ABD ve İsrail'in İran'a karşı başlattığı savaş ile Orta Doğu'yu yeniden kaosa sürüklemesi petrol fiyatlarında ateşi yükseltti. Brent petrol yeniden 100 dolara çıktı.
ABD ve Avrupa başta olmak üzere birçok ülkede akaryakıt fiyatları yükseldi, enflasyon tehlikesi yeniden baş gösterdi. Petrol piyasası bugün ABD'nin İran'ın petrol ihracatının atar damarı olan Hark adasına yaptığı saldırı endişeleri daha da artırdı.
ABD'DEN PETROL ATARDAMARINA SALDIRI
İki haftanın geride kaldığı savaşta ABD-İsrail İran'ın petrol ihracatının atardamarı olarak görülen Hark Adası'nı bombaladı. Ada üzerindeki askeri hedeflere yapılan saldırıda 15 patlama kaydedildi. Trump tüm askeri hedeflerin yok edildiğini duyururken, İran petrol tesislerinde bir zarar olmadığını bildirdi.
HARK NEDEN BU KADAR ÖNEMLİ?
Basra Körfezi'nde İran ana karasının yaklaşık 30 kilometre açığında bulunan Hark Adası, İran ekonomisinin en kritik enerji noktalarından biri olarak görülüyor. Ada üzerinden ülkenin ham petrol ihracatının yaklaşık yüzde 85–95'i dünya piyasalarına gönderiliyor.
Yüzölçümü küçük olmasına rağmen İran'ın enerji altyapısının merkezinde yer alan adanın bir bölümü petrol terminalleri, boru hatları ve dev depolama tanklarından oluşuyor.
Hark Adası'nda doğrudan petrol üretimi yapılmıyor. İran kara sularında ve açık denizde bulunan Ebu Zer, Furuzan ve Durud adlı petrol sahaları ile karadaki bazı petrol sahalarından çıkarılan ham petrol, deniz altı boru hatları aracılığıyla adadaki büyük depolama ve yükleme tesislerine taşınıyor.
Adadaki petrolün büyük kısmı, dünyanın en büyük ham petrol ithalatçısı Çin'e gidiyor. Adadaki petrol hattının zarar görmesi, petrol krizini daha da tırmandırabileceği belirtiliyor.
TARİHİ PETROL HAMLESİ ATEŞİ DÜŞÜRMEDİ
Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) petrol fiyatlarını kontrol etmek amacıyla rezervlerdeki 400 milyon varillik petrolü piyasaya sunma kararı aldı. Trump yönetimi ise 86 milyon varillik Acil Petrol Rezervi serbest bırakmaya başladı. Ancak buna rağmen petrol fiyatlarının ateşi sönmedi.
HÜRMÜZ BOĞAZI'NDA TRAFİK DURMA NOKTASINDA
Dünya petrol arzının yaklaşık beşte birinin geçtiği Hürmüz Boğazı, savaşın başladığı 28 Şubat'tan bu yana en kritik düğüm noktası olmayı sürdürüyor. Gemi trafiği Ümit Burnu'na kayarken, boğazda trafik durma noktasına geldi.
PETROL FİYATLARI 100 DOLARIN ÜZERİNDE
Bir günde yüzde 25'i geçen artışla 120 dolara dayanan petrol fiyatlarına, Trump'ın 'savaş yakında bitecek' sözleri çare olmadı. 90 dolara kadar inen petrol bu hafta yeniden 100 doların üzerine fırladı. Petrol Hark Adası'na saldırı öncesi 102 dolarda olan Brent Petrol saldırı sonrası 104 dolara çıktı.
HARK KRİZİ PETROLÜ KONTROLDEN ÇIKARABİLİR
ABD'nin Hark Adası'ndaki petrol altyapısı hedef alınması durumunda İran'ın Orta Doğu'daki altyapının geri kalanına saldırmasının kuvvetli ihtimal olduğunu belirten uzmanlar "petrol fiyatlarının kontrolden çıkacağı" söylüyor.
150 DOLAR RİSKİ KAPIDA
CBA, Goldman Sachs ve Fitch, petrol fiyatlarının 150 dolara kadar çıkabileceği uyarısında bulundu. Goldman Sachs,Brent petrol fiyatını 66 dolardan 71 dolara, Batı Teksas (WTI) ham petrol fiyatını ise 62 dolardan 67 dolara yükseltti. Fitch Ratings 2026 yılı Brent petrol fiyat tahminini varil başına 63 dolardan 70 dolara çıkardı. Commonwealth Bank of Australia (CBA) ise petrol fiyatların 120–150 dolar bandına çıkmasını bekliyor.
İRAN'DAN 200 DOLAR TEHDİDİ
İran Silahlı Kuvvetleri sözcüsü İbrahim Zülfikari, Hürmüz Boğazı'nın kapalı kalacağını belirterek, "Petrol varilinin 200 dolara çıkmasına hazırlıklı olun" dedi.
