'ın geçmişi, bu tür baskılara karşı direnç üzerine kurulu. 1980'lerdeki İran-Irak Savaşı boyunca ağır kayıplara rağmen geri adım atmayan Tahran yönetimi, yıllardır süren yaptırımlara rağmen de ayakta kalmayı başardı.
İran yönetiminin ideolojik temeli de ABD'ye karşı direnç üzerine inşa edilmiş durumda. Bu nedenle ekonomik çöküş ihtimali bile, hükümetin geri adım atmasından ziyade baskıyı artırmasına yol açabilir.
ABD'NİN KÖR NOKTASI: İRAN'I YANLIŞ OKUMAK
CNN analizine göre ABD yönetimleri uzun yıllardır aynı yanılgıya düşüyor: İran'ın ekonomik baskıyla çökeceğini varsaymak.
Quincy Sorumlu Devlet Yönetimi Enstitüsü'nün başkan yardımcısı Trita Parsi, Washington'un kendi ekonomik mantığını İran gibi farklı dinamiklere sahip bir ülkeye uyguladığını ve bunun sürekli yanlış sonuçlar doğurduğunu belirtiyor.
Daha önceki "maksimum baskı" politikaları da benzer şekilde beklentileri karşılamamıştı.
ZAMAN TRUMP'IN ALEYHİNE İŞLİYOR
Ablukanın sonuç vermesi aylar sürebilir. Ancak bu süre, ABD iç siyaseti açısından Trump için büyük bir risk barındırıyor. Artan enerji fiyatları ve enflasyon, ABD kamuoyunda memnuniyetsizliği büyütüyor.
Uzayan kriz, Trump yönetiminin iç politikadaki desteğini zayıflatırken, stratejinin sürdürülebilirliğini de tartışmalı hale getiriyor.
DAYANIKLI OLAN KAZANACAK
CNN'e göre ABD'nin askeri ve ekonomik üstünlüğü olsa da İran'ın krizlere karşı geliştirdiği direnç, bu denklemi bozuyor.
Trump'ın ablukası başarılı olamazsa, bu durum Washington'un onlarca yıldır süren "baskıyla sonuç alma" stratejisinin bir kez daha işlemediğini gösterecek. Ve İran, bir kez daha rakibine karşı dayanıklılığıyla öne çıkacak.
