Ticaret Bakanlığı'nın hazırladığı yönetmelikle araç kiralama sektörüne ilişkin yeni düzenlemeler yapıldı. Yetki belgesi, yaş ve kilometre sınırı gibi düzenlemelerin yanı sıra depozito ile ilgili de yeni kurallar belirlendi. Bakanlık düzenlenin yürürlüğe gireceği tarihi de açıkladı. İşte ayrıntılar...
Ticaret Bakanlığı, motorlu kara taşıtlarının kiralanmasına ilişkin yeni kuralları belirledi. Resmi Gazete'de yayımlanan "Motorlu Kara Taşıtlarının Kiralanması Hakkında Yönetmelik" ile araç kiralama işletmelerine yetki belgesi şartı getirilirken, kiralanabilecek araçların yaşı, kilometresi ve teknik durumu için de yeni standartlar getirildi.
ARAÇ KİRALAMA İŞLETMELERİNE YETKİ BELGESİ ŞARTI
Bakanlığın açıklamasına göre, ticari faaliyet kapsamında motorlu kara taşıtı kiralayan işletmelerin yetki belgesi alması zorunlu olacak.
Yetki belgesi için işletmelerin meslek odasına kayıtlı ve vergi mükellefi olması gerekecek. İş yerinin de ikamet veya yönetmelikte belirtilenler dışındaki mesleki ya da ticari faaliyetler amacıyla kullanılmaması şartı aranacak.
İşletme sorumlularının en az ilköğretim mezunu olması, belirli suçlardan hüküm giymemiş bulunması ve Mesleki Yeterlilik Kurumu onaylı "Seviye 4" mesleki yeterlilik belgesine sahip olması gerekecek.
Motorlu kara taşıtı kiralama faaliyetleri ile kiralanan araçların takip ve kontrolü amacıyla 1 Ocak 2027'ye kadar Motorlu Kara Taşıtı Kiralama Bilgi Sistemi kurulacak. Yetki belgesi başvuruları ve belgeye ilişkin diğer işlemler bu sistem üzerinden gerçekleştirilecek.
KİRALAMA ŞİRKETLERİNE FİLO ŞARTI
Büyükşehir belediyesi olan illerin nüfusu 30 bini geçen ilçelerinde faaliyet gösteren işletmelerin, en az 5'i işletme adına tescilli olmak üzere en az 10 taşıta sahip olması gerekecek.
Nüfusu 30 bini geçmeyen ilçeler ile büyükşehir belediyesi olmayan illerde faaliyet gösteren işletmeler için ise en az 2'si işletme adına tescilli olmak üzere en az 5 araçlık filo şartı getirilecek.
Bu ilçelerde faaliyet gösteren işletmelerin filolarında, araçlardan birinin Türkiye'de üretilmesi koşuluyla en az 2 hibrit veya yalnızca elektrik motorlu taşıt bulundurması da zorunlu olacak.
Düzenlemeyle çevre dostu ulaşımın teşvik edilmesi ve yerli üretimin desteklenmesi hedefleniyor.
DEPOZİTOYA ÜST SINIR GETİRİLDİ
Yönetmelikle tüketicilerin kiralama sürecinde karşılaşabileceği mağduriyetlerin önlenmesi amacıyla depozito tutarına da sınır getirildi.
Buna göre 1 ila 6 günlük kiralamalarda alınabilecek depozito en fazla 3 günlük kira bedeli, 7 ila 29 günlük veya haftalık kiralamalarda ise en fazla 7 günlük kira bedeli olacak.
Araç tüketici tarafından iade edildikten sonra depozitonun 7 gün içinde iade edilmesi zorunlu hale getirilecek.
Ön ödemeli rezervasyonlarda ise araç teslimine 24 saatten az süre kalması şartıyla tüketiciye, rezervasyon tarihinde herhangi bir gerekçe göstermeksizin ve kesinti yapılmaksızın rezervasyonda değişiklik yapma veya rezervasyonu iptal etme hakkı tanınacak.
6 YAŞINDAN BÜYÜK ARAÇLAR KİRALANAMAYACAK
Yeni düzenlemeyle tüketici güvenliği ve hizmet kalitesinin artırılması amacıyla kiralanacak araçların nitelikleri de belirlendi.
Klasik taşıtlar hariç olmak üzere 6 yaşından büyük araçların kiraya verilmesine izin verilmeyecek. 180 bin kilometrenin üzerindeki taşıtlar ile 300 bin kilometrenin üzerindeki elektrikli araçlar da kiralanamayacak.
Periyodik bakımı zamanında yaptırılmayan veya ağır hasar kaydı bulunan taşıtların kiraya verilmesi de yasaklanacak.
NORMAL YIPRANMA İÇİN ÜCRET ALINAMAYACAK
Olağan kullanımdan kaynaklanan aşınma ve yıpranmalar için tüketiciden herhangi bir bedel talep edilemeyecek. Bu gerekçelerle depozitodan kesinti yapılması da mümkün olmayacak.
İşletmeler, mevsim şartları ile trafik ve kiracı güvenliğinin gerekli kıldığı durumlarda kış lastiği sağlamakla yükümlü olacak.
Sigorta güvenceleri kiralama bedeline dahil edilecek ve kiracının sigortadan yararlanma hakkının ek ücret veya şarta bağlanması yasaklanacak.
İşletme ve kiracının anlaşmaya vardığı durumlar dışında, sigorta tahkim kararı veya ilam niteliğinde başka bir karar bulunmaksızın değer kaybı nedeniyle kiracıdan herhangi bir bedel talep edilemeyecek.
İNTERNETTEN ARAÇ KİRALAMAYA DA YENİ KURALLAR
Yeni düzenlemeyle internet ortamındaki araç kiralama işlemlerinde de tüketicilerin korunmasına yönelik kurallar getirildi.
Kiralama işletmeleri, hasar ve arıza durumlarında kiracıların her an ulaşabilmesini sağlayacak sürekli ve erişilebilir bir iletişim altyapısı oluşturmak zorunda olacak.
Aracı ve ilan platformları da düzenleme kapsamına alınacak. Bu platformların, kiralama ilanı veren işletmelerin yetki belgesine sahip olup olmadığını kontrol etmesi zorunlu hale gelecek.
Yetki belgesi bulunmayan işletmelerin söz konusu platformlara üye olması ve ilan vermesi engellenecek.
YENİ DÜZENLEME 1 OCAK 2027'DE YÜRÜRLÜKTE
Yönetmelik 1 Ocak 2027'de yürürlüğe girecek.
Mevcut işletmelere yetki belgesi alma şartını yerine getirmeleri için 1 Temmuz 2027'ye, asgari taşıt sayısı ve taşıt niteliklerine ilişkin şartları sağlamaları için ise 1 Ocak 2028'e kadar süre tanınacak.
Aracı ve ilan platformları ile kiralama işletmeleri arasında yönetmeliğin yürürlüğe girmesinden önce imzalanmış sözleşmelerin de 1 Temmuz 2027'ye kadar yeni düzenlemeye uygun hale getirilmesi gerekecek.
