Elektrikli araçlar mı benzinli araçlar mı daha ekonomik? Her iki araç için depoyu doldurma maliyeti nedir? Benzin ve şarj doldurma süresi arasındaki fark ne kadar? Türkiye'de şarj istasyonları yeterli mi ? Peki çevreye etkisi açısından hangisi öne çıkıyor? Tüm bu soruların yanıtlarını sizin için karşılaştırdık.
Orta Doğu'da patlak veren Hürmüz kriziyle birlikte artan petrol fiyatları tüketicileri hangi araç türünün daha ekonomik olduğu yönünde ikileme düşürdü. Araç tercihinde en çok tartışılan konulardan biri olan elektrikli ve benzinli modeller; yakıt tüketimi, yakıt doldurma süresi, Türkiye'deki istasyon altyapısı ve çevresel etkileri açısından mercek altına alındı. İşte iki araç türü arasındaki dikkat çeken farklar:
MALİYET FARKI
Türkiye'de akaryakıt fiyatları benzinde litre başına 61,26 TL, motorinde ise 65,76 TL seviyesine ulaştı. Bu artış, içten yanmalı araç kullanıcılarının yakıt giderlerini önemli ölçüde yükseltti. Artık ortalama tüketim değerleri baz alındığında, benzinli otomobiller ile elektrikli araçlar arasındaki maliyet farkı giderek belirginleşmiş durumda.
Türkiye'de yaygın olarak tercih edilen C segment benzinli araçların depo kapasitesi 45–65 litre arasında değişiyor. Depoyu tamamen doldurmak isteyen bir sürücünün ödeyeceği tutar ise güncel fiyatlarla yaklaşık 2.700 TL'den 3.900 TL'ye kadar çıkabiliyor.
Elektrikli araçlarda ise; aracı yüzde 100 şarj etmek isteyen araç sahibi kullanacağı şarj tipine göre değişiklik gösterse de Elektrikli araçta "full" demek bataryayı %0'dan %100'e doldurmak demek. Maliyeti örnekleri ise şu şekilde :
Örnekler:
Evden şarj (AC, 3,92 TL/kWh)
53 kWh × 3,92 TL = ~208 TL
65 kWh × 3,92 TL = ~255 TL
Dışarıdaki AC şarj (11 kW, 10 TL/kWh)
53 kWh × 10 TL = 530 TL
65 kWh × 10 TL = 650 TL
Hızlı DC şarj (13 TL/kWh)
53 kWh × 13 TL = ~689 TL
65 kWh × 13 TL = ~845 TL
Yukarıdaki fiyatlar, örnek ve ortalama fiyatlardır. Hızlı şarj istasyonlarında %0–%80 arası şarj yaygın. Bu durumda 550 TL.
BENZİNLİK VE ŞARJ İSTASYONLARI
Ülke genelinde yaklaşık 13 bin akaryakıt istasyonu bulunuyor ve bu tesisler, benzinli araçların yakıt ihtiyacını hızlı ve yoğun şekilde karşılıyor.
Elektrikli araçlar için ise yaklaşık 14 bin şarj istasyonu ve 38 bini aşkın şarj noktası (soket) mevcut. Soket sayısının istasyon sayısından fazla görünmesinin nedeni, bazı soketlerin cadde üzeri mini şarj cihazları veya otoparklara monte edilmiş tekli şarj noktaları olması. Yani fiziksel olarak bir "istasyon" alanı olmasa da elektrikli araç sahipleri için şarj imkânı sunuluyor.
YAKIT DOLDURMA SÜRESİ
Benzin veya dizel depoyu fullemek 3–5 dakika sürer. Yoğun istasyonlarda ve kuyruklarda bekleme süresi uzayabilir ama temel olarak 3 ile 5 dakika arasında yakıt alınır.
Elektrikli araçların tam dolum süresi ise; batarya büyüklüğü ve şarj istasyonunun gücüne göre değişkenlik gösteriyor. Hızlı DC şarj noktalarında %10'dan %80'e ulaşmak genellikle 20–40 dakika sürerken, ev tipi priz veya yavaş AC şarjla bu süre 10 saati geçebiliyor.
ÇEVRESEL ETKİ:
Elektrikli ve benzinli araçlar çevresel etkileri açısından karşılaştırıldığında önemli farklılıklar ortaya çıkıyor. Benzinli araçlar, fosil yakıt kullandıkları için sürüş sırasında karbondioksit ve diğer zararlı gazları atmosfere salarak hava kirliliğine ve iklim değişikliğine katkıda bulunuyor.
Elektrikli araçlar ise kullanım sırasında egzoz emisyonu üretmediği için şehir içi hava kalitesini koruma açısından daha avantajlı görülüyor. Ancak elektrikli araçların çevresel etkisi tamamen sıfır değil; kullanılan elektriğin üretim kaynağı ve batarya üretim süreçleri de çevresel etkiler oluşturabiliyor.
Buna rağmen birçok uzman, özellikle yenilenebilir enerji kaynaklarının yaygınlaşmasıyla birlikte elektrikli araçların uzun vadede çevre üzerindeki toplam etkisinin daha düşük olacağını belirtiyor.
