Cumhuriyet tarihinin en kapsamlı sosyal konut projesi ile 81 ilde 500 bin konut Türkiye genelinde satışa çıkarken, diğer yandan İstanbul'da ilk kez kiralık konut projesi uygulanmaya başlanıyor. Konut fiyatlarında reelde düşüş sürerken, mega kentte kiraların daha da inmesi için TOKİ tarafından 15 bin konut vatandaşlara sunulacak.
Başkan Erdoğan'ın müjdesini verdiği İstanbul'da kiralık konut sisteminin nasıl işleyeceği, kira fiyatlarının ne kadar olacağı merak konusu olmaya devam ediyor. İşte ayrıntılar...
BAŞKAN ERDOĞAN: TOKİ ELİYLE İSTANBUL'DA KİRALAMA SİSTEMİ KURUYORUZ
İstanbul'da 15 bin kiralık konut müjdesini Başkan Erdoğan, 500 bin konut kura çekimi töreninde duyurmuştu. Erdoğan, "Kiralık sosyal konut uygulamamızı da Türkiye'de ilk kez İstanbul'da başlatıyor, TOKİ eliyle kiralama sistemini kuruyoruz. Projenin ilk adımını 15 bin kiralık sosyal konutla atacağız. İstanbul'umuz ve ülkemiz için hayırlı uğurlu olsun diyorum." ifadelerini kullanmıştı.
İLK KONUTLAR NE ZAMAN TESLİM EDİLECEK?
İlk etapta İstanbul'da başlayacak ve Türkiye genelinde büyükşehirlere yayılması beklenen kiralık sosyal konut projesinde ilk teslim eylül ayında yapılacak.
HANGİ İLÇELERE YAPILACAK?
15 bin konut İstanbul'un Avrupa ve Anadolu yakasında belirlenen şehir merkezine yakın ilçelerde bulunacak. Henüz kesin bir liste açıklanmadı ancak, Çevre ve Şehircilik Bakanı Murat Kurum, daha önce yaptığı açıklamada fahiş kiraların bulunduğu Ataşehir gibi semtlerde dahi konutların kiralanacağını söylemişti.
DAİRE SEÇENEKLERİ NE OLACAK?
Projede 1+1, 2+1 ve 3+1 daire seçeneklerinin bulunması planlanıyor. Konutların büyüklükleri ve hangi gelir grubuna hangi tip dairenin tahsis edileceğine ilişkin ayrıntıların da başvuru şartlarıyla birlikte açıklanması bekleniyor.
KONUTLAR 3 YILLIĞINA KİRALANACAK
Sosyal konutların daha fazla kişinin faydalanabilmesi amacıyla 3 yıllığına kiralanması planlanıyor.
Üç yıllık kiralama döneminin tamamlanmasının ardından tahliye ve konutların bakım süreçleri gerçekleştirilecek. Daha sonra aynı konutların kura ile belirlenecek yeni hak sahiplerine kiralanması öngörülüyor.
Böylece konutların uzun süre tek bir hak sahibinde kalmasının önüne geçilerek sistemden daha fazla kişinin yararlanması hedefleniyor.
KİRALIK KONUTLARIN SATIŞI OLACAK MI?
Bu sistemde konutlar satılmayacak, sadece kiralanacak. Hak sahiplerinin konutları başkasına devretmesi veya alt kiraya vermesi büyük ölçüde sınırlandırılacak. Amaç, sistemin suistimal edilmesini engellemek.
BAŞVURU VE KURA SÜRECİ NASIL İŞLEYECEK?
Projede ilk aşamada başvurular alınacak. Evi olmayan ve belirlenen gelir seviyesini aşmayan İstanbullular başvuru yapabilecek.
ÖZEL KONTENJANLAR AYRILACAK
Sosyal konut uygulamasında olduğu gibi kiralık konut projesinde de belirli gruplar için özel kontenjanlar ayrılması bekleniyor.
Memurlar, emekliler, engelliler ve evi kentsel dönüşüme girecek vatandaşlar için özel kontenjan oluşturulması öngörülüyor.
Başvuruların ardından hak sahipleri noter huzurunda yapılacak kura ile belirlenecek.
NOTER HUZURUNDA KURALAR ÇEKİLECEK
Başvuru şartları, gelir kriterleri, kontenjanlar ve kira tutarlarına ilişkin ayrıntıların önümüzdeki günlerde Toplu Konut İdaresi Başkanlığı (TOKİ) tarafından açıklanması bekleniyor.
KİRA BEDELİ NASIL BELİRLENECEK?
Kira fiyatlarının piyasa koşullarının altında olması öngörülüyor. Hesaplamada:
gibi kriterler dikkate alınacak. Kira artışlarının da belirli bir üst sınırla (örneğin enflasyona endeksli) yapılması planlanıyor.
KİRA FİYATI NE KADAR OLACAK?
Kiralık sosyal konutların, bulunduğu bölgedeki piyasa rayiç bedelinin oldukça altında kiraya verilmesi planlanıyor.
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, kira tutarlarının piyasa fiyatlarının çok altında tutulacağını belirtmişti. Kurum, "Örneğin oradaki kira bedeli 30 bin lira diyelim. Bunun yarısı bedelle, belki yarısının da altında hesaplayacağız biz onları" ifadesini kullanmıştı.
Ağustos ayı itibarıyla İstanbul'da ortalama kira fiyatları 25 bin TL ila 50 bin TL aralığında değişiyor. Kadıköy, Sarıyer, Bakırköy ve Beşiktaş gibi ilçelerde bu fiyatlar 70-80 bin TL aralığına yükselebiliyor. Esenyurt, Arnavutköy, Sultanbeyli ve Esenler gibi ilçelerde ise kira fiyatları 20 bin TL'ye yakın seyrediyor.
Ortalama kira fiyatlarına göre TOKİ tarafından sunulacak sosyal konutlarda aylık kira:
olması bekleniyor.