Doğum izni, Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde kabul edilen yeni düzenleme sonrası gündemin öne çıkan başlıkları arasında yer aldı. Doğum izni süresinde yapılan değişiklikler, çalışan annelerin haklarında önemli güncellemeleri beraberinde getiriyor. Sosyal Hizmetler Kanunu ve bazı kanunlarda değişiklik öngören teklifin yasalaşmasıyla birlikte annelik izni süresi ve uygulama detayları yeniden şekillendi.
Doğum izni düzenlemesi, TBMM Genel Kurulu'nda kabul edilerek yürürlüğe giren yeni yasa ile birlikte netlik kazandı. Sosyal Hizmetler Kanunu'nda yapılan değişiklikler, doğum izni süreleri ve annelik hakları konusunda kapsamlı yenilikler içeriyor. Çalışan annelerin doğum öncesi ve sonrası izin sürelerinde yapılan düzenlemeler, iş hayatı ile aile yaşamı arasındaki dengeyi güçlendirmeyi hedefliyor.
Doğum izni ve 15 yaş altına sosyal medya yasağını içeren kanun teklifi Meclis Genel Kurulu'nda kabul edilerek yasalaştı
TBMM Genel Kurulu'nda görüşülen ve sosyal medya düzenlemeleri ile doğum izinlerine ilişkin değişiklikleri içeren kanun teklifinde 9 madde daha kabul edildi. İşte öne çıkan düzenlemeler:
Türkiye'de çalışan anneleri ilgilendiren yeni düzenlemeyle doğum izni sürelerinde önemli bir artışa gidildi. Buna göre işçi ve memur kadınlara tanınan toplam doğum izni 24 haftaya yükseltildi. İzin süresi doğumdan önce 8 hafta, doğumdan sonra ise 16 hafta olarak uygulanacak.
Sağlık durumu elverişli olan ve bunu doktor raporuyla belgeleyen kadın çalışanlar, isterlerse doğuma kısa bir süre kalıncaya kadar görevlerine devam edebilecek. Öte yandan, bir veya birden fazla çocuğa koruyucu aile olanlara da 10 gün izin hakkı tanınması kararlaştırıldı.
Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde kabul edilen düzenlemeye göre, İş Kanunu'nda yapılan değişiklikle çalışanlara eşlerinin doğum yapması halinde verilen ücretli izin süresi 5 günden 10 güne yükseltilecek.
Sigortalı kadınlara, doğumdan önceki 1 yıl içinde en az 90 gün prim bildirilmiş olması şartıyla, doğum öncesi 8 ve doğum sonrası 16 haftalık sürede çalışamadıkları günler için geçici iş göremezlik ödeneği verilecek. Çoğul gebeliklerde doğum öncesi süreye 2 hafta daha eklenecek.
Erken doğum durumunda, doğum öncesinde kullanılamayan izin süreleri doğum sonrasına eklenecek. Ayrıca, doktor onayıyla çalışmaya devam edilebilecek süre doğuma 3 hafta kalaya kadar değil, 2 hafta kalaya kadar uzatılabilecek.
Türk Silahlı Kuvvetleri, Sahil Güvenlik ve Jandarma personelini kapsayan düzenlemeyle, kadın personele verilen doğum sonrası ücretli izin 8 haftadan 16 haftaya çıkarılırken, toplam doğum izni süresi 24 hafta olacak.
En fazla 3 yaşındaki bir çocuğu evlat edinen askeri personele, çocuğun tesliminden itibaren 8 hafta izin verilecek. Ayrıca koruyucu aile olan askeri personele, talep etmeleri halinde çocuğun tesliminden sonra 10 gün izin hakkı tanınacak.
2026'da doğum izninin 24 haftaya çıkarılması halinde, Sosyal Güvenlik Kurumu kapsamında çalışan (4A) annelere ödenen rapor parası da artacak. Bu ödenekten yararlanmak için son 1 yılda en az 90 gün prim şartı aranıyor ve ödeme, son 12 ay brüt kazancın 3'te 2'si üzerinden hesaplanıyor.
Mevcut sistemde 16 hafta (112 gün) için ödeme yapılırken, yeni düzenlemeyle bu sürenin 24 haftaya (168 gün) çıkması planlanıyor. Örneğin asgari ücretli bir çalışan için rapor parası yaklaşık 82 bin TL'den 123 bin TL seviyesine yükselebilecek.
Öte yandan memur annelerde maaş kesintisi yapılmadığı için ayrıca rapor parası ödemesi uygulanmıyor.