Başkent Ankara'da düzenlenen NATO Zirvesi'nde milyarlarca dolarlık savunma projeleri için anlaşmalar imzalandı. Aselsan, Roketsan, Baykar, STM ve TÜBİTAK'ın yer aldığı projelerle Türkiye, NATO'nun hava savunması, uzay, füze ve İHA kabiliyetlerinin geliştirilmesinde kritik görev üstlenecek.
Türkiye'nin savunma sanayisindeki gücü NATO'ya kalkan olacak. Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü'nün uzay ve gözetleme, taarruz kabiliyetleri, entegre hava ve füze savunması alanındaki yeni projelerinde Türk şirketleri rol oynayacak.
Dün Ankara'da başlayan NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi kapsamında milyarlarca liralık anlaşmalara imza atıldı. Aselsan'dan Roketsan'a, Baykar'dan TÜBİTAK'a birçok kurum NATO'nun caydırıcılık mimarisinin omurgasını oluşturacak projelere katkı verecek.
ÇELİK KUBBE İÇİN DEV SÖZLEŞME
Zirve kapsamında yapılan ilk sözleşme Türkiye'nin yerli teknolojiyle geliştirdiği çok katmanlı hava savunma sistemi 'Çelik Kubbe'yle ilgili oldu.
Aselsan ile alçak yörünge uyduları, askerî haberleşme sistemleri ve Çelik Kubbe Ulusal Entegre Hava Savunma Mimarisi kapsamında erken ihbar radarlarının geliştirilmesi ve tedarikine yönelik yeni sözleşmeler imzalandı.
TÜBİTAK Uzay Teknolojileri Araştırma Enstitüsü tarafından geliştirilecek iki yeni yüksek çözünürlüklü uydu da Türkiye'de geliştirilecek. Projelerin toplam değeri 350 milyon doları aşıyor.
Yeni projeler kapsamında alçak yörünge uydu sistemleri geliştirilecek, askerî haberleşme altyapısı güçlendirilecek ve Çelik Kubbe kapsamında yeni nesil erken ihbar radar sistemleri tedarik edilip geliştirilecek.
NATO Genel Sekreter Yardımcısı Radmila Shekerinska, Türkiye'nin yerli uydu programı ile Çelik Kubbe kapsamında yürütülen radar ve haberleşme projelerinin NATO'nun bölgesel gözetleme ve erken ihbar kabiliyetlerine önemli katkılar sağlayacağını ifade etti.
5 ALANDA ANLAŞMA
Cumhurbaşkanlığı Savunma Sanayi Başkanı Haluk Görgün de sosyal medya paylaşımında, 2026 NATO Savunma Sanayi Forumu kapsamında üye ülkelerin birlikte geliştireceği Vurucu Güç Kabiliyetleri, Bütünleşik Hava ve Füze Savunma Sistemleri, Uzay ve Gözetleme Kabiliyetleri, Savunma Sanayii İçin Kritik Ham Maddeler, NATO'nun İnsansız Hava Aracı Üstünlüğü alanlarında anlaşmalar imzaladıklarını bildirdi.
Görgün, "Aselsan, Roketsan, STM ve TÜBİTAK'ın yüklenicileri arasında yer alacağı bu projeler önümüzdeki yıllarda İttifak'ın caydırıcılık mimarisinin omurgasını oluşturacak" ifadelerini kullandı. Roketsan Genel Müdürü Murat İkinci de sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, söz konusu iş birliklerinin Türkiye ile NATO'nun ortak savunma kabiliyetlerini güçlendireceğini belirtti. Aselsan Genel Müdürü Ahmet Akyol, Türkiye'nin coğrafi konumu ve askeri gücüyle yer aldığı NATO'da, savunma sanayii alanındaki kapasitesiyle de önemli bir oyuncu konumunu pekiştirdiğini belirtti
NATO'YA 'KARA ATMACA' DOPİNGİ
NATO, Ankara'da düzenlenen Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi kapsamında uzun menzilli hassas vuruş kabiliyetlerini güçlendirmeye yönelik yeni çok uluslu girişimlerini de açıkladı.
NATO Genel Sekreter Yardımcısı Radmila Shekerinska, Türkiye'nin de bu kapsamda önemli sayıda Roketsan tarafından geliştirilen 'Kara Atmaca' karadan konuşlu uzun menzilli seyir füzesi tedarik etmeyi taahhüt ettiğini duyurdu. Kara Atmaca'nın NATO'nun uzun menzilli hassas vuruş kabiliyetlerinin güçlendirilmesine katkı sağlaması hedefleniyor.
Yaklaşık 250 kilogram ağırlığında harp başlığı taşıyan Kara Atmaca, görüntüleyici kızılötesi (IIR) arayıcı başlığı, gelişmiş görev planlama kabiliyetiyle hedefi vurabiliyor.
YENİ PROJELER NE OLACAK?
A330 MRTT uçağının yakında teslim edileceğini duyurdu. Rutte, bu teslimatla birlikte NATO'nun toplam 12 uçaktan oluşacak tam tanker filosuna bir adım daha yaklaşacağını ifade etti. NATO Zirvesi'nde ayrıca Airbus A400M Atlas odaklı yeni birçok uluslu iş birliği projesinin de başlatıldığı duyuruldu.
İSTİHBARAT KAPASİTESİ İÇİN ADIM
Zirvede açıklanan ikinci büyük tedarik programı ise NATO'nun istihbarat, gözetleme ve keşif (ISR) kapasitesine yönelik oldu. İttifak, envanterine beş adede kadar MQ-4C Triton yüksek irtifa uzun havada kalışlı insansız hava aracını dahil edecek.
Rutte, Triton platformlarının gece-gündüz kesintisiz gözetleme yapabildiğini, geniş deniz alanlarını uzun süre boyunca izleyebildiğini ve özellikle deniz ulaştırma hatlarının korunması ile Kuzey Kutup Bölgesi'ndeki operasyonlarda önemli katkı sağlayacağını söyledi.
ABD'li şirket Northrop Grumman'ın inşa ettiği MQ-4C Triton insansız hava aracı (İHA) tedarikiyle İstihbarat, Gözetleme ve Keşif (ISR) filosunu güçlendirme projesinde de, Danimarka, Finlandiya, Almanya ve Norveç yer alacak. Northrop Grumman şirketi İHA'ları üretecek, Airbus ve diğer Avrupalı şirketler "yer kontrol segmenti, veri yönetim hizmetleri, komuta ve kontrol sistemleri, altyapı ve görev destek çözümlerini" sağlayacak.
YENİ HAVA GÖZETLEME GÜCÜ
NATO'nun üçüncü büyük tedarik programı ise havadan erken ihbar ve kontrol kabiliyetine yönelik oldu. Müttefik ülkeler, mevcut Boeing E-3 Sentry filosunun yerini almak üzere 10 adede kadar Saab GlobalEye uçağının ortak tedarikini başlatacak.
Rutte, uzun yıllardır NATO'nun gökyüzündeki gözleri olarak görev yapan E-3 uçaklarının hizmet ömürlerinin sonuna yaklaştığını belirterek, GlobalEye platformunun NATO'nun önümüzdeki on yıllardaki havadan erken ihbar ve gözetleme görevlerinin temel unsuru olacağını söyledi. GlobalEye hava, kara ve deniz hedeflerini aynı anda takip edebiliyor, dron sürülerini, balistik füzeleri ve seyir füzelerini tespit edip sınıflandırabiliyor. Böylece tek platform üzerinden kapsamlı bir operasyonel resim sunuyor.
İsveç savunma ekipmanı üreticisi, NATO'nun 10'a kadar GlobalEye havadan erken uyarı ve kontrol uçağının satın alınması konusunda resmi müzakerelere başlayacağını söyledi. CEO Micael Johansson, şirketin 2030 yılına kadar teslimatlara başlayabileceğini ve nihai fiyatın uçak başına yaklaşık 400 milyon ila 450 milyon dolar olacağını söyledi. Yeni 155 milimetrelik top mühimmatının parametrelerinin belirlenmesi ve ham maddelerin tedariki, depolanması, taşınması ve yönetimi projelerinde Türkiye de yer alıyor
40 MİLYAR DOLARLIK ANTİ-İHA YATIRIMI
NATO, Ankara'da düzenlenen zirve kapsamında, insansız hava araçları ve anti-İHA kabiliyetlerini güçlendirmeyi amaçlayan, 40 milyar doların üzerinde yatırımı kapsayan Drone Edge Girişimi'ni de duyurdu.
NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, insansız hava araçlarının modern savaşın karakterini kökten değiştirdiğini belirterek, İHA'ların artık savaş alanının belirleyici unsurlarından biri haline geldiğini söyledi.
Rutte, NATO'nun büyük ölçekli İHA konuşlandırma ve işletme kabiliyetini genişlettiğini, İHA'ları tespit etmek, tanımlamak ve etkisiz hale getirmek amacıyla antiİHA savunmalarını güçlendirdiğini açıkladı.
NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi çerçevesinde Ankara'da Savunma Sanayi Forumu düzenlendi. ATO Congresium Genel Kurul Salonu'nda düzenlenen forumda konuşan Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, müttefikler arasında savunma alanındaki ticari kısıtlamaları ve yaptırımları ortadan kaldırmak gerektiğini belirterek, "İttifakın askeri hazırlık düzeyini artırmak istiyorsak, kolektif güvenliğimizi güçlendirmek istiyorsak bu anlamsız yaptırımları, kısıtlamaları hep birlikte masadan temizlemeliyiz" dedi.
Yılmaz, Türkiye'nin dünyada savunma ihracatçısı ülkeler arasında 11'inci sırada yer aldığını, yakın bir gelecekte ilk 10 ülke arasına gireceği- ni söyledi. Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler de "NATO'nun yüzde 5 savunma yatırım taahhüdünü önemli görüyoruz" dedi.
NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, NATO ile savunma sanayi arasında işbirliği inşa edilmesinin önemine işaret ederken, "Bu maçı kazanmak istiyorsak tüm ekip üyelerimizin üzerine düşeni yapması gerekiyor" mesajı verdi.
