Son Dakika: İran'la barış arayışının yüzü haline gelen ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, şimdi hem Tahran'la zorlu pazarlıkları hem de ABD Başkanı Donald Trump'ın öngörülemez çıkışlarını yönetmek zorunda. Amerikan basınına göre müzakerelerin yükünü omuzlarına alan JD Vance, savaşın kalıcı olarak sona ermesini sağlamak ve başarısızlığın tek sorumlusu olmaktan kaçınmak için kritik bir mücadele veriyor. Washington'da birçok kişi bu sürecin Vance'in siyasi geleceğini şekillendireceğine inanıyor.
ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, İran ile yürütülen müzakerelerin baş aktörü olarak öne çıkarken, ABD Başkanı Donald Trump'ın açıklamaları diplomatik süreci zaman zaman zorlaştırıyor.
TRUMP'IN AÇIKLAMALARI MÜZAKERELERİ ZORLAŞTIRIYOR
The New York Times'ın (NYT) haberine göre, Vance hafta sonu İranlı yetkililerle beş saati aşan görüşmeler yürütürken, Trump'ın İran'a yönelik sert açıklamaları müzakerelerin seyrini karmaşık hale getirdi.
Trump, İran'ın Hürmüz Boğazı'nı kapatması halinde yeniden bombardıman seçeneğinin gündeme gelebileceğini söyleyerek, İranlı müzakerecilerin "geri dönecek bir ülkeleri kalmayabileceğini" ifade etti.
İran heyetinin Trump'ın açıklamalarını protesto etmek amacıyla görüşmenin yapıldığı binadan ayrıldığı ileri sürülmüştü.
İLK TUR GÖRÜŞMELERİNİN ARDINDAN "BAŞARILI TEMEL" MESAJI
Vance, pazartesi günü yaptığı açıklamada, ilk tur görüşmelerin barış için "başarılı bir temel" oluşturduğunu söyledi.
ABD Başkan Yardımcısı, Trump'ın açıklamalarını savunarak, "İranlılar bizim kuşağın deyimiyle 'laf atmaya' başladığında, ABD Başkanı'nın buna yanıt vermemesini bekleyemezsiniz" ifadelerini kullandı.
Tarafların çatışmaları sona erdirmek amacıyla bir mutabakat zaptı imzaladığı ve 60 gün içinde kalıcı bir nükleer anlaşmaya ulaşmaya çalıştığı belirtiliyor.
TRUMP: ANLAŞMA BAŞARILI OLURSA KREDİYİ BEN ALIRIM
Müzakerelerin siyasi boyutu da Washington'da tartışılıyor.
Trump geçen hafta yaptığı açıklamada, "Eğer bu anlaşma başarılı olursa krediyi ben alacağım. Başarısız olursa suçu JD'ye atacağım" dedi.
Vance ise ABD Başkanı'nın bu sözlerinin şaka olduğunu savundu. Ancak NYT, Trump'ın geçmişte başarısızlıkların sorumluluğunu yardımcılarına yüklemekten çekinmediğine dikkat çekti.
"VANCE BÜYÜK BİR RİSK ALIYOR"
ABD merkezli düşünce kuruluşu Carnegie Endowment for International Peace'tan kıdemli uzman Karim Sadjadpour, Vance'ın siyasi açıdan son derece riskli bir pozisyonda bulunduğunu belirtti.
Sadjadpour'a göre Vance, popüler olmayan bir savaşı sona erdiren isim olarak övgü alabileceği gibi, milyarlarca dolarlık tavizler veren ve "Amerikan hezimetinin mimarı" olarak da görülebilir.
Uzman ayrıca, İran Devrim Muhafızları'nın iş birliğine ihtiyaç duyulmasının da ABD'li bir siyasetçi açısından zorlu bir tablo oluşturduğunu ifade etti.
MÜZAKERELERDE ÇELİŞKİLİ AÇIKLAMALAR DİKKAT ÇEKİYOR
Görüşmelerin ardından taraflar arasında bazı anlaşmazlıklar da ortaya çıktı.
Vance, İran'ın Birleşmiş Milletler nükleer denetçilerini ülkeye davet etmeyi kabul ettiğini söylerken, İranlı yetkililer "yeni bir taahhütte bulunmadıklarını" açıkladı.
Benzer şekilde Vance, Katar'ın İran'a ait dondurulmuş varlıkları serbest bırakacağını ve bu kaynakların ABD'den soya, mısır ve buğday satın almak için kullanılacağını öne sürdü.
Trump da daha sonra bu planı destekleyerek, İran halkına gönderilecek gıdanın "yalnızca ABD'li çiftçilerden satın alınacağını" söyledi. Ancak İranlı yetkililer söz konusu fonların ülkenin altyapısının yeniden inşası için kullanılacağını belirterek bu öneriyi reddetti.
TRUMP, VANCE VE RUBİO'YU KARŞILAŞTIRIYOR
NYT'ye göre Trump, son aylarda yardımcılarına ve yakın çevresine sık sık Vance'ın başkanlık için gerekli özelliklere sahip olup olmadığını sordu.
Trump'ın, Vance'ı sık sık Dışişleri Bakanı Marco Rubio ile kıyasladığı ve bu hafta Rubio'nun Körfez ülkelerine yapacağı ziyaretin de iki isim arasındaki performans karşılaştırmasını yeniden gündeme getireceği belirtiliyor.
Trump ise pazartesi günü yaptığı açıklamada hem Rubio'yu hem de Vance'ı övdü.
"Marco Rubio harika bir iş çıkarıyor. Belki de gelmiş geçmiş en iyi dışişleri bakanlarından biri olacak. Bu sabah JD Vance'ı da izledim, çok zekice ve harika bir iş çıkardı" ifadelerini kullandı.
