Kademeli emeklilik, son günlerde yeniden konuşulmaya başlandı. Emeklilik yaşının işe giriş tarihine göre kademeli olarak belirlenmesini isteyenler yeni bir düzenleme yapılmasını bekliyor. 8 Eylül 1999 öncesi ve 9 Eylül 1999 sonrası arasındaki ayrıma son verecek yeni bir düzenleme gelecek mi? Uzman isim detayları paylaştı.
KADEMELİ EMEKLİLİK NEDİR?
EYT kapsamında 8 Eylül 1999 öncesi sigortalı olanların yaş şartı 2023 yılında kaldırıldı. 9 Eylül 1999 ile 30 Nisan 2008 arasından ilk kez sigorta girişi olanlar için yaş şartı ise devam ediyor. Mevcut sistemde bahsi geçen tarihler arasında ilk kez 4/a kapsamında sigortalı olan kadınların genel olarak 58, erkeklerin ise 60 yaşını doldurması şartı bulunuyor.
9 Eylül 1999 ile 30 Nisan 2008 arasında sigorta girişi olanların emekli olabilmek için en az 4 bin 500 prim gününü ya da 7 bin gününü tamamlaması gerekiyor. 25 yıllık sigortalılık süresinin de doldurulması aranan şartlar arasında yer alıyor.
Kademeli emeklilik sisteminin gelmesi halinde 1999'dan 2008'e doğru ilerledikçe emeklilik yaşının ve prim gününün basamaklı biçimde yükselecek. Böylelikle işer erken başlayan daha erken, işe giriş tarihi geç olan daha geç emekli olacak.
CİDDİ BEKLENTİ OLUŞTU
Mali Müşavir Mustafa Genç A Haber ekranları konuyla ilgili merak edilenleri anlattı. Mustafa Genç, "Kademeli emeklilik, adı üzerinde basamakvari bir tanımlamadır. Özellikle EYT yasasından sonra 9 Eylül 1999 ve 30 Nisan 2008 tarihleri arasında işe girmiş olanlar için ciddi bir beklenti oluştu" dedi.
17 YILLIK FARK
Genç, işe giriş tarihleri arasındaki zaman farkına dikkat çekerek "8 Eylül 1999 tarihli yasal düzenlemeden sadece bir gün sonra, yani 9 Eylül'de işe girmiş olan bir çalışan, mevcut sistemde 17 yıl gibi uzun bir süre daha beklemek zorunda kalıyor. Kamuoyunda bu mağduriyetin giderilmesine yönelik çok güçlü bir talep var" ifadelerini kullandı.
Genç şunları kaydetti:
Mevcut düzenlemede 1999-2008 arası girişliler için kadınlarda 58, erkeklerde 60 yaş ve 7 bin prim günü şartı aranıyor. Kademeli emeklilik bekleyenlerin talebi ise bu yaş sınırının kadınlarda 43, erkeklerde 45 yaşından başlatılarak işe giriş yılına göre kademeli olarak artırılması yönündedir.
KADEMELİ EMEKLİLİK SİSTEMİ YASALAŞACAK MI?
Düzenlemenin yasalaşıp yasalaşmayacağına dair son durumu değerlendiren Mustafa Genç, "İşe giriş tarihleri baz alınarak bir kademe getirilmesi isteniyor. Şu an Meclis Plan ve Bütçe Komisyonunda muhalefet tarafından verilmiş önergeler bulunuyor ancak henüz kesinleşmiş bir yasalaşma süreci söz konusu değil" açıklamalarında bulundu.