Orta Doğu'da barış ihtimaline yönelik iyimserlik, petrol fiyatlarında savaş priminin azalmasına neden olurken Brent petrolde haftalık bazda sert düşüş görüldü. Ancak ABD Başkanı Donald Trump'ın İran'ın barış teklifine verdiği yanıtı "kabul edilemez" olarak değerlendirmesi sonrası petrol fiyatları yeniden yükselişe geçti. Yatırımcıların odağında ise küresel enerji arzı açısından kritik öneme sahip Hürmüz Boğazı yer alıyor. İşte detaylar...
Orta Doğu'da kalıcı barış ihtimaline yönelik artan iyimserlik, enerji piyasalarında savaş kaynaklı risk priminin zayıflamasına neden oldu. Özellikle petrol fiyatlarında görülen geri çekilme, küresel enflasyon baskılarının hafifleyebileceğine dair beklentileri güçlendirdi.
Uzmanlar, bölgede tansiyonun düşmesinin yalnızca petrol fiyatlarını değil; navlun, gübre ve diğer emtia maliyetlerini de aşağı çekebileceğini belirtiyor. Jeopolitik risklerin azalmasıyla birlikte enerji piyasalarında daha dengeli bir görünüm oluşabileceği ifade ediliyor.
BRENT PETROLDE SERT DÜŞÜŞ
Geçtiğimiz hafta Brent petrol fiyatları değer kaybederken, düşüşte ABD ile İran arasında anlaşma sağlanabileceğine yönelik beklentiler etkili oldu. Hürmüz Boğazı üzerinden petrol sevkiyatının normale dönebileceği düşüncesi, arz kesintisi risklerini azaltarak fiyatlar üzerindeki savaş priminin geri çekilmesine yol açtı.
Analistler, petrol piyasalarının özellikle ABD-İran görüşmelerinden gelen haber akışına duyarlı hareket ettiğini ve diplomatik ilerleme ihtimalinin fiyatlar üzerinde baskı oluşturduğunu vurguladı.
Haftalık verilere göre Brent petrolün varil fiyatı yüzde 8,1 gerilerken, doğal gazın İngiliz termal birimi (MMBtu) bazındaki fiyatı ise yüzde 0,3 yükseldi.
TRUMP'IN AÇIKLAMALARI SONRASI PETROL YENİDEN YÜKSELİŞE GEÇTİ
Ancak piyasadaki iyimser hava uzun sürmedi. ABD Başkanı Donald Trump'ın, İran'ın ABD'nin sunduğu barış teklifine verdiği yanıtı "tamamen kabul edilemez" şeklinde değerlendirmesi sonrası petrol fiyatları haftanın ilk işlem gününde yeniden yükselişe geçti.
Asya piyasalarında Brent petrol vadeli işlemleri yüzde 3,1 artışla varil başına 104,43 dolara çıkarken, ABD Batı Teksas tipi ham petrol (WTI) ise yüzde 3,1 yükselerek 98,33 dolar seviyesine ulaştı.
Trump'ın açıklamaları, Körfez bölgesindeki jeopolitik risklerin kısa vadede devam edeceği yönündeki endişeleri artırdı. Washington yönetiminin İran'dan uranyum zenginleştirme faaliyetlerini 20 yıl boyunca durdurmasını, yüksek düzeyde zenginleştirilmiş uranyum stoklarını imha etmesini ve kritik nükleer tesislerin sökülmesini talep ettiği öne sürüldü.
İRAN'DAN YAPTIRIM VE GÜVENLİK ŞARTI
Pakistanlı arabulucular üzerinden iletilen İran'ın karşı teklifinde ise yaptırımların kaldırılması, Hürmüz Boğazı çevresindeki ABD deniz varlığının sona erdirilmesi, güvenlik garantileri verilmesi ve bazı nükleer faaliyetlerin sürdürülmesine izin tanınması taleplerinin yer aldığı belirtildi.
Öte yandan, The Wall Street Journal tarafından yayımlanan haberde, İran'ın yüksek oranda zenginleştirilmiş uranyumun bir bölümünü seyreltmeyi ve kalan kısmını üçüncü bir ülkeye göndermeyi önerdiği aktarıldı.
GÖZLER HÜRMÜZ BOĞAZI'NDA
Yatırımcıların odağında ise küresel petrol ticareti açısından kritik öneme sahip olan Hürmüz Boğazı bulunuyor. Çatışmaların başlamasından bu yana büyük ölçüde kapalı kalan boğazın yeniden tam kapasiteyle açılması, enerji arz güvenliği açısından kritik görülüyor.
Petrol fiyatları, geçtiğimiz hafta Washington ile Tahran arasında deniz taşımacılığı güzergahlarını güvence altına alacak geçici bir anlaşma sağlanabileceğine dair beklentilerle sert düşüş yaşamıştı.
Ancak son açıklamalar, piyasalarda jeopolitik risklerin halen güçlü şekilde fiyatlandığını ortaya koyuyor.
