Büyük İstanbul dönüşümü için hükümet dört bir koldan seferberlik çalışmalarını sürdürüyor. 1.5 milyon riskli konut bulunan şehirde kentsel dönüşümün hızlandırılması için kamu ve özel sektör projeleri yanı sıra kendi konutunu dönüştürmek isteyenlere farklı destekler sunuluyor.
Bu kapsamda iki yıl önce devreye alınan 'Yarısı Bizden' kampanyası yoğun ilgi görüyor. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından, olası İstanbul depremine karşı riskli yapıların dönüşümünü hızlandırmak amacıyla başlatılan "Yarısı Bizden" kampanyası Resmi Gazete'de yayımlanan Cumhurbaşkanı Kararnamesi ile uzatılmıştı.
Söz konusu kampanyadan faydalanmak isteyenler için zaman daralıyor.
HANE BAŞI 2 MİLYON TL'Yİ BULAN DESTEK
İstanbul'un 39 ilçesinde uygulanan Yarısı Bizden kampanyasında riskli yapıların dönüşüm maliyetinin bir bölümünün kamu desteğiyle karşılanıyor. Bina bazlı dönüşüm modelinde hak sahibinin bir konutu için 875 bin TL hibe, 875 bin TL kredi ve tek seferlik 125 bin TL tahliye desteği veriliyor. Böylece bir konut için toplam destek 1 milyon 875 bin TL'ye ulaşıyor.
Dönüşümün yüklenici firma aracılığıyla gerçekleştirilmesi halinde destek ödemeleri hak sahibi adına yükleniciye aktarılıyor. Ödemeler, inşaatın ilerleme seviyesine göre aşamalı şekilde gerçekleştiriliyor.
KAMPANYADA KRİTİK TARİH 31 ARALIK 2026
Yarısı Bizden kampanyasının süresi 31 Aralık 2026 tarihinde sona eriyor. Düzenlemeyle ruhsat, yıkım, kat irtifakı ve hak sahipliği işlemlerinin zaman alabileceği dikkate alınarak, bu tarihe kadar yapısı riskli olarak tespit edilen vatandaşların kampanyadan yararlanabilmesinin önü açılıyor.
Bu nedenle İstanbul'da kentsel dönüşümü değerlendiren bina sahipleri açısından ilk aşama, yapının risk durumunun yetkili kuruluşlar üzerinden tespit edilmesi olarak öne çıkıyor. Hak sahipliği ve sözleşme süreci ise gerekli yapı işlemlerinin tamamlanmasının ardından yürütülüyor.
İŞ YERLERİNE 1 MİLYON TL'YE KADAR DESTEK
Yarısı Bizden kampanyası iş yerlerini de kapsıyor. Hak sahibinin bir iş yeri için 437 bin 500 TL hibe, 437 bin 500 TL kredi ve 125 bin TL tahliye desteği sağlanıyor.
Böylece ilk iş yeri için toplam destek 1 milyon TL oluyor. Birden fazla taşınmazı bulunan hak sahiplerinde destek yapısı değişirken, diğer her bir iş yeri için 875 bin TL kredi imkanı bulunuyor.
KREDİDE GERİ ÖDEME RUHSATTAN 2 YIL SONRA
Yarısı Bizden kapsamında sağlanan kredinin geri ödemesi, yapı ruhsatının alınmasından 2 yıl sonra başlıyor. Vade ise 10 yıla kadar çıkabiliyor.
Ödemelerin başladığı ilk yıl faiz uygulanmazken, sonraki yıllarda borç TÜFE oranının yarısı kadar güncelleniyor.
BÜYÜK SİTELERDE TOKİ VE EMLAK KONUT MODELİ
Birden fazla binanın birlikte dönüştürüldüğü ada veya site ölçeğindeki projelerde farklı bir model uygulanabiliyor.
Tam uzlaşma sağlanan alan bazlı dönüşümlerde Kentsel Dönüşüm Başkanlığı, TOKİ ve Emlak Konut GYO iş birliği yapabiliyor. Bu modelde bir konut için 875 bin TL hibe bina maliyetinden düşülürken, kalan tutar hak sahibi için uzun vadeli ödeme planına bağlanıyor.
3 MİLYON TL'YE KADAR KREDİ
Yarısı Bizden'in yanı sıra İklim ve Afetlere Dayanıklı Şehirler Projesi kapsamında da riskli yapıların finansmanına yönelik kredi imkanı bulunuyor.
Dünya Bankası finansmanıyla yürütülen proje kapsamında şartları sağlayan hak sahiplerine 3 milyon TL'ye kadar kredi sunuluyor. Temel finansman koşulları aylık yüzde 0,69 faiz ve azami 180 ay vade olarak belirleniyor.
Projede hak sahibinin mali durumu da değerlendiriliyor. Başvuru sahibinin açık ve devam eden icra, haciz veya takip kaydının bulunmaması gerekiyor. Ayrıca aylık kredi taksidinin belgelenmiş hane halkı gelirinin yüzde 70'ini aşmaması şartı aranıyor.
DÜŞÜK GELİRLİ HANELERE FAİZ İNDİRİMİ
İklim ve Afetlere Dayanıklı Şehirler Projesi'nde mali kapasitesi sınırlı hanelere yönelik ek faiz indirimi uygulanabiliyor.
Riskli yapıdaki bağımsız bölüm dışında başka konutu bulunmayan malikler, orta ve düşük gelirli haneler, şehit aileleri, harp ve vazife malulleri ile bunların dul ve yetimleri, emekliler, en az yüzde 40 engelli vatandaşlar ve hanehalkı reisi kadın olan aileler indirim kapsamına girebiliyor.
Binanın enerji performansı da faiz avantajında etkili oluyor. A sınıfı enerji kimlik belgesine sahip yapılarda yıllık yüzde 0,50, B sınıfı yapılarda ise yüzde 0,25 oranında indirim uygulanabiliyor. Birden fazla destek kriterini karşılayan hak sahipleri indirimleri birlikte kullanabiliyor. Tüm şartların sağlanması halinde toplam faiz indirimi yıllık yüzde 1,25'e kadar çıkabiliyor.
KİRA YARDIMI DA AYRI UYGULANIYOR
6306 sayılı Kanun kapsamında riskli yapısını boşaltan hak sahipleri için Yarısı Bizden'den bağımsız kira yardımı uygulaması da bulunuyor.
Hak sahipliği, başvuru şekli, ödeme süresi ve tutarlar Bakanlığın kira yardımı kılavuzu ile ilgili ildeki uygulamaya göre belirleniyor.
Bu nedenle Yarısı Bizden kapsamında verilen 125 bin TL'lik tek seferlik tahliye desteği ile 6306 sayılı Kanun kapsamındaki kira yardımının aynı ödeme olmadığı dikkate alınıyor. Her iki destek kendi şartları üzerinden değerlendiriliyor.
